Ngày càng nhiều khách Việt thích du lịch chậm

Khoảng một năm trở lại đây, Trúc Quyên (30 tuổi, TP.HCM) không còn vạch ra lịch trình cho những chuyến du lịch.

Trước đây, Quyên thường cố gắng ghé nhiều địa điểm nhất có thể, sắp xếp lịch trình từ sáng đến tối. Đôi khi vừa đến điểm này đã phải vội vàng sang điểm khác. Sau vài lần như vậy, nhận ra mình không cảm nhận được những nơi đã đến, cô thay đổi cách đi.

"Không nên đặt nặng đi bao nhiêu nơi hay điện thoại đầy ảnh. Trong mỗi chuyến đi, tôi thường chọn ở một nơi 2-3 ngày và cho phép bản thân có thời gian tận hưởng không khí, văn hóa ở đó", Quyên chia sẻ với Tri Thức - Znews.

Đi ít, trải nghiệm sâu

Theo nghiên cứu Sustainable Travel Research 2025 của Booking.com, khoảng 73% người được khảo sát muốn rời xa những lịch trình dày đặc, hướng đến các trải nghiệm mang tính kết nối với cộng đồng địa phương. Trúc Quyên là một trong số đó.

Trong chuyến đi Đà Nẵng hồi tháng 5, nữ du khách chậm lại để cảm nhận nhịp sống của người dân, cách thành phố vận hành, món ăn đặc trưng và những điều bình thường nhưng thú vị ở đây.

Nữ du khách dạo biển Mỹ Khê (Đà Nẵng). Ảnh: Trúc Quyên.

Buổi sáng, cô dạo bộ, hòa cùng người dân tập thể dục. Sau đó tìm một quán cà phê ngồi nghe nhạc khá lâu mới tính tiếp buổi chiều muốn đi đâu. Có ngày, cô chỉ ra ngoài ăn một số quán nhỏ, trò chuyện với người bán. Ngày khác lại dành phần lớn thời gian tắm biển Mỹ Khê hoặc đi chợ Cồn để quan sát nhịp mua bán, ăn uống và chọn quà mang về.

"Điều tôi thích ở cách đi này là mình bắt đầu để ý những thứ nhỏ, chẳng hạn buổi sáng ở biển Mỹ Khê nhộn nhịp hơn buổi tối, người dân hay câu cá ở sông Hàn. Tôi cũng quan sát được đường nét kiến trúc Gothic của nhà thờ Con Gà. Có những trải nghiệm không tính trước lại khiến tôi nhớ chuyến đi lâu hơn", Quyên bày tỏ.

Tương tự, từ năm 2025, Tuyết Lan (27 tuổi, TP.HCM) đã chuyển sang cách đi thong thả hơn. Lý do cô cắt giảm lịch trình vui chơi, chụp ảnh đến từ cảm giác "mệt hơn cả lúc đi" sau mỗi chuyến du lịch.

Tuyết Lan chụp ảnh tại Vũng Tàu vào cuối năm 2025. Ảnh: Tuyết Lan.

Nữ du khách cho rằng thói quen phải check-in đủ nơi, ghi lại thật nhiều hình ảnh để không bỏ lỡ xu hướng trên mạng xã hội đôi khi khiến chuyến đi trở nên vội vã và thiếu kết nối, trong khi du lịch đúng nghĩa là trải nghiệm văn hóa, ẩm thực, con người ở một nơi.

Trong các chuyến đi Vũng Tàu (cũ), Phan Thiết (Lâm Đồng), Nha Trang (Khánh Hòa) gần đây, cô đều ưu tiên tắm biển, khám phá các quán ăn địa phương theo giới thiệu của người dân hoặc ghé chụp ảnh nếu trên đường đi có khung cảnh đẹp.

"Du lịch chậm giúp tôi có thêm khoảng trống để nghỉ ngơi và hiểu nơi mình đến. Sau những chuyến đi như vậy, tôi có thể trở lại công việc với sự sảng khoái, có thêm cảm hứng. Tuy nhiên, cách đi này đôi khi chi phí cao hơn", Lan cho biết.

Vì sao du lịch chậm thành xu hướng?

Du lịch chậm (slow travel) rẽ nhánh từ phong trào thức ăn chậm (slow food) do nhà báo Carlo Petrini khởi xướng năm 1986 tại Italy, như một phản ứng trước sự bùng nổ của thức ăn nhanh.

Từ câu chuyện ẩm thực, tư duy "sống chậm để cảm nhận sâu" dần lan sang du lịch. Cốt lõi của du lịch chậm là ở lại một điểm đến lâu hơn. Khi không còn "chạy" lịch trình, du khách có xu hướng chọn những hình thức di chuyển thân thiện môi trường như xe buýt, xe đạp hay đi bộ và ưu tiên homestay để hiểu hơn về địa phương.

Du khách trải nghiệm thiên nhiên tại đảo Bích Đầm (Khánh Hòa). Ảnh: Linh Huỳnh.

Trước năm 2019, khái niệm du lịch chậm vẫn còn mơ hồ. Tuy nhiên, sau đại dịch Covid-19, du khách quan tâm nhiều hơn đến không gian thoáng, điểm đến ít đông, gần gũi thiên nhiên.

Theo GlobalData, một công ty phân tích dữ liệu và tư vấn có trụ sở tại Anh, du lịch chậm trở thành xu hướng ngách từ giai đoạn 2021-2023, khi không còn là lựa chọn của một nhóm nhỏ.

Khảo sát Prosumer Travel 2024 của Havas, tập đoàn truyền thông của Pháp, cho thấy 40% người được khảo sát trên toàn cầu thích du lịch chậm (slow travel). Họ đi ít chuyến hơn, nhưng dành nhiều thời gian để khám phá một điểm đến. Ở Việt Nam, xu hướng này có 70% người khảo sát hưởng ứng.

Dữ liệu của European Travel Commission, Ủy ban du lịch châu Âu, cũng thể hiện 26-27% khách du lịch đưa du lịch chậm vào nhóm trải nghiệm mong muốn tại châu Âu.

Một số quốc gia châu Âu và châu Á đã vận hành các tour đi bộ, đạp xe qua làng nhỏ hoặc vùng nông thôn, tour tàu địa phương kết hợp đi bộ và lưu trú cộng đồng.

Ở Việt Nam, du lịch chậm chưa trở thành một dòng sản phẩm đại trà, nhưng đã xuất hiện những tour đi bộ, đạp xe, khám phá làng nghề, ẩm thực và đời sống cộng đồng tại Huế, TP.HCM và khu vực đồng bằng sông Cửu Long.

Năm 2025, Agoda nhận định rằng Việt Nam lý tưởng cho du khách du lịch chậm, đặc biệt là Nha Trang (Khánh Hòa), Đà Nẵng và TP.HCM. Tháng 4 năm nay, nền tảng du lịch trực tuyến này tiếp tục đưa Hội An (Đà Nẵng) vào danh sách các điểm đến du lịch chậm hàng đầu châu Á với phố cổ, làng rau Trà Quế, lớp học nấu ăn.

Khách lưu trú tham gia lớp yoga tại khu nghỉ dưỡng ở Hồ Tràm (TP.HCM). Ảnh: ĐVCC.

Ở góc độ kinh doanh lưu trú, ông Trần Tuấn Vinh, Tổng quản lý của Angsana & Dhawa Hồ Tràm, cho biết ưu điểm của du lịch chậm là không để lịch trình quyết định cách bản thân tận hưởng kỳ nghỉ. Khi đó, du khách không còn cảm giác tuân theo kế hoạch cố định để thấy chuyến đi của mình đã đủ.

"Một ngày có thể bắt đầu chậm rãi và để phần còn lại diễn ra tùy theo tâm trạng. Có hôm muốn ra ngoài tham quan, có hôm chỉ muốn ngắm nơi mình đang ở, ăn một bữa chậm rãi rồi nghỉ ngơi. Có rất nhiều thứ để trải nghiệm, nhưng không nhất thiết phải trải nghiệm hết", ông Vinh nói.

Đó cũng là cách ông nhìn về vai trò của khu nghỉ dưỡng. Du khách đến đây với nhu cầu khác nhau như khám phá, dành thời gian bên gia đình, nhưng cũng có người đơn giản cần một khoảng nghỉ.

Ngay từ đầu, ông Vinh luôn muốn du khách đến khu nghỉ dưỡng có thể cảm nhận rõ mình đang ở Hồ Tràm. Từ cảnh quan bố trí cây tràm, ẩm thực hương vị biển đến những sản phẩm thủ công đều hiện diện nét địa phương.

"Một kỳ nghỉ chậm vẫn có thể nhiều trải nghiệm, đồng thời lôn có khoảng trống để mỗi du khách lựa chọn điều thực sự muốn làm", ông bày tỏ.