Người phụ nữ suy thận độ 3 thừa nhận một sai lầm nhiều người Việt mắc phải

Phát hiện suy thận độ 3 từ dấu hiệu phù nên 2 chân

Bà Nguyệt (82 tuổi) đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM trong tình trạng phù nề hai chân, sưng mắt cá và bàn chân. Do có tiền sử suy giãn tĩnh mạch chi dưới nhiều năm, bà chủ quan cho rằng đây chỉ là biến chứng quen thuộc của tuổi già nên không đi khám sớm.

Tuy nhiên, kết quả xét nghiệm khiến cả gia đình bàng hoàng: Bà Nguyệt mắc suy thậnmạn độ 3, chức năng thận đã tổn thương đáng kể. Độ lọc cầu thận (eGFR) – chỉ số quan trọng phản ánh khả năng làm việc của thận – ở người trưởng thành khỏe mạnh thường trên 90 mL/phút/1.73m², trong khi eGFR của bà Nguyệt chỉ còn dưới 40 mL/phút/1.73m².

Ảnh: BVCC

Suy thận từ thói quen lạm dụng thuốc giảm đau

Theo hồ sơ bệnh án, trong nhiều năm liền, cứ mỗi lần đau đầu, đau nhức xương khớp hay mệt mỏi, bà Nguyệt đều tự ra tiệm thuốc gần nhà mua các loại thuốc giảm đau không cần kê đơn, ưu tiên những thuốc có tác dụng nhanh. Việc sử dụng kéo dài, không kiểm soát liều lượng đã âm thầm gây tổn thương thận.

TTƯT.BS.CKII Tạ Phương Dung, Phó Giám đốc Trung tâm Tiết niệu – Thận học – Nam khoa, Trưởng khoa Nội thận – Lọc máu cho biết: Nguyên nhân chính khiến bệnh thận của bà Nguyệt tiến triển nhanh là lạm dụng thuốc giảm đau không kê đơn trong thời gian dài.

"Rất nhiều người ngại đi bệnh viện, chỉ cần đau đầu, nhức mỏi xương khớp hay cảm cúm nhẹ là tự mua thuốc về uống. Việc lạm dụng thuốc giảm đau, đặc biệt nhóm thuốc chống viêm không steroid (NSAID), có thể làm giảm lượng máu đến thận, gây tăng huyết áp và tổn thương thận nặng mà người bệnh không hề hay biết", bác sĩ Dung cảnh báo.

Cảnh giác với nguyên nhân gây suy thận mạn

Các thống kê cho thấy Việt Nam hiện có hơn 10 triệu người mắc bệnh thận mạn, song khoảng 90% chỉ phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn. Ngoài các nguyên nhân phổ biến như đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn chuyển hóa, thì lạm dụng thuốc không kê đơn và thực phẩm chức năng là yếu tố nguy cơ ngày càng đáng báo động.

Bác sĩ Dung nhấn mạnh, người bệnh thận mạn cần đặc biệt thận trọng với việc dùng thuốc. Nhiều loại thuốc phải tránh hoàn toàn hoặc điều chỉnh liều theo chỉ số eGFR. Trong đó, nhóm thuốc giảm đau NSAID, thuốc kháng sinh, thuốc kháng virus, thuốc lợi tiểu, thuốc ức chế bơm proton (PPI)… nếu dùng sai cách đều có thể gây tổn thương thận.

Ảnh minh họa.

Người bệnh suy thận cần làm gì để kiểm soát bệnh?

Sau khi được chẩn đoán, cả bà Nguyệt và bà Hồng đều nghiêm túc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc không kê đơn, không sử dụng thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc, điều chỉnh chế độ ăn nhạt hơn và theo dõi chức năng thận định kỳ.

Nhờ thay đổi lối sống và điều trị đúng hướng, chức năng thận của bà Hồng cải thiện từ độ 3 lên độ 2. Riêng bà Nguyệt, sau 2 năm kiên trì điều trị, eGFR tăng lên trên 70 mL/phút/1.73m², thận trở về giai đoạn suy nhẹ – một kết quả rất khả quan với người lớn tuổi.

Bác sĩ khuyến cáo:"Người bệnh thận mạn cần tuyệt đối tuân thủ phác đồ điều trị, không tự ý mua thuốc giảm đau hay thực phẩm chức năng dù được quảng cáo hấp dẫn đến đâu. Việc tái khám định kỳ giúp bác sĩ theo dõi sát chức năng thận và điều chỉnh thuốc phù hợp, tránh những hậu quả đáng tiếc", bác sĩ Dung nhấn mạnh.

Trường hợp của bà Nguyệt và bà Hồng là lời cảnh báo rõ ràng: suy thận có thể bắt đầu từ những thói quen tưởng chừng vô hại, nhưng nếu phát hiện muộn, người bệnh sẽ phải trả giá bằng cả chất lượng cuộc sống về sau.