Nhà sáng tạo nội dung cần hiểu luật, giữ bản quyền và phát triển giá trị

Minh bạch để xây dựng niềm tin

Tại diễn đàn “Kinh tế sáng tạo và phát triển ngành nghề thực tiễn Việt Nam - VCEP 2026” ngày 19/9, TS Ngô Quang Xuân - nguyên Đại sứ Việt Nam tại Liên hợp quốc, cho rằng đổi mới sáng tạo và kinh tế số, trong đó có bảo vệ bản quyền, quyền tác giả và thành quả sáng tạo, là những nội dung cốt lõi.

Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo vệ sở hữu trí tuệ, an ninh mạng, phòng chống hàng giả, hàng nhái, đồng thời có cơ chế bảo hộ phù hợp đối với sản phẩm nội địa và thành quả sáng tạo.

Đối với hoạt động sáng tạo nội dung trên nền tảng số, yêu cầu tuân thủ pháp luật ngày càng được đặt ra rõ hơn.

Bà Phạm Đắc Mỹ Trân - Quyền Trưởng phòng Thông tin điện tử, Sở Văn hóa - Thể thao TP Hồ Chí Minh, cho biết hành lang pháp lý đối với KOL, KOC và người sáng tạo nội dung số đã tương đối đầy đủ. Người làm nghề cần chủ động hiểu và tuân thủ các quy định pháp luật liên quan.

Một trong những yêu cầu đầu tiên là bảo đảm minh bạch về chủ thể quảng cáo và nguồn gốc sản phẩm, đồng thời tuân thủ các quy định về dữ liệu cá nhân. Cùng với đó là trách nhiệm xã hội, trong đó người sáng tạo không quảng cáo sản phẩm có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe hoặc lợi dụng niềm tin của người theo dõi.

“Minh bạch giúp tạo dựng niềm tin, còn trách nhiệm xã hội giúp tạo dựng giá trị lâu dài”, bà Mỹ Trân nói.

TS Ngô Quang Xuân (giữa) - nguyên Đại sứ Việt Nam tại Liên hợp quốc cùng các diễn giả tại diễn đàn.

Trong khi đó, theo ông Bùi Nguyên Hùng - Chủ tịch Hiệp hội Sáng tạo và Bản quyền tác giả Việt Nam, năm 2026 chứng kiến nhiều thay đổi trong pháp luật điều chỉnh hoạt động của KOL trên nền tảng số. Vì vậy, người làm nghề cần trang bị kiến thức pháp lý, đồng thời chú trọng các điều khoản hợp đồng và thẩm định đối tác trước khi hợp tác.

Từ yêu cầu này, Trung tâm Khai thác Sáng tạo và Bản quyền Số Việt Nam (VCD) phối hợp với Viện Nghiên cứu & Ứng dụng Việt Nam Bách Nghệ Thực Hành (VIPA) và Hội đồng Khoa học Pháp lý về Sáng tạo và Bản quyền số (CCLC) công bố Khóa bồi dưỡng nghiệp vụ Nhà sáng tạo nội dung trên môi trường số - Certified Digital Creator (CDC).

Chương trình hướng tới trang bị kiến thức pháp lý, tư duy thương mại hóa và kỹ năng vận hành chuyên nghiệp cho KOL, KOC và nhà sáng tạo nội dung số, qua đó góp phần đáp ứng nhu cầu nhân lực của thị trường sáng tạo.

Không chỉ tạo lượt xem

Theo ThS Lê Nhật Quang - Giám đốc Trung tâm Khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, đổi mới sáng tạo không chỉ cần ý tưởng mà còn đòi hỏi năng lực triển khai và khả năng vận hành.

Đối với người sáng tạo nội dung, điều quan trọng không chỉ là lượt xem mà còn là việc xác định rõ khán giả và nhu cầu của cộng đồng. Từ đó, nhà sáng tạo có thể phát triển sản phẩm, dịch vụ hoặc mô hình kinh doanh phù hợp và bền vững.

“Người sáng tạo cần tận dụng khả năng sáng tạo, chuyển hóa thành sản phẩm hoặc giá trị có thể quản lý, xây dựng cộng đồng riêng. Đây là hướng để hoạt động sáng tạo trở nên bền vững hơn”, ông Quang cho hay.

Các chuyên đề tại VCEP 2026 tập trung vào trách nhiệm pháp lý và giải pháp phát triển bền vững đối với kinh tế sáng tạo. Trong đó, VCD và CCLC đồng hành trong việc xác lập, bảo vệ và thương mại hóa bản quyền số cho nhà sáng tạo.

Theo các diễn giả, cùng với sự phát triển nhanh của nền kinh tế số, nhà sáng tạo nội dung không chỉ cần khả năng tạo ra nội dung hấp dẫn mà còn phải nâng cao hiểu biết pháp lý, quản trị hoạt động hợp tác và bảo vệ tài sản trí tuệ.

Việc chuyên nghiệp hóa đội ngũ nhà sáng tạo, gắn sáng tạo với bản quyền và khả năng thương mại hóa được kỳ vọng tạo nền tảng để cộng đồng sáng tạo Việt Nam phát triển bền vững hơn trong môi trường số.