Nâng sức cạnh tranh cho hàng xuất khẩu: Từ chuỗi cung ứng đến thương mại số

Hội chợ Mùa Xuân lần thứ nhất năm 2026 diễn ra từ ngày 2–13/2/2026, được định vị là sự kiện xúc tiến thương mại quy mô quốc gia đầu tiên tổ chức vào dịp đầu năm, mang ý nghĩa “khởi động chu kỳ phát triển mới”, thúc đẩy tiêu dùng – sản xuất và tăng cường kết nối thị trường trong nước với quốc tế.

Bối cảnh đó cũng tạo nền để Diễn đàn đi vào những “nút thắt” mà doanh nghiệp xuất khẩu đang gặp: từ yêu cầu tiêu chuẩn chất lượng, phát triển bền vững đến chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu.

“Cuộc chơi” mới của xuất khẩu: Không chỉ tăng tốc, mà phải tăng giá trị

Phát biểu tại Diễn đàn, Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) Hoàng Minh Chiến nhấn mạnh, nền kinh tế thế giới tiếp tục biến động sâu sắc; chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc mạnh; xu hướng bảo hộ gia tăng; đồng thời các yêu cầu về môi trường – xã hội, truy xuất nguồn gốc và chuyển đổi số ngày càng cao. Những thay đổi đó đặt xuất khẩu Việt Nam trước thách thức lớn, nhưng cũng mở ra cơ hội mới nếu doanh nghiệp kịp thích ứng.

Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) Hoàng Minh Chiến phát biểu tại Diễn đàn

Điểm đáng chú ý là “thước đo” năng lực cạnh tranh không còn dừng ở sản lượng hay tốc độ tăng trưởng. Theo ông Hoàng Minh Chiến, yêu cầu quan trọng hơn là nâng năng lực cạnh tranh của sản phẩm và gia tăng giá trị trong toàn bộ chuỗi: từ thiết kế, nguyên liệu, sản xuất, xây dựng thương hiệu đến phân phối, mở rộng thị trường quốc tế.

Từ yêu cầu thực tiễn ấy, Diễn đàn được thiết kế như một không gian đối thoại “cởi mở, thực chất và mang tính định hướng”, quy tụ cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng, tổ chức xúc tiến, đối tác quốc tế và cộng đồng doanh nghiệp nhằm chia sẻ thông tin, thảo luận chính sách và đề xuất giải pháp giúp doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi thương mại toàn cầu.

Nội dung thảo luận tập trung vào bốn trục chính: (1) xu hướng thị trường và cơ hội xuất khẩu cho các ngành hàng chủ lực; (2) giải pháp nâng giá trị gia tăng và tính bền vững của chuỗi cung ứng; (3) vai trò của đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và thương mại điện tử; (4) mô hình, kinh nghiệm thực tiễn trong xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.

Bệ phóng thương mại điện tử B2B và “Vietnam Pavilion” giai đoạn 2026–2027

Một điểm nhấn của Diễn đàn năm nay là sự phối hợp giữa Cục Xúc tiến thương mại (Vietrade) và Công ty TNHH Alibaba.com (Việt Nam) nhằm thúc đẩy ứng dụng thương mại điện tử B2B xuyên biên giới vào hoạt động xuất khẩu.

Tại Diễn đàn, đại diện Alibaba.com Việt Nam đã giới thiệu định hướng hợp tác chiến lược với Bộ Công Thương, tập trung hỗ trợ doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường quốc tế thông qua nền tảng thương mại điện tử B2B. Trọng tâm là Dự án “Gian hàng Quốc gia Việt Nam – Vietnam Pavilion” trên Alibaba.com giai đoạn 2026–2027, được xác định như giải pháp nâng mức độ nhận diện, uy tín và khả năng kết nối của doanh nghiệp Việt với nhà mua hàng toàn cầu.

Toàn cảnh Diễn đàn

Ở góc độ chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, Diễn đàn đặt mục tiêu vừa thúc đẩy phát triển và nâng giá trị gia tăng cho các ngành xuất khẩu chủ lực, vừa tạo nền tảng giao thương trực tuyến để kết nối doanh nghiệp Việt với đối tác trong và ngoài nước, mở rộng kênh phân phối – xuất khẩu và mạng lưới đối tác quốc tế.

Cấu trúc thảo luận cũng bám sát các nhu cầu “đi được và đi xa” của doanh nghiệp. Phiên Tọa đàm 1 tập trung vào chính sách xuất nhập khẩu, định hướng phát triển thị trường và giải pháp nâng chuỗi giá trị cho các ngành xuất khẩu chủ lực như dệt may, da giày, gỗ và lâm sản, thủ công mỹ nghệ; nhiều kinh nghiệm về đổi mới công nghệ, phát triển thiết kế, xây dựng thương hiệu và chiến lược tăng trưởng bền vững được chia sẻ từ các hiệp hội ngành hàng.

Trong khi đó, Phiên Tọa đàm 2 xoáy vào xúc tiến thương mại và giao thương quốc tế với sự tham gia của đại diện cơ quan xúc tiến nước ngoài, Thương vụ Việt Nam tại nước ngoài và doanh nghiệp xuất khẩu tiêu biểu; các mô hình thành công khi khai thác thương mại điện tử B2B, đặc biệt qua Alibaba.com, được “mổ xẻ” như những bài học thực chiến.

Ở tầm rộng hơn, việc đặt Diễn đàn trong “hệ sinh thái” Hội chợ Mùa Xuân cho thấy cách tiếp cận kết hợp giữa xúc tiến thương mại truyền thống và các công cụ số. Cùng với không gian trưng bày – giới thiệu sản phẩm, Hội chợ được định vị như nền tảng xúc tiến chiến lược kết nối cung – cầu, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường và tạo tiền đề để doanh nghiệp Việt vươn ra khu vực, toàn cầu.

Kỳ vọng cuối cùng được đặt vào năng lực “tự nâng cấp” của doanh nghiệp sau Diễn đàn: tiếp cận thông tin thị trường và chính sách hỗ trợ xuất khẩu, kết nối trực tiếp đối tác trong – ngoài nước để từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi thương mại toàn cầu; qua đó thúc đẩy xuất khẩu theo hướng bền vững – gia tăng giá trị – chuyển đổi số và nâng vị thế thương hiệu hàng Việt trên thị trường quốc tế.

Đức Thuận