Người lính biên phòng tiếp sức những ước mơ đến trường

Thượng úy Dương Văn Thông, Đội trưởng Đội Trinh sát Đồn Biên phòng Tam Thanh, sửa chữa xe lăn cho em Võ Xuân Trãi, giúp em thuận tiện hơn trong sinh hoạt. Ảnh: THÚY HIỀN

Những mảnh đời kiên cường

Khi chúng tôi đến thăm, Thủy vừa đạp chiếc xe đạp cũ kỹ đi chợ, mang thức ăn về căn nhà cấp 4 đã nhuốm màu thời gian. Mẹ em có vấn đề về sức khỏe tâm thần, còn bà ngoại tuổi đã cao, trí nhớ và khả năng nhận thức không còn minh mẫn, khiến cuộc sống gia đình càng thêm nhiều khốn khó.

Ngôi nhà cấp 4 của Thủy đã xuống cấp là nơi mà em sống cùng mẹ và bà ngoại. Ảnh: THÚY HIỀN

Bùi Thị Công Thủy, hiện là học sinh lớp 5, Trường Tiểu học Ngô Quyền (phường Quảng Phú, TP Đà Nẵng), sớm biết quan tâm, chăm sóc người thân. Dù hoàn cảnh vất vả, cô gái nhỏ luôn có ý thức học tập và nuôi dưỡng những ước mơ đẹp.

Khi được hỏi về tương lai, đôi mắt cô bé lấp lánh niềm tin: “Em ước mơ trở thành giáo viên mỹ thuật để vừa thực hiện được đam mê, vừa có thể đi dạy, kiếm tiền phụ giúp và chăm lo cho mẹ. Em vô cùng biết ơn các chú bộ đội biên phòng và mẹ đỡ đầu Nguyễn Thị Minh Trang đã luôn đồng hành, tiếp thêm cho em sức mạnh trên con đường đến trường”.

Bức tranh Thủy vẽ em cầm tay mẹ Trang (người đỡ đầu) và mẹ Công (mẹ ruột) không chỉ thể hiện đam mê hội họa mà còn chứa đựng tình cảm sâu sắc của cô gái nhỏ với những người luôn yêu thương, đồng hành cùng em. Ảnh: THÚY HIỀN

Từ tháng 7/2025, Thủy được chị Nguyễn Thị Minh Trang (giáo viên tiếng Anh), nhận làm mẹ đỡ đầu thông qua sự kết nối nghĩa tình của lực lượng biên phòng. Với Thủy, những lần mẹ Trang hay các chú ghé thăm, hỏi han chuyện học hành, cuộc sống là niềm vui đặc biệt.

Em cảm nhận được sự quan tâm, yêu thương của những người không cùng huyết thống nhưng luôn dành cho mình tình cảm chân thành. Cô bé tự nhủ sẽ cố gắng học thật tốt để không phụ lòng những người đã giúp đỡ mình.

Cách nhà Thủy không xa là nhà Võ Xuân Trãi (SN 2012), học sinh lớp 6 Trường THCS Lý Thường Kiệt (phường Quảng Phú, TP Đà Nẵng). Lúc chúng tôi đến, Trãi đang ngồi bên bàn học, chăm chú cùng bạn làm bài trên máy tính. Thỉnh thoảng, những người bạn đi ngang qua lại ríu rít gọi tên em. Dưới bếp, mẹ Trãi lúi húi chuẩn bị bữa cơm trưa cho bốn mẹ con.

Cha mất năm 2019, mẹ Trãi là chị Hồ Thị Thanh Tiền một mình nuôi ba người con bằng nhiều công việc như giao gas, làm thuê, làm mướn. Khó khăn càng chồng chất khi Trãi bị khiếm khuyết khả năng vận động, không thể tự thực hiện các hoạt động sinh hoạt cá nhân. Từ ăn uống, vệ sinh, mặc quần áo đến chuẩn bị sách vở, đưa đón đi học, hầu hết đều do một tay mẹ Tiền chăm sóc.

Mẹ của Trãi chăm sóc, bồng em trong sinh hoạt hằng ngày do em gặp hạn chế về khả năng vận động. Ảnh: THÚY HIỀN

Từng phải nghỉ học và chậm chương trình 3 năm, thế nhưng, bằng ý chí phi thường, em tự học qua mạng, thuyết phục mẹ đưa đến trường. Không phụ kỳ vọng, em liên tiếp là học sinh giỏi xuất sắc đứng đầu lớp, đầu khối. Không chỉ học tốt, Trãi còn giành giải nhất cuộc thi cờ vua cấp trường sau hai năm tự tìm hiểu, rèn luyện qua các video và tài liệu trên mạng.

“Nhiều lúc nhìn con ngồi ì một chỗ, tay phải co rút, tập viết bằng tay trái, làm mẹ tôi đứt từng khúc ruột. Nhờ có nhà trường, bạn bè, bà con hàng xóm và đặc biệt là các chú Đồn Biên phòng Tam Thanh thường xuyên ghé thăm, hỗ trợ 500.000 đồng/tháng từ chương trình “Nâng bước em đến trường” từ tháng 9/2026, gia đình tôi mới nhẹ gánh lo toan để con tiếp tục được đến lớp”, chị Tiền nghẹn ngào.

Vượt qua những hạn chế về vận động, Trãi giành giải nhất cuộc thi cờ vua cấp trường sau thời gian tự học, rèn luyện. Ảnh: THÚY HIỀN

Rời nhà Thủy và Trãi, chúng tôi trở về Đồn Biên phòng Tam Thanh và gặp Nguyễn Ngọc Phước (SN 2005, xã Tam Xuân, TP Đà Nẵng), cũng từng là trường hợp được đồn nâng bước đến trường. Hiện là sinh viên năm tư Trường Đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng, mỗi dịp cuối tuần từ Đà Nẵng về quê, Phước thường ghé đồn thăm các chú bộ đội. Với em, đây đã trở thành ngôi nhà thứ hai, nơi có những người luôn quan tâm, dõi theo và động viên mình trưởng thành.

Dù đã vượt quá độ tuổi hỗ trợ thông thường của chương trình, đơn vị vẫn tiếp tục quan tâm, động viên em trong những năm học đại học. Mỗi dịp tổ chức gặp mặt, trao quà cho học sinh được nâng bước, Phước đều được mời trở về chung vui cùng đồn.

Sự đồng hành không nhất thiết khép lại khi một em học sinh hoàn thành lớp 12. Đôi khi, điều còn ở lại lâu hơn cả những khoản hỗ trợ vật chất chính là tình cảm, sự tin tưởng và trách nhiệm mà người lính biên phòng đã dành cho những đứa trẻ trên hành trình trưởng thành của chúng.

Điểm tựa để những ước mơ được viết tiếp

Bắt đầu từ năm 2016, Đồn Biên phòng Tam Thanh triển khai chương trình “Nâng bước em tới trường” nhằm hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường. Từ việc nhận đỡ đầu những trường hợp đặc biệt khó khăn, mô hình dần được duy trì và phát triển theo chủ trương của Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng.

Đến nay, đơn vị đang đồng hành với 10 học sinh, gồm 3 em thuộc mô hình “Con nuôi đồn Biên phòng” và 7 em thuộc chương trình “Nâng bước em tới trường”, với mức hỗ trợ 500.000 đồng/em/tháng. Ngoài ra, đơn vị còn kết nối với các nhà hảo tâm đỡ đầu thêm 4 em, hỗ trợ từ 500.000 đồng đến 1,5 triệu đồng/tháng.

Bên cạnh hỗ trợ kinh phí, cán bộ, chiến sĩ thường xuyên thăm hỏi, động viên, phối hợp với nhà trường và địa phương theo dõi việc học tập của các em. “Chúng tôi mong muốn không chỉ hỗ trợ vật chất mà còn tạo điểm tựa tinh thần, giúp các cháu cảm nhận được sự quan tâm, yêu thương và có thêm nghị lực vươn lên”, Trung tá Nguyễn Minh Vương, Chính trị viên Đồn Biên phòng Tam Thanh chia sẻ.

Đồn Biên phòng Tam Thanh hỗ trợ mỗi học sinh 500.000 đồng/tháng, đồng thời kết nối các nhà hảo tâm chung tay tiếp sức cho các em đến trường. Ảnh: NVCC

Nhìn rộng hơn, những việc làm tại Đồn Biên phòng Tam Thanh là một phần trong nỗ lực chăm lo cho phụ nữ, trẻ em và người dân khu vực biên giới của lực lượng Bộ đội Biên phòng (BĐBP) TP Đà Nẵng.

Nhìn lại chặng đường 2021 - 2025, BĐBP TP Đà Nẵng đã hỗ trợ 141 học sinh thuộc chương trình “Nâng bước em tới trường”, nhận nuôi 58 học sinh thuộc Mô hình “Con nuôi đồn Biên phòng”. Trong đó có nhiều học sinh là con em đồng bào dân tộc thiểu số Cơ Tu, Gié Triêng, Tà Riêng, Pa Kô và 9 học sinh nước bạn Lào. Toàn giai đoạn ghi nhận 48 học sinh đạt xuất sắc, giỏi; 79 học sinh đạt khá và 18 em trúng tuyển đại học, cao đẳng.

Song song với đó, từ năm 2022, BĐBP TP Đà Nẵng còn triển khai dự án “Cán bộ, chiến sĩ Quân đội nâng bước em tới trường” tại 6 đồn biên phòng tuyến biên giới đất liền. Dự án đã hỗ trợ 149 học sinh dân tộc Cơ Tu, Gié Triêng có hoàn cảnh khó khăn, với tổng kinh phí hơn 4,7 tỉ đồng. Các em được hỗ trợ tiền ăn, sách vở, đồ dùng học tập, nhu yếu phẩm thiết yếu và phương tiện đến trường.

Đáng chú ý, những hoạt động chăm lo cho học sinh được đặt trong mối liên kết chặt chẽ với chương trình “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương” do Hội LHPN Việt Nam và Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng phối hợp triển khai từ năm 2018. Tại Đà Nẵng, trong khuôn khổ chương trình phối hợp “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương” giai đoạn 2026 - 2030 giữa Hội LHPN và BĐBP TP Đà Nẵng, các hoạt động chăm lo cho phụ nữ và trẻ em vùng biên tiếp tục được đẩy mạnh toàn diện.

Không chỉ hỗ trợ kinh phí, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Tam Thanh còn thường xuyên thăm hỏi, động viên, quan tâm đến việc học tập và cuộc sống của các em được nâng bước đến trường. Ảnh: THÚY HIỀN

Chương trình tiếp tục được triển khai tại 6 xã biên giới đất liền của thành phố, tập trung hỗ trợ phụ nữ phát triển sinh kế, xây dựng mái ấm tình thương, chăm sóc sức khỏe, nâng cao kỹ năng số; đồng thời gắn chăm lo phụ nữ với hỗ trợ học sinh, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Các hoạt động như “Nâng bước em tới trường - Con nuôi đồn Biên phòng”, trao học bổng, hỗ trợ điểm trường và trang thiết bị học tập tiếp tục được chú trọng.

Từ những suất hỗ trợ đến sự quan tâm, sẻ chia bền bỉ, người lính biên phòng không chỉ tiếp sức cho những đứa trẻ như Thủy, Trãi, Phước trên hành trình đến trường mà còn góp phần vun đắp điểm tựa cho các gia đình khó khăn. Những việc làm thiết thực ấy đã và đang nối dài hành trình “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương”, lan tỏa tình quân dân, góp phần xây dựng cuộc sống ấm no, vững vàng nơi vùng ven, vùng biên của Tổ quốc.