Nga và Ukraine đạt thỏa thuận ngừng bắn tại Oleshky, mở đường cho đàm phán hòa bình

Hình ảnh trích từ video quay bằng thiết bị bay không người lái (không rõ thời điểm), được công bố vào ngày 12/9, cho thấy các tòa nhà bị phá hủy tại Oleshky. Ảnh: Lữ đoàn Thủy quân lục chiến độc lập số 34 "Borysfen"/Reuters.

Lệnh ngừng bắn sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 27/10 nhằm tạo điều kiện cho việc cung cấp viện trợ và sơ tán người dân qua các hành lang nhân đạo. Cùng với diễn biến này, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo các nhà đàm phán sẽ gặp mặt vào tháng tới để tiến hành các vòng thảo luận mới.

Cả hai phía đều ghi nhận vai trò quan trọng của bà Melania Trump trong việc điều phối thỏa thuận này. Trong một tuyên bố, bà nhấn mạnh Oleshky đang "bên bờ vực thảm họa" và người dân rất cần chăm sóc y tế, thực phẩm và nước sạch. Giáo hoàng Leo cũng đã có các cuộc trao đổi trực tiếp với Tổng thống Zelensky và Tổng thống Nga Vladimir Putin về tình hình tại khu vực này.

Theo Tổng tham mưu trưởng quân đội Nga Valery Gerasimov, lực lượng Nga sẽ ngừng bắn từ 4 giờ sáng ngày 27/10 (giờ địa phương). Cao ủy nhân quyền Ukraine Dmytro Lubinets xác nhận chiến dịch sẽ bao gồm các hoạt động rà phá bom mìn, vận chuyển thực phẩm và sơ tán dân thường qua các lối đi an toàn.

Giữa nỗ lực của Mỹ nhằm thúc đẩy các cuộc đàm phán chấm dứt cuộc chiến đã kéo dài hơn 4 năm qua, các phái đoàn từ Ukraine, Nga và Mỹ dự kiến sẽ có các cuộc gặp cấp kỹ thuật vào nửa đầu tháng 11 tại Abu Dhabi hoặc Thụy Sĩ. Động thái này diễn ra sau cuộc gặp giữa ông Zelensky và đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff tại Na Uy, nối tiếp là cuộc họp giữa ông Witkoff và ông Putin tại St. Petersburg. Tổng thống Zelensky nhấn mạnh bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào cũng cần có những đảm bảo an ninh vững chắc và nguồn tài trợ kéo dài 10 năm để duy trì quân đội Ukraine.

Các nỗ lực ngoại giao này xuất hiện trong bối cảnh rạn nứt gần đây giữa Washington và Kiev. Nguồn cơn căng thẳng chính là các giới hạn về tốc độ mạng được áp đặt đối với hệ thống vệ tinh Starlink mà Ukraine sử dụng để phòng thủ. Bất chấp tuyên bố trước đó của Tổng thống Trump, giới chức Ukraine ngày 23/10 khẳng định các hạn chế (áp dụng từ 13/10) vẫn còn hiệu lực. Ông Trump cam kết sẽ giải quyết triệt để vấn đề này và sẽ làm việc trực tiếp với CEO SpaceX Elon Musk nếu cần thiết.

Trong một tín hiệu tích cực khác, Nga và Ukraine vừa tiến hành cuộc trao đổi tù binh đầu tiên kể từ tháng 8, với mỗi bên trao trả 270 quân nhân. Dù vậy, hậu quả khốc liệt của cuộc chiến vẫn tiếp tục gia tăng. Quyền công tố viên Ukraine Anton Kovalskyi cho biết hơn 19.000 dân thường, bao gồm 762 trẻ em, đã thiệt mạng kể từ khi xung đột nổ ra. Chỉ tính riêng trong năm 2026, con số này là 2.960 dân thường tử vong, trong đó có 668 trẻ em.