Nhân rộng không gian đổi mới sáng tạo trong trường học

Việc nhân rộng không gian đổi mới sáng tạo (ĐMST) trong trường học góp phần thúc đẩy phát triển năng lực, tư duy cho học sinh, sinh viên. Đây cũng là điều kiện để đổi mới phương pháp dạy và học, gắn với giáo dục STEM/STEAM, sáng kiến, sáng chế trong nhà trường.

Không gian trưng bày các sản phẩm STEM/STEAM của học sinh tại chương trình hưởng ứng Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết và chào mừng ngày Nhà Giáo Việt Nam (20-11) do Trường tiểu học Trảng Bom (phường Trảng Bom) tổ chức. Ảnh: Hải Quân

Không gian trưng bày các sản phẩm STEM/STEAM của học sinh tại chương trình hưởng ứng Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết và chào mừng ngày Nhà Giáo Việt Nam (20-11) do Trường tiểu học Trảng Bom (phường Trảng Bom) tổ chức. Ảnh: Hải Quân

Tại Đồng Nai, nhiều trường học đã chú trọng triển khai giáo dục STEM/STEAM thông qua các hoạt động trải nghiệm, không gian ĐMST, nghiên cứu khoa học - kỹ thuật và các cuộc thi sáng tạo. Qua đó, học sinh được tiếp cận kiến thức liên môn, vận dụng lý thuyết vào thực tiễn, chủ động thiết kế, thực hành và thuyết trình sản phẩm.

Phát triển tư duy sáng tạo

Tại Trường tiểu học Trảng Bom (phường Trảng Bom), thời gian qua, nhà trường đẩy mạnh giáo dục liên môn, đưa công nghệ mới và trí tuệ nhân tạo (AI) vào giảng dạy thông qua các hoạt động như: Ngày hội ngoại ngữ, STEM/STEAM, AI và hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10-10)... Trong đó, học sinh khối 4, khối 5 đóng vai trò nòng cốt, tự tin thuyết trình bằng tiếng Anh và thực hành ứng dụng AI.

Học sinh Trường THCS Trường Sơn (xã Phú Lâm) giới thiệu các sản phẩm sáng tạo tại một hoạt động giáo dục STEM - khoa học, công nghệ do nhà trường tổ chức.

Học sinh Trường THCS Trường Sơn (xã Phú Lâm) giới thiệu các sản phẩm sáng tạo tại một hoạt động giáo dục STEM - khoa học, công nghệ do nhà trường tổ chức.

Các hoạt động này tạo môi trường trải nghiệm, giúp học sinh rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, tư duy giải quyết vấn đề và tiếp cận công nghệ số. Qua đó, không gian sáng tạo được duy trì ngay trong từng tiết học.

Cô Hoàng Thị Mỹ Linh, Hiệu trưởng Trường tiểu học Trảng Bom chia sẻ: “Điểm nhấn rõ nét nhất là việc nhà trường đã triển khai hiệu quả mô hình dạy học 2 buổi/ngày với nhiều hoạt động tăng cường tại khối 4 và khối 5. Tận dụng quỹ thời gian buổi học thứ Hai, chúng tôi không đặt nặng kiến thức hàn lâm mà thiết kế các tiết học tăng cường về tiếng Anh, Tin học, kỹ năng sống và đặc biệt là giáo dục STEAM. Tại đây, các em được tự tay tái chế vật liệu, lắp ráp mô hình khoa học và làm quen với tư duy công nghệ ngay tại lớp. Những mô hình nêu trên đã mang lại nhiều “quả ngọt” tại các cuộc thi về ĐMST cho nhà trường. Quan trọng hơn cả là sự tự tin, niềm say mê khám phá khoa học của các em học sinh được khơi dậy mỗi ngày”.

Tương tự, thầy Bùi Đức Hương, Hiệu trưởng Trường THCS Trường Sơn (xã Phú Lâm) cho biết: Nhà trường tổ chức các hoạt động trải nghiệm, hướng dẫn học sinh tạo sản phẩm STEM/STEAM và xây dựng bài học STEM ở các môn công nghệ, khoa học tự nhiên, ngữ văn... phù hợp với từng khối lớp. Đặc biệt, trường đã thành lập Câu lạc bộ STEM và đội tuyển robotics. Qua đó, học sinh được rèn luyện tư duy, khả năng sáng tạo, hợp tác và vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Từ các mô hình, không gian ĐMST trong trường học, nhiều dự án nghiên cứu khoa học - kỹ thuật, sản phẩm của học sinh đã tham gia và đoạt giải cao tại các cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng các cấp.

Đổi mới phương pháp dạy học

Không gian ĐMST trong trường học tạo điều kiện để học sinh phát triển kiến thức, kỹ năng, đồng thời mở rộng kết nối giữa nhà trường với các mô hình ĐMST ở cơ sở.

Theo Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Võ Hoàng Khai, thời gian qua, sở đã phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo và các địa phương liên quan triển khai nhiều mô hình, hoạt động ĐMST trong trường học. Bước đầu, không gian về sáng chế được hình thành tại một số trường THPT được chọn thí điểm và các trung tâm văn hóa - học tập cộng đồng ở nhiều địa phương. Các hoạt động đã thu hút hàng ngàn lượt học sinh tham gia trải nghiệm trực tiếp với mô hình robot, thiết bị in 3D, lập trình cơ bản và các dự án nghiên cứu khoa học - kỹ thuật ứng dụng nhằm giải quyết những vấn đề thực tiễn tại địa phương.

Các không gian ĐMST trong trường học đóng vai trò là “vệ tinh” kết nối nhà trường với chính quyền địa phương, doanh nghiệp công nghệ và các viện, trường trên địa bàn thành phố. Qua đó, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp ĐMST từ gốc, gắn kết nhà trường với nhu cầu thực tiễn của xã hội.

Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ VÕ HOÀNG KHAI

Nhiều trường học trên địa bàn thành phố cũng chủ động thúc đẩy hoạt động ĐMST, phát huy hiệu quả các sáng kiến, gắn ĐMST với xây dựng văn hóa học đường và nâng cao chất lượng dạy, học.

Cô Hoàng Thị Mỹ Linh cho hay: Trong giai đoạn tới, Trường tiểu học Trảng Bom xác định ĐMST không chỉ là câu chuyện của công nghệ hay thiết bị, mà phải được nuôi dưỡng từ chính văn hóa học đường và tư duy của đội ngũ nhà giáo. Để hiện thực hóa điều này, nhà trường sẽ tập trung vào các giải pháp trọng tâm như: hoàn thiện hạ tầng để nhân rộng mô hình giáo dục sáng tạo, gắn ĐMST với xây dựng trường học hạnh phúc và phát triển văn hóa học đường; khơi nguồn sáng kiến từ thực tiễn đứng lớp của giáo viên.

Mới đây, nhà trường đã tổ chức Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết và chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam (20-11). Trong đó, không gian văn hóa dân tộc và các gian hàng STEAM trưng bày tranh vẽ, tác phẩm đất nặn về những làng nghề truyền thống của Đồng Nai, cùng nhiều mô hình, sản phẩm do học sinh tự tay sáng tạo.

Em Nguyễn Phương Linh, học sinh lớp 4/2, Trường tiểu học Trảng Bom bày tỏ: “Các hoạt động, không gian ĐMST được tổ chức tại trường rất thú vị và bổ ích. Thông qua các hoạt động này, em có dịp được thỏa sức sáng tạo, tìm hiểu thêm nhiều thông tin, kiến thức để từ đó ứng dụng vào thực tế khi lên ý tưởng và làm mô hình bằng bìa carton giới thiệu về gốm Biên Hòa, sản phẩm làng nghề ở địa phương”.

Thầy Bùi Đức Hương nhấn mạnh: “Thời gian tới, Trường THCS Trường Sơn sẽ tiếp tục lựa chọn, nhân rộng những sáng kiến thiết thực, có khả năng áp dụng và mang lại hiệu quả; cũng như quan tâm khai thác hiệu quả thiết bị, học liệu số và công cụ AI vào hoạt động giảng dạy… Quan điểm của nhà trường là đổi mới trong chính các môn học và hoạt động giáo dục hiện hành, không tạo áp lực không cần thiết, qua đó góp phần nâng cao chất lượng dạy và học”.

Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Võ Hoàng Khai cho biết: Sở tiếp tục phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo triển khai các giải pháp thúc đẩy không gian, hoạt động ĐMST trong trường học. Trọng tâm là rà soát, tổng hợp những sáng kiến, giải pháp, mô hình đã được công nhận hoặc áp dụng hiệu quả tại các cơ sở giáo dục; ưu tiên mô hình gắn với đổi mới phương pháp dạy học, chuyển đổi số, STEM/STEAM, học tập trải nghiệm, thư viện số và trường học xanh. Chú trọng phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng lực nghiên cứu, sáng tạo.

Hải Quân

Nguồn Đồng Nai: https://baodongnai.com.vn/nhan-rong-khong-gian-doi-moi-sang-tao-trong-truong-hoc-160321.html