'Người nông dân chuyên nghiệp' có gì khác 'lão nông tri điền'?

Anh Đặng Quang Giàu tham gia tọa đàm chuyên đề 'Người nông dân chuyên nghiệp' - Ảnh: B.Đ.T

Từ Hội quán nông dân đến thay đổi tư duy

Năm 2016, Đồng Tháp triển khai thí điểm mô hình Hội quán nông dân – không gian sinh hoạt cộng đồng để nông dân trao đổi kỹ thuật, liên kết tiêu thụ và học hỏi kỹ năng quản trị. Từ vài hội quán ban đầu, đến nay toàn tỉnh đã có trên 100 hội quán hoạt động thường xuyên, thu hút hàng nghìn hội viên tham gia.

Anh Đặng Quang Giàu là một trong những nông dân tham gia hội quán từ những ngày đầu. Ban đầu, anh đến với tâm thế học hỏi kinh nghiệm sản xuất. Tuy nhiên, càng tham gia sinh hoạt, anh càng nhận ra giá trị lớn nhất không chỉ nằm ở kỹ thuật mà chính là sự thay đổi tư duy làm nông.

“Tôi học được cách tính toán chi phí, cách nhìn thị trường và cách làm việc nhóm. Trước đây sản xuất chỉ nghĩ đến vụ mùa, còn bây giờ phải nghĩ đến đầu ra và tiêu chuẩn,” anh Giàu chia sẻ.

Chính môi trường hội quán đã giúp anh chuyển từ tư duy sản xuất đơn lẻ sang tư duy liên kết. Thay vì mạnh ai nấy làm, anh chủ động trao đổi thông tin, học hỏi kinh nghiệm quản trị và từng bước tham gia vào chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm.

Sản phẩm của anh Đặng Quang Giàu - người nông dân chuyên nghiệp - Ảnh: V.K.K

Trưởng thành trong mô hình “Nông dân chuyên nghiệp”

Tiếp nối thành công của Hội quán nông dân, năm 2020, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Đồng Tháp triển khai mô hình “Người nông dân chuyên nghiệp”, thí điểm tại 5 huyện: Tháp Mười, Lấp Vò, Châu Thành, Lai Vung và Cao Lãnh. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong việc chuẩn hóa hình ảnh người nông dân hiện đại.

Tháng 8.2023, mô hình được chuyển giao cho Hội Nông dân tỉnh quản lý và phát động rộng khắp. Đến cuối năm 2025, toàn tỉnh có hơn 121.000 hội viên đăng ký tham gia; trên 42.000 người được công nhận danh hiệu 'Người nông dân chuyên nghiệp'.

Anh Đặng Quang Giàu là một trong những nông dân được công nhận danh hiệu này. Theo anh, danh hiệu không phải là đích đến mà là động lực để tiếp tục hoàn thiện bản thân và nâng cao trách nhiệm trong sản xuất.

Để đạt tiêu chí 'Người nông dân chuyên nghiệp', anh phải đáp ứng các yêu cầu về sản xuất an toàn, ghi chép nhật ký đầy đủ, tham gia tổ chức hội, chấp hành quy định pháp luật và tích cực liên kết tiêu thụ. Những yêu cầu này đòi hỏi sự kiên trì và thay đổi thói quen canh tác lâu năm.

Ruộng cúc mâm xôi đẹp như tranh của anh Quang Giàu - Ảnh: V.K.K

Sản xuất theo chuỗi giá trị

Theo Sở Nông nghiệp & Môi trường tỉnh, Đồng Tháp hiện có hơn 200 hợp tác xã nông nghiệp; nhiều đơn vị hoạt động theo chuỗi giá trị, ký hợp đồng bao tiêu với doanh nghiệp trong và ngoài nước. Tỷ lệ diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn, VietGAP và tương đương tăng đều qua từng năm. Hàng trăm mã số vùng trồng được cấp phục vụ xuất khẩu sang các thị trường khó tính.

Trong bối cảnh đó, anh Giàu chủ động tham gia hợp tác xã, sản xuất theo quy trình chung và tuân thủ nghiêm các tiêu chuẩn an toàn. Việc liên kết giúp anh ổn định đầu ra, giảm thiểu rủi ro về giá cả và nâng cao giá trị sản phẩm.

“Trước đây bán cho thương lái, giá lên xuống thất thường. Bây giờ có hợp đồng bao tiêu, mình yên tâm đầu tư bài bản hơn,” anh cho biết.

Không dừng lại ở đó, anh còn tích cực ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, từ quản lý dịch hại tổng hợp đến ghi chép điện tử, từng bước tiếp cận chuyển đổi số trong nông nghiệp. Với anh, tính chuyên nghiệp không chỉ thể hiện ở năng suất cao mà còn ở sự minh bạch và trách nhiệm với thị trường.

Phó chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan trao khăn rằn cho những Người nông dân chuyên nghiệp - Ảnh: B.Đ.T

Thay đổi tư duy – chìa khóa thành công

Theo đánh giá của cán bộ địa phương, điều đáng quý ở anh Đặng Quang Giàu không chỉ là hiệu quả kinh tế mà còn là tinh thần tiên phong đổi mới. Anh thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm tại hội quán, vận động bà con tham gia mô hình 'Người nông dân chuyên nghiệp' và mạnh dạn thay đổi phương thức sản xuất.

“Tôi từng ngại thay đổi nên hiểu tâm lý của nhiều người. Nhưng nếu không thay đổi thì mình sẽ tụt lại phía sau,” anh bộc bạch.

Sự lan tỏa từ những nông dân như anh đã góp phần củng cố phong trào xây dựng nông dân chuyên nghiệp tại Đồng Tháp – nơi người nông dân không chỉ sản xuất giỏi mà còn có kỹ năng quản trị, ý thức liên kết và tinh thần cộng đồng.

Anh Quang Giàu giỏi công tác địa phương và là Người nông dân chuyên nghiệp xuất sắc - Ảnh: V.K.K

Hình mẫu nông dân thời hội nhập

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, yêu cầu thị trường ngày càng khắt khe, mô hình “Người nông dân chuyên nghiệp” của Đồng Tháp cho thấy hướng đi đúng đắn khi lấy con người làm trung tâm.

Anh Đặng Quang Giàu là minh chứng sinh động cho sự chuyển mình ấy. Từ Hội quán nông dân đến danh hiệu “Nông dân chuyên nghiệp”, hành trình của anh phản ánh quá trình trưởng thành về tư duy và cách làm. Anh không còn sản xuất manh mún, không còn trông chờ vào may rủi thị trường, mà chủ động liên kết, chuẩn hóa quy trình và nâng cao giá trị sản phẩm.

Trong bức tranh chung của trên 42.000 người được công nhận danh hiệu “Người nông dân chuyên nghiệp”, anh Giàu là một gam màu sáng – đại diện cho thế hệ nông dân Đồng Tháp năng động, cầu thị và chuyên nghiệp.

Từ thực tiễn đó có thể thấy, tái cơ cấu nông nghiệp không chỉ là câu chuyện của giống mới hay kỹ thuật mới, mà là quá trình chuyển đổi tư duy của người nông dân. Khi người nông dân thay đổi, nông nghiệp sẽ thay đổi. Và trong tiến trình ấy, anh Đặng Quang Giàu chính là một hình mẫu tiêu biểu, góp phần khẳng định vị thế nông nghiệp Đồng Tháp trong giai đoạn phát triển mới.

Văn Kim Khanh