Nhà văn đoạt Nobel: Tôi đã mua mô hình AI phiên bản cao cấp nhất
Dù khẳng định không dùng AI viết văn, nhà văn Ba Lan Olga Tokarczuk, đoạt giải Nobel năm 2018, gần đây đã phải đối mặt với chỉ trích, theo Lithub.

Nhà văn Ba Lan Olga Tokarczuk. Ảnh: Lithub.
Trong một cuộc phỏng vấn gần đây (được thực hiện và đăng tải bằng tiếng Ba Lan), nhà văn đoạt giải Nobel Olga Tokarczuk thừa nhận đã sử dụng AI trong quá trình sáng tác của mình.
Nhà văn Maks Sipowicz đã dịch một vài đoạn nổi bật từ trả lời của bà: “Khi viết cuốn tiểu thuyết mới nhất của mình… tôi đã hỏi mô hình tiên tiến này rằng các nhân vật chính của tôi sẽ nghe loại nhạc nào tại một buổi khiêu vũ vào khoảng vài chục năm trước. Và AI đã cho tôi một vài cái tên”.
Trong khi đó, Tocarczuk còn khẳng định thêm: “Trái ngược với những lo ngại, tôi tin rằng chúng ta, những nhà văn, do bản chất đặc thù của nghề nghiệp, sẽ nhanh chóng và gắn bó chặt chẽ nhất với các công cụ như AI.
Tư duy văn chương của chúng ta vốn đi theo một cách hoàn toàn khác. Tác phẩm của chúng ta thường dựa trên sự liên kết lớn, rất rộng lớn về các sự kiện, điều khác biệt so với lối tư duy hẹp, tập trung cao độ của giới học thuật.
Tôi đã mua cho mình phiên bản cao cấp nhất của một mô hình ngôn ngữ và tôi thực sự kinh ngạc trước việc nó mở rộng tầm nhìn và làm sâu sắc thêm tư duy sáng tạo của tôi một cách tuyệt vời như thế nào”, nhà văn đoạt giải Nobel 2018 chia sẻ.
Sự thất vọng với người đoạt giải Nobel
Trang Pajiba đưa ra bình luận gay gắt: “Bà đoạt giải Nobel mà vẫn phải biện minh cho việc sử dụng công cụ này? Ồ, nó chỉ dùng để kiểm chứng thông tin và nghiên cứu thôi sao? Bởi vì nó nổi tiếng là đáng tin cậy ở cả hai điều đó hả?"...
Tất cả tuyên bố hùng hồn về việc dùng AI để nghiên cứu hay làm cho cuộc sống dễ dàng hơn chỉ là sự lười biếng thuần túy. Và AI thậm chí không thực hiện được cả hai chức năng trên, công chúng không thể tin một lời nào AI viết ra, cây viết Kayleigh Donaldson của tờ này đánh giá.
Hai năm qua đã có rất nhiều báo cáo về việc mọi người sử dụng ChatGPT và những phần mềm tương tự cho các tác vụ cơ bản, và chúng đã làm họ thất vọng, từ việc không biết giờ bay hay liệu có cần thị thực cho một số địa điểm nhất định hay không, hay cả việc viết sai chính tả tên người và còn rất nhiều điều khác nữa.
Nhân loại đã dành hàng thiên niên kỷ để tạo ra nghệ thuật. Đó là một trong số ít những điều con người đã tìm ra và vẫn giữ vững vẻ đẹp của nó. Tại sao tôi lại muốn đọc một cuốn sách nếu tác giả thừa nhận rằng họ đã hy sinh sự tò mò bẩm sinh của mình và thay vào đó dùng AI?, Donaldson cho hay.
Olga Tokarczuk đã làm rất tốt trong nhiều thập kỷ trước khi Sam Altman nói với chúng ta rằng ông ấy không thể nuôi con mà không có ChatGPT. Tôi thậm chí cho rằng Ủy ban Nobel nên thu hồi giải thưởng của bà ấy.

Olga Tokarczuk nhận giải Nobel. Ảnh: Jonas Ekstromer/polskieradio.
Tuyên bố chính thức của Tocarczuk
Trước làn sóng phản đối từ cộng đồng, nhà văn đoạt giải Nobel Tocarczuk đã phải đưa ra một tuyên bố chính thức với LitHub, trong đó bà phủ nhận việc sử dụng AI để viết sách, mà chỉ dùng để nghiên cứu và phát triển nội dung.
Tocarczuk cho biết: “Tôi sử dụng AI dựa trên cùng nguyên tắc như hầu hết mọi người trên thế giới - tôi coi nó như một công cụ cho phép ghi chép và kiểm tra sự kiện nhanh hơn. Bất cứ khi nào tôi sử dụng công cụ này, tôi cũng xác minh thêm thông tin. Giống như tôi đã làm trong nhiều thập kỷ qua bằng cách đọc sách và khám phá các thư viện và kho lưu trữ.
Không một văn bản nào của tôi, kể cả cuốn tiểu thuyết sẽ được xuất bản bằng tiếng Ba Lan vào mùa thu này, được viết với sự trợ giúp của AI, ngoại trừ việc sử dụng nó để nghiên cứu sơ bộ nhanh hơn”, bà cho biết thêm.
Tocarczuk có một cuốn sách sắp ra mắt, dự kiến xuất bản vào mùa thu năm 2026 bằng tiếng Ba Lan. Trước làn sóng chỉ trích, Tocarczuk cho biết bà tự viết cuốn sách này trong nhiều thập kỷ.
Tokarczuk cũng tuyên bố dự án hiện tại sẽ là dự án cuối cùng của bà, vì bà tin rằng độc giả không còn quan tâm đến những tác phẩm văn học dày đặc tình tiết và giàu chiều sâu nữa.
Hội đồng trao giải Nobel Văn học năm 2019 đã đánh giá về Olga Tokarczuk: "Dành cho một lối trần thuật giàu sức tưởng tượng cùng niềm đam mê kiến thức to lớn, để khai phá sự giao thoa giữa các ranh giới - như một hình thái tất yếu của cuộc sống".
Olga Tokarczuk là nữ nhà văn thứ 15 trong tổng số 116 tác giả đoạt giải Nobel Văn học. Những tác phẩm nổi tiếng của Tokarczuk là Flights (Những chuyến bay), The Books of Jacob (Những cuốn sách của Jacob) và Drive Your Plow Over the Bones of the Dead (Lái máy cày qua bộ xương chết chóc).











