Nhà trường chủ động giải pháp bảo đảm chất lượng dạy học trong thời gian bổ sung SGK

Học sinh Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk).

Không ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động dạy học

Bà Đặng Thị Hải Yến - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (phường Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) cho biết, đến thời điểm hiện tại, số lượng sách giáo khoa của nhà trường đã đạt khoảng 95%, cơ bản đáp ứng nhu cầu dạy và học. Một số học sinh trong thời gian đầu năm học chưa có đủ sách chủ yếu do việc cấp phát sách giáo khoa theo chỉ đạo của Sở GD&ĐT chưa kịp thời, khiến một số em còn thiếu một vài đầu sách.

Tuy nhiên, theo bà Yến, tình trạng này không gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động dạy và học tại nhà trường. Ngay từ những ngày đầu năm học, cùng với việc chờ bổ sung số sách còn thiếu, nhà trường đã chủ động tìm giải pháp để bảo đảm học sinh có tài liệu phục vụ học tập.

Một trong những cách làm được triển khai là vận động học sinh quyên góp, chia sẻ sách giáo khoa bộ Kết nối tri thức với cuộc sống đã sử dụng trong năm học 2025-2026. Số sách này được tập trung về thư viện nhà trường để tổ chức cho học sinh mượn, qua đó hỗ trợ những em chưa được cấp đủ sách giáo khoa trong năm học 2026-2027.

Với một số đầu sách vẫn còn thiếu, như Lịch sử và Địa lí ở lớp 4, 5; Tự nhiên và Xã hội, Đạo đức ở lớp 1, 2, 3, nhà trường tiếp tục chỉ đạo giáo viên linh hoạt tổ chức dạy học phù hợp với điều kiện thực tế của từng lớp.

Trong đó, giáo viên có thể bố trí cho học sinh dùng chung sách trong những trường hợp cần thiết; đồng thời chủ động khai thác nội dung bài học và đưa đầy đủ kiến thức cần thiết vào kế hoạch bài dạy để học sinh vẫn được tiếp cận, nắm bắt nội dung theo yêu cầu của chương trình.

“Việc thiếu một số đầu sách trong thời gian đầu năm học vì thế không đồng nghĩa với việc hoạt động dạy học bị đình trệ. Với sự chủ động của nhà trường và giáo viên, cùng các phương án hỗ trợ, chia sẻ sách giáo khoa giữa học sinh, các tiết học vẫn được tổ chức theo kế hoạch, bảo đảm chất lượng giáo dục”, bà Đặng Thị Hải Yến cho hay.

Ngay từ đầu năm học, Trường Tiểu học Võ Thị Sáu đã chủ động tìm giải pháp để bảo đảm học sinh có tài liệu phục vụ học tập.

Linh hoạt nhiều giải pháp để không học sinh nào bị bỏ lại phía sau

Từ thực tế trực tiếp đứng lớp, thầy Trần Công Nhật - giáo viên Trường THCS Phạm Văn Đồng (TP Huế) cho biết, mức độ thiếu sách và ảnh hưởng đến việc dạy học có thể khác nhau giữa từng lớp, từng điểm trường, song đây không phải trở ngại khiến hoạt động dạy học phải dừng lại.

Tại một số phân hiệu, nơi số học sinh chưa có đủ sách giáo khoa còn nhiều hơn, thầy Nhật chứng kiến có thời điểm hai học sinh phải sử dụng chung một cuốn sách. Việc này tạo ra một số bất tiện trong quá trình học tập. Chẳng hạn với môn Lịch sử, học sinh không chỉ đọc phần nội dung mà còn phải khai thác hình ảnh, bản đồ, lược đồ, tư liệu và hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa. Khi hai học sinh dùng chung một cuốn sách, các em vẫn có thể tham gia bài học nhưng mức độ thuận tiện và chủ động trong việc đọc, quan sát, khai thác thông tin sẽ ít nhiều bị hạn chế.

Tuy nhiên, từ thực tế tổ chức dạy học, thầy Nhật cho rằng thiếu sách trong một thời điểm nhất định không đồng nghĩa hoạt động dạy học bị gián đoạn hay chất lượng giáo dục lập tức bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Giáo viên và nhà trường có thể chủ động điều chỉnh cách tổ chức để học sinh vẫn tiếp cận được nội dung bài học trong thời gian chờ sách được bổ sung.

Để xử lý tình trạng này, Ban Giám hiệu Trường THCS Phạm Văn Đồng đã chỉ đạo giáo viên rà soát cụ thể tình hình sách giáo khoa của từng lớp, từng học sinh, qua đó xác định những trường hợp thiếu sách để có phương án hỗ trợ. Nhà trường đồng thời chủ động tìm nguồn sách bổ sung, trong khi giáo viên linh hoạt thay đổi cách tổ chức các hoạt động học tập phù hợp với điều kiện thực tế.

Với những học sinh chưa có sách giấy, giáo viên hướng dẫn các em khai thác SGK điện tử. Trong điều kiện thiết bị cho phép, học sinh có thể sử dụng điện thoại, máy tính để theo dõi nội dung bài học; giáo viên cũng có thể trình chiếu những trang sách, hình ảnh, lược đồ hoặc tư liệu cần thiết để cả lớp cùng quan sát và khai thác.

Ở những lớp có số lượng học sinh chưa có sách giáo khoa nhiều hơn, việc tổ chức hoạt động nhóm cũng được vận dụng linh hoạt. Học sinh có thể dùng chung sách trong những hoạt động phù hợp, cùng đọc và trao đổi nội dung dưới sự hướng dẫn của giáo viên. Với những nội dung cần chuẩn bị trước, giáo viên chủ động cung cấp thông tin, tư liệu hoặc phần kiến thức cần đọc để học sinh có thể chuẩn bị bài ngay cả khi chưa có sách.

Nhờ đó, việc thiếu một số đầu sách trong thời gian đầu không khiến tiến độ dạy học bị đình trệ. Giáo viên vẫn có thể tổ chức các hoạt động theo yêu cầu của chương trình, đồng thời tìm nhiều cách khác nhau để học sinh tiếp cận kiến thức.

“Từ thực tế đứng lớp, tôi cho rằng giáo viên và nhà trường hoàn toàn có thể chủ động xoay xở để bài học không bị gián đoạn, hạn chế tối đa tác động của việc thiếu sách đến học sinh. Trong thời gian chờ sách được bổ sung, điều quan trọng là tiếp tục rà soát để hỗ trợ những học sinh chưa có sách, đồng thời linh hoạt trong tổ chức dạy học để không em nào bị bỏ lại phía sau”, thầy Nhật chia sẻ.

Dẫu vậy, theo thầy Nhật, những giải pháp trên chủ yếu nhằm xử lý tình huống trước mắt. Về lâu dài, việc bảo đảm nguồn cung sách giáo khoa ổn định, đúng thời điểm ngay từ đầu năm học vẫn là giải pháp căn cơ nhất.