Ngân hàng tăng tốc số hóa dịch vụ lõi

Sản phẩm tín dụng cá nhân toàn trình

Theo NHNN, tính đến cuối năm 2025, tỷ lệ người trưởng thành có tài khoản thanh toán đã đạt 88,96%, trong khi giá trị thanh toán không dùng tiền mặt tương đương khoảng 28 lần GDP. Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, khối lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tiếp tục tăng 36,02%, giao dịch qua Internet tăng 57,95% và giá trị giao dịch QR Code tăng 46,32%.

Cùng với sự phát triển của hạ tầng thanh toán số, nhiều NHTM đang mở rộng chuyển đổi số sang các dịch vụ tài chính có hàm lượng nghiệp vụ cao hơn, đặc biệt là hoạt động tín dụng. Theo quan sát của phóng viên nhiều ngân hàng hiện nay đã số hóa các khâu như đăng ký khoản vay, phê duyệt tín dụng, ký kết hợp đồng điện tử, giải ngân và quản lý khoản vay trên nền tảng số…

Ở nhóm sản phẩm tín dụng tiêu dùng và tín dụng phục vụ sản xuất kinh doanh, bà Lê Thị Thúy Hà, Giám đốc Dự án Digital Lending, Khối Ngân hàng số MB cho biết, hiện nay nền tảng App MBBank đang phục vụ hơn 33 triệu khách hàng cá nhân, trong đó 100% khách hàng mở tài khoản và sử dụng dịch vụ ngân hàng trực tuyến được định danh bằng eKYC. Đáng chú ý, 100% các khoản vay tín chấp tiêu dùng của MB hiện được đăng ký và giải ngân hoàn toàn trực tuyến. Đối với các khoản vay sản xuất kinh doanh, tỷ lệ giải ngân trực tuyến đạt 90,8%.

Không chỉ các khoản vay tiêu dùng, các sản phẩm tín dụng nhà ở và tín dụng có tài sản bảo đảm hiện cũng đang được nhiều ngân hàng đưa lên môi trường số. Theo VietinBank, ngân hàng này đã phát triển giải pháp “Hành trình vay mua nhà trên kênh số”, cho phép khách hàng tìm hiểu dự án, tính toán khoản vay, đăng ký nhu cầu vay và theo dõi trạng thái xử lý hồ sơ trên ứng dụng ngân hàng số. Giải pháp này vừa được vinh danh tại Giải thưởng Sao Khuê 2026 trong lĩnh vực Fintech.

Các sản phẩm tín dụng được các NHTM tiến dần đến số hóa toàn bộ quy trình

Trong khi đó, BIDV phát triển nền tảng BIDV Home theo hướng kết nối nhu cầu mua nhà với các giải pháp tín dụng. Techcombank, ACB và nhiều ngân hàng khác cũng mở rộng các tính năng đăng ký vay, tải hồ sơ trực tuyến, phê duyệt sơ bộ và quản lý khoản vay trên nền tảng số. Mặc dù việc giải ngân hoàn toàn trực tuyến đối với các khoản vay mua nhà vẫn còn nhiều rào cản liên quan đến tài sản bảo đảm và thủ tục pháp lý, song ngày càng nhiều khâu trong hành trình tín dụng đã được đưa lên môi trường số.

Đối với phân khúc hộ kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ, các nền tảng số tích hợp thanh toán, quản lý dòng tiền, thu hộ, chi hộ, quản lý tài khoản và tín dụng hiện cũng được nhiều ngân hàng mở rộng. Gần đây, VietinBank giới thiệu tài khoản hộ kinh doanh theo mô hình “3 không”, trong khi Techcombank, VPBank, ACB, HDBank và nhiều ngân hàng khác tiếp tục phát triển các nền tảng số chuyên biệt dành cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ. Nhiều giải pháp hiện không chỉ dừng ở thanh toán mà còn tích hợp quản lý doanh thu, dòng tiền, hóa đơn điện tử và các dịch vụ tài chính khác trên cùng một nền tảng.

Dữ liệu hỗ trợ ngân hàng thay đổi cách cho vay

Theo bà Lê Thị Thúy Hà, eKYC và chữ ký số hiện là hai nền tảng quan trọng nhất trong hoạt động cho vay trực tuyến. Hiện nay, toàn bộ các khoản vay tín chấp trực tuyến của MB và phần lớn các khoản vay sản xuất kinh doanh trên nền tảng số của ngân hàng đều được xử lý thông qua hợp đồng điện tử và chữ ký số.

Cùng với định danh điện tử, dữ liệu đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong hoạt động cấp tín dụng. Đại diện MISA Lending cho biết, bên cạnh dữ liệu lịch sử tín dụng và nghĩa vụ tài chính, các TCTD hiện đã khai thác thêm dữ liệu giao dịch, hóa đơn điện tử, dòng tiền và dữ liệu kế toán để đánh giá khách hàng. Những nguồn dữ liệu này giúp rút ngắn thời gian thẩm định, đồng thời bổ sung thêm cơ sở để đánh giá năng lực tài chính và khả năng trả nợ của khách hàng.

Theo các chuyên gia tài chính - ngân hàng, sự thay đổi đáng chú ý hiện nay là nhiều quyết định tín dụng đang được hỗ trợ bởi dữ liệu vận hành thực tế thay vì chỉ dựa trên hồ sơ giấy tờ và tài sản bảo đảm. Đối với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, dữ liệu doanh thu, dòng tiền, lịch sử giao dịch hay hóa đơn điện tử ngày càng trở thành nguồn thông tin quan trọng trong quá trình thẩm định. Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến nhiều ngân hàng thời gian gần đây đẩy mạnh phát triển các nền tảng quản lý dòng tiền, tài khoản số và dịch vụ dành riêng cho hộ kinh doanh.

Ở nhóm sản phẩm tín dụng nhà ở và tín dụng có tài sản bảo đảm, nhiều đại diện NHTM cho rằng quá trình số hóa hiện vẫn phụ thuộc vào khả năng kết nối và xác thực dữ liệu liên quan đến tài sản. Bên cạnh dữ liệu khách hàng, các thông tin về tài sản bảo đảm, hồ sơ pháp lý và các thủ tục xác thực điện tử đang trở thành những yếu tố quan trọng quyết định tốc độ xử lý hồ sơ. Trong đó, công chứng điện tử được nhiều chuyên gia đánh giá là một mắt xích quan trọng để mở rộng quy trình xử lý tín dụng trên môi trường số, đặc biệt đối với các khoản vay có tài sản bảo đảm.

Xu hướng khai thác dữ liệu sâu hơn cũng đang thúc đẩy các ngân hàng gia tăng đầu tư cho công nghệ. Thực tế thị trường cho thấy nhiều ngân hàng đang mở rộng đầu tư vào dữ liệu lớn, AI và các nền tảng phân tích dữ liệu. Nguồn lực đầu tư cho công nghệ thời gian gần đây chủ yếu tập trung vào hạ tầng dữ liệu, các nền tảng phân tích và ứng dụng AI nhằm nâng cao khả năng khai thác dữ liệu, tự động hóa quy trình và phát triển các sản phẩm, dịch vụ số.

Theo giới chuyên môn, khi dữ liệu dân cư, dữ liệu giao dịch, hóa đơn điện tử, dữ liệu doanh nghiệp và các công cụ xác thực điện tử tiếp tục được hoàn thiện, phạm vi số hóa trong hoạt động ngân hàng sẽ không chỉ dừng ở thanh toán hay giao dịch trực tuyến. Đây được xem là nền tảng để các ngân hàng tiếp tục mở rộng số hóa đối với các dịch vụ tài chính cốt lõi như tín dụng nhà ở, quản lý dòng tiền và phục vụ hộ kinh doanh trong những năm tới.