Nghiên cứu xây dựng 'visa nhân tài Việt Nam', chính sách tiền lương vượt trội

Theo Cổng TTĐT Chính phủ, báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long cho biết, đề án được xây dựng trên cơ sở các chủ trương, nghị quyết của Trung ương về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và nhân tài.

Dù nhiều chính sách thu hút nhân tài đã được ban hành nhưng còn phân tán, thiếu đồng bộ, chưa gắn với các nhiệm vụ chiến lược cụ thể.

Việc tuyển chọn chủ yếu dựa trên tiêu chí chung, chưa gắn với sản phẩm đầu ra nên chưa phát huy hiệu quả; khu vực công cũng chưa tạo được sức hút đối với đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học trình độ cao.

Đề án hướng tới xây dựng hệ sinh thái nhân tài quốc gia hiện đại, hội nhập quốc tế; đến năm 2030 thu hút, trọng dụng khoảng 1.000 nhân tài trong ba nhóm lĩnh vực ưu tiên gồm công nghệ chiến lược và chuyển đổi số; khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển bền vững; cùng một số lĩnh vực chiến lược khác.

Đến năm 2045, Việt Nam phấn đấu trở thành điểm đến hấp dẫn đối với các nhà khoa học, chuyên gia và nhân tài trong nước, quốc tế.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long báo cáo về dự thảo đề án. Ảnh: VGP

Bộ Nội vụ đề xuất một số nhóm giải pháp trọng tâm, trong đó có hoàn thiện thể chế; xây dựng các chính sách vượt trội về tiền lương, tiền thưởng, nhà ở, chăm sóc sức khỏe; nghiên cứu xây dựng "visa nhân tài Việt Nam", mạng lưới nhân tài Việt Nam toàn cầu; tăng cường phân cấp, trao quyền chủ động cho nhân tài, đơn giản hóa thủ tục và quản lý bằng kết quả, sản phẩm đầu ra.

Thu hút nhân tài không chỉ là đưa vào cơ quan hành chính

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đánh giá cao Bộ Nội vụ đã chuẩn bị đề án một cách nghiêm túc, trách nhiệm. Đây là đề án "rất khó, rất lớn", đòi hỏi tư duy và tầm nhìn chiến lược, bảo đảm thống nhất với hệ thống các nghị quyết của Trung ương.

Theo Phó Thủ tướng, Việt Nam không thiếu nhân tài nhưng việc thu hút, sử dụng và phát huy còn nhiều hạn chế. Đề án cần chỉ rõ con đường phát triển nhân tài của Việt Nam và các cơ chế thực sự đột phá. Khác biệt không nằm ở việc tạo ra mức thu nhập thật cao mà ở cách thiết kế chính sách, tạo dựng môi trường và điều kiện thuận lợi để phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, thu hút, trọng dụng và phát huy nhân tài.

Phó Thủ tướng nhìn nhận, nếu chỉ thu hút mà không tạo điều kiện để nhân tài phát huy năng lực thì không đạt được mục tiêu đề ra.

Vì vậy, chiến lược phải được xây dựng theo tư duy hệ sinh thái, bảo đảm sự liên thông từ phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, thu hút, sử dụng, trọng dụng đến phát triển và phát huy nhân tài.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà: Thu hút nhân tài không chỉ là đưa vào cơ quan hành chính. Ảnh: VGP

Định hướng hoàn thiện đề án, Phó Thủ tướng nêu một số nguyên tắc lớn. Chiến lược phải tập trung vào các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, chiến lược có ý nghĩa quyết định đối với năng lực cạnh tranh, năng lực tự chủ và sự phát triển quốc gia; ưu tiên trước hết cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - những động lực nền tảng tạo ra các mô hình tăng trưởng mới.

Theo Phó Thủ tướng phải chuyển căn bản từ tư duy quản lý nhân tài theo hành chính sang tư duy phát triển, quản trị và phát huy nguồn nhân lực nhân tài quốc gia; xây dựng hệ sinh thái phát triển nhân tài toàn diện và lấy năng lực, kết quả, hiệu quả cùng giá trị cống hiến làm thước đo chủ yếu.

Đề án phải bảo đảm tính chiến lược, đồng bộ, đột phá và khả thi; xác định rõ những quy định pháp luật cần sửa đổi, bổ sung cùng các cơ chế, chính sách cụ thể, đủ mạnh để hình thành hệ sinh thái phát triển nhân tài, thay vì chỉ đưa ra các quy định mang tính nguyên tắc.

Chiến lược phải kế thừa các chính sách hiện có nhưng đồng thời đổi mới mạnh mẽ theo hướng hội nhập quốc tế; xây dựng cơ chế mở, liên thông giữa khu vực công và tư, giữa trong nước và ngoài nước; đặc biệt quan tâm thu hút người Việt Nam ở nước ngoài, các chuyên gia, nhà khoa học quốc tế và tạo điều kiện để khu vực tư nhân cùng tham gia phát triển nhân tài.

Phó Thủ tướng lưu ý không nên quá đặt nặng mục tiêu thu hút nhân tài vào các cơ quan hành chính nhà nước.