Nhạc sĩ Giáng Son thắng kiện, BH Media phải công khai xin lỗi, khép lại vụ kiện kéo dài gần 5 năm

Ngày 26/6, sau 4 ngày tạm dừng xét xử, TAND Tp.Hà Nội tuyên án sơ thẩm vụ tranh chấp quyền sở hữu bản ghi âm, ghi hình giữa nguyên đơn là nhạc sĩ Giáng Son, nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến và bị đơn là Công ty cổ phần Thương mại và Dịch vụ truyền thông Bihaco (BH Media).

Nhạc sĩ Giáng Son và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến sau phiên tòa.

Căn cứ tài liệu, chứng cứ và lời khai tại tòa, HĐXX xác định nhạc sĩ Giáng Son và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến là đồng tác giả, đồng thời là đồng chủ sở hữu quyền tác giả đối với ca khúc Giấc mơ trưa .

Trong đó, Giáng Son sáng tác phần nhạc, còn Nguyễn Vĩnh Tiến sáng tác phần lời. Tác phẩm được bảo hộ ngay từ khi được sáng tạo và công bố lần đầu năm 2005. Giáng Son cũng là chủ sở hữu duy nhất của bản ghi âm gốc do ca sĩ Khánh Linh thể hiện.

Theo tòa, nhận định này dựa trên việc Giáng Son trực tiếp đầu tư toàn bộ kinh phí, thuê phòng thu, phối khí và ca sĩ để tạo ra bản ghi âm hoàn chỉnh.

Với tư cách chủ sở hữu, nhạc sĩ Giáng Son có toàn quyền phân phối, công bố và quản lý việc sử dụng bản ghi âm trên mọi phương tiện kỹ thuật, gồm các nền tảng trực tuyến như YouTube.

Nhạc sĩ Giáng Son (thứ hai từ phải) và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến ( trái) cùng luật sư, thảo luận bên ngoài phiên tòa, hôm 22/6. Ảnh: Thanh Lam

Theo tòa, dù BH Media cho rằng họ quản lý bản ghi âm của nghệ sĩ Dương Thùy Anh theo hợp đồng với Hồ Gươm Audio, bản ghi này lại sử dụng phần hòa âm, phối khí từ bản gốc của Giáng Son mà chưa được phép. Việc BH Media tự xác nhận quyền sở hữu bản quyền tác phẩm trên hệ thống Content ID của YouTube đã xâm phạm quyền phân phối tác phẩm và quyền lợi kinh tế hợp pháp của nguyên đơn.

HĐXX nhận định việc BH Media đưa dữ liệu lên hệ thống nhận diện tự động đã gây xung đột bản quyền ngay trên kênh YouTube của Giáng Son, khiến toàn bộ doanh thu quảng cáo bị điều hướng về phía bị đơn.

Tòa cũng cho rằng BH Media, với tư cách doanh nghiệp truyền thông chuyên nghiệp và đối tác của YouTube, đã không rà soát đầy đủ tính hợp pháp của nguồn gốc bản phối trước khi xác nhận quyền sở hữu trên môi trường số.

Ban đầu, Giáng Son yêu cầu bồi thường thiệt hại về danh dự, uy tín với số tiền một tỷ đồng. Tuy nhiên, tại phiên tòa, nguyên đơn tự nguyện rút yêu cầu này với tinh thần xây dựng và mong muốn sớm khép lại vụ việc.

Ở chiều ngược lại, BH Media từng phản tố, yêu cầu Giáng Son xin lỗi công khai vì cho rằng nhạc sĩ có những phát ngôn "vu khống", gọi doanh nghiệp là "ăn cắp", "nhận vơ" trên mạng xã hội, đồng thời yêu cầu bồi thường 143 triệu đồng.

Tuy nhiên, ở giai đoạn cuối vụ án, BH Media đã rút toàn bộ yêu cầu phản tố.

Tòa ghi nhận sự tự nguyện của các bên, đồng thời buộc BH Media chấm dứt ngay mọi hành vi xâm phạm quyền; gỡ bỏ toàn bộ thông tin xác nhận chủ sở hữu không đúng và dừng mọi hoạt động khai thác thương mại liên quan cho đến khi có sự đồng ý bằng văn bản của các đồng tác giả.

BH Media cũng phải xin lỗi công khai nhạc sĩ Giáng Son và Nguyễn Vĩnh Tiến trên 3 tờ báo in trong một số phát hành.

Trước đó, Giáng Son yêu cầu bị đơn xin lỗi trên 6 báo điện tử và nhiều số báo in liên tiếp. Tuy nhiên, HĐXX cho rằng yêu cầu này không tương xứng với tính chất vụ việc.

Sau khi nghe tuyên án sơ thẩm, Giáng Son và đồng tác giả Nguyễn Vĩnh Tiến bày tỏ vui mừng, cho rằng đây không chỉ là chiến thắng của cá nhân họ mà còn của những người làm nghệ thuật chân chính.

Tranh chấp giữa nhạc sĩ Giáng Son và BH Media bắt đầu từ năm 2021. Khi đó, nữ nhạc sĩ đăng tải ca khúc Giấc mơ trưa do ca sĩ Khánh Linh thể hiện lên kênh YouTube cá nhân nhằm lưu giữ và giới thiệu tác phẩm. Tuy nhiên, ngay sau khi video được đăng tải, hệ thống Content ID của YouTube đã gửi thông báo bản ghi này vi phạm bản quyền và hiển thị quyền sở hữu liên quan đến BH Media.

Theo Giáng Son, bản ghi âm do ca sĩ Khánh Linh thể hiện hoàn toàn thuộc quyền sở hữu của chị. Nữ nhạc sĩ cho biết mình trực tiếp bỏ kinh phí sản xuất, từ thuê phòng thu, phối khí đến hoàn thiện bản ghi để phát hành trong album năm 2007. Vì vậy, chị khẳng định mình là chủ sở hữu hợp pháp đối với bản ghi âm cũng như các quyền liên quan.

Trong khi đó, BH Media phủ nhận việc xâm phạm bản quyền. Doanh nghiệp cho biết quyền quản lý và khai thác bản ghi được nhận chuyển nhượng từ Hồ Gươm Audio theo hợp đồng ký năm 2020. Trong danh mục chuyển nhượng có bản thu ca khúc Giấc mơ trưa do nghệ sĩ đàn nhị Dương Thùy Anh biểu diễn.

Đại diện BH Media lý giải, cảnh báo bản quyền mà Giáng Son nhận được chỉ là kết quả của cơ chế tự động từ hệ thống Content ID sau khi doanh nghiệp tải tệp âm thanh tham chiếu lên YouTube để bảo vệ bản ghi thuộc quyền quản lý. Phía BH Media khẳng định không có ý định khai thác thương mại đối với tác phẩm của nguyên đơn và đã chủ động gỡ bỏ xác nhận bản quyền ngay sau khi nhận được phản ánh vào tháng 10/2021.

Về phía nguyên đơn, Giáng Son cho rằng điểm mấu chốt của vụ việc nằm ở việc BH Media đã nhầm lẫn giữa 2 bản ghi âm khác nhau. Theo nữ nhạc sĩ, chị từng đồng ý để nghệ sĩ Dương Thùy Anh sử dụng phần phối khí của ca khúc nhằm sản xuất đĩa CD cho Hồ Gươm Audio. Tuy nhiên, bản ghi do Dương Thùy Anh thể hiện và bản ghi của ca sĩ Khánh Linh là 2 sản phẩm độc lập, có chủ sở hữu khác nhau.

Giáng Son cho rằng việc BH Media sử dụng tệp tham chiếu của bản ghi do Dương Thùy Anh thể hiện đã khiến video đăng tải trên kênh YouTube của chị bị hệ thống khiếu nại bản quyền không chính xác. Trong quá trình giải quyết vụ án, dù Hồ Gươm Audio xác nhận đã chuyển giao quyền khai thác cho BH Media, đơn vị này lại không còn lưu giữ hồ sơ hoặc giấy phép phát hành gốc của bản ghi từ năm 2007 để đối chiếu.

Hai nhạc sĩ Giáng Son và Nguyễn Vĩnh Tiến cho rằng vụ kiện không chỉ dừng ở tranh chấp giữa các bên mà còn đặt ra vấn đề về bảo vệ quyền tác giả trên môi trường số. Họ kỳ vọng phán quyết của tòa sẽ góp phần tạo tiền lệ pháp lý, bảo đảm quyền lợi cho giới sáng tạo và hạn chế những tranh chấp tương tự trong tương lai.