Người dạy nghề nơi thôn bản

Bằng sự tận tâm, trách nhiệm và phương pháp giảng dạy gắn với thực hành, đội ngũ nhà giáo, người dạy nghề các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp- giáo dục thường xuyên (GDNN-GDTX) đã và đang góp phần đưa kiến thức, kỹ năng nghề đến gần hơn với người lao động vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn. Không chỉ truyền đạt kiến thức chuyên môn, họ còn đồng hành, khơi dậy tinh thần học tập, giúp người dân từng bước nâng cao kiến thức, kỹ năng tay nghề, vận dụng kiến thức vào sản xuất và đời sống. 

Gắn bài giảng với thực tiễn tại thôn bản

Tại các địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh Lạng Sơn, những lớp đào tạo nghề được tổ chức ngay tại cơ sở như: kỹ thuật trồng cây ăn quả, kỹ thuật trồng cây lượng thực; kỹ thuật chăn nuôi ngựa, lợn, gà hay sửa chữa máy nông nghiệp… đang từng bước mở ra cơ hội học nghề và tạo việc làm cho người lao động. Không phải đi xa, người dân vẫn có thể tiếp cận những kiến thức, kỹ năng mới và chủ động sắp xếp thời gian học tập phù hợp với công việc gia đình và sản xuất.    

 Tuy nhiên, để kiến thức thực sự đến được với người học và có thể vận dụng hiệu quả vào thực tiễn, không thể thiếu vai trò quan trọng của những người trực tiếp đứng lớp – đội ngũ nhà giáo, người dạy nghề đang ngày ngày mang “kiến thức, kỹ năng nghề và khoa học - kỹ thuật về với thôn bản”  

Một ngày tháng 8/2026, có dịp đến với lớp đào tạo nghề kỹ thuật sửa chữa máy nông nghiệp tại thôn Lương Thác, xã Hoàng Văn Thụ, tỉnh Lạng Sơn, chúng tôi cảm nhận rõ, tinh thần trách nhiệm của người dạy và sự ham học của người học. Dù trời mưa tầm tã, đường sá đi lại khó khăn, nhưng anh Tái Văn Tư, giáo viên Trung tâm GDNN-GDTX Tràng Định, cùng các học viên vẫn có mặt đông đủ. Trong không gian lớp học giản dị tại nhà văn hóa Thôn, người giáo viên say sưa hướng dẫn từng thao tác kỹ thuật; các học viên chăm chú quan sát, thực hành tháo lắp, kiểm tra và sửa chữa những loại máy nông nghiệp thông dụng phục vụ sản xuất.   

Với đặc thù học viên chủ yếu là lao động người dân tộc thiểu số, miền núi trình độ học vấn và kinh nghiệm thực tế không đồng đều, việc truyền đạt kiến thức, kỹ năng đòi hỏi giáo viên phải linh hoạt trong phương pháp giảng dạy. Thay vì dạy lý thuyết hàn lâm, mỗi bài học đều được giảng dạy theo phương pháp tích hợp giữa kiến thức với kỹ năng thực hành gắn với những công việc quen thuộc trong đời sống, sản xuất của người dân.    

Anh Tái Văn Tư, giáo viên dạy nghề Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp- Giáo dục thường xuyên ( GDNN-GDTX) Tràng Định cho biết: “ Là  giáo viên dạy nghề sửa chữa máy nông nghiệp cho các học viên, tôi đã kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, giúp học viên dễ hiểu, dễ tiếp thu và có thể áp dụng ngay vào thực tế. Nội dung đào tạo tập trung vào việc nhận biết các dấu hiệu hư hỏng, cách kiểm tra, chẩn đoán những lỗi thường gặp ở động cơ và các bộ phận của máy. Đặc biệt, học viên được trực tiếp thực hành trên những loại máy phổ biến như máy cày, máy cưa xích, máy cắt cỏ, qua đó từng bước hình thành kỹ năng bảo dưỡng, tháo lắp và sửa chữa những hư hỏng thông thường. Đây là nền tảng quan trọng để học viên tự tin áp dụng vào đời sống, sản xuất và có thể phát triển dịch vụ sửa chữa máy nông nghiệp tại địa phương, đáp ứng nhu cầu của người dân trên địa bàn. 

Không chỉ truyền đạt lý thuyết, giáo viên còn trực tiếp làm mẫu, hướng dẫn học viên thực hành, quan sát từng thao tác để kịp thời phát hiện và sửa những kỹ năng chưa đúng của học viên. Cách dạy cầm tay chỉ việc, kết hợp giữa hướng dẫn và thực hành giúp người học từng bước nắm vững kiến thức, kỹ năng, nâng cao khả năng vận dụng vào công việc sau khóa đào tạo.

Anh Lý Minh Quyền, thôn Lương Thác, xã Hoàng Văn Thụ, tỉnh Lạng Sơn chia sẻ: “Trong quá trình học khóa học đào tạo nghề sửa chữa máy nông nghiệp, chúng tôi đã được các giáo viên tận tình hướng dẫn, tìm hiểu về những động cơ, những hư hỏng cơ bản của các loại máy nông nghiệp như: máy phát cỏ, máy cưa và mấy cày cá nhân. Đến nay chúng tôi đã tháo lắp, sửa chữa, bảo dưỡng thành thạo được tất cả 3 loại máy phục vụ gia đình và sửa giúp bà con trong thôn. Sau khi học xong khóa học, chúng tôi mong muốn sẽ liên kết cùng mấy anh em trong lớp học này, mở 1 cơ sở dịch vụ sửa chữa máy nông nghiệp nho nhỏ, để sửa chữa máy móc phục vụ gia đình và  nhu cầu  của  người dân trong thôn trong xã.”

Thầy Tái Văn Tư, hướng dẫn học viên lớp đào tạo nghề sửa chữa máy nông nghiệp, tại thôn Lương Thác, xã Hoàng Văn Thụ, tỉnh Lạng Sơn thực hành kỹ năng nghề. 

Kiên trì hướng dẫn, đồng hành cùng học viên

Đối với nhà giáo, người dạy nghề, mỗi lớp học không chỉ là nơi truyền đạt kiến thức, kỹ năng đơn thuần mà còn là quá trình đồng hành cùng người lao động. Vì vậy, giáo viên cần chủ động nắm bắt khả năng tiếp thu, tạo không khí học tập cởi mở, khuyến khích học viên trao đổi, đặt câu hỏi và chia sẻ những khó khăn gặp phải trong quá trình thực hành. Từ những vấn đề nảy sinh trong thực tế, giáo viên hướng dẫncách nhận biết, xử lý và lựa chọn phương pháp thực hiện phù hợp.

Nâng cao chất lượng đào tạo từ những lớp học cơ sở  

Hiệu quả của một khóa học nghề không chỉ được thể hiện ở việc hoàn thành chương trình đào tạo mà quan trọng hơn người dạy nghề luôn giữ vai trò trong việc gắn nội dung đào tạo với điều kiện sản xuất thực tế của từng nghề và điều kiện phát triển kinh tế tại địa phương.  

Chia sẻ về vấn đề này, thầy Dương Đức Quang Giáo viên dạy nghề Trung tâm GDNN-GDTX Bắc Sơn cho biết: “Trong quá trình giảng dạy lớp kỹ thuật trồng lạc cho các học viên, chúng tôi tập trung hướng dẫn các kỹ thuật phù hợp với điều kiện sản xuất thực tế, theo trình tự từ chuẩn bị đất, lựa chọn giống, xác định thời vụ, mật độ và cách gieo trồng, kỹ thuật chăm sóc, bón phân, làm cỏ và theo dõi quá trình sinh trưởng của cây. Hướng dẫn học viên nhận biết các loại sâu bệnh thường gặp, các biện pháp phòng trừ phú hợp, an toàn và hiệu quả. Hướng dẫn cách xác định thời điểm thu hoạch và bảo quản lạc, . Bên cạnh lý thuyết, học viên được thực hành trực tiếp trên đồng ruộng nên dễ tiếp thu và có thể áp dụng ngay tại gia đình, biết áp dụng đúng kỹ thuật để cây lạc sinh trưởng tốt, nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế .

Thầy Dương Đức Quang, Giáo viên dạy nghề lớp kỹ thuật trồng lạc   hướng dẫn học viên thực hành chăm sóc cây lạc trên đồng ruộng, tại  thôn Làng Lầu, xã Nhất Hòa, tỉnh Lạng Sơn,

Có thể nói với sự nỗ lực và sự tận tâm của những nhà giáo, người dạy nghề đã và đang góp phần tạo nên những thay đổi thiết thực trong nhận thức và kỹ năng của người lao động vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Lạng Sơn. Đó cũng là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.