Nhiều băn khoăn về thi tuyển vào lớp 10 THPT chuyên theo khối
Bộ GD&ĐT vừa công bố dự thảo Thông tư ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của trường THPT chuyên. Một trong những thay đổi khiến giáo viên, học sinh và phụ huynh băn khoăn là hình thức thi tuyển vào lớp 10 chuyển từ tuyển sinh theo từng môn sang tuyển sinh theo khối.
Thí sinh sẽ dự tuyển theo khối
Theo dự thảo, các trường THPT chuyên sẽ không tổ chức lớp chuyên theo từng môn học như hiện nay mà theo 3 khối chuyên, gồm: Khoa học tự nhiên (các môn Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học); Khoa học xã hội (các môn Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý) và khối Ngoại ngữ.
Mỗi khối sẽ áp dụng 1 phương thức tuyển sinh, 1 điểm chuẩn chung, không phân bổ chỉ tiêu riêng theo từng môn chuyên.

Theo dự thảo, học sinh thi vào lớp 10 chuyên theo 3 khối Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội và Ngoại ngữ, thay vì thi theo từng môn chuyên. Ảnh: Trần Dung
Sau khi trúng tuyển, học sinh có 1 học kỳ để học tập, trải nghiệm và được tư vấn định hướng trước khi đăng ký thêm 2 môn chuyên sâu bên cạnh môn chuyên bắt buộc của khối. Từ học kỳ II lớp 10, các em bắt đầu học các chuyên đề định hướng và lên lớp 11 sẽ học chuyên sâu theo những môn đã lựa chọn.
Theo lộ trình dự kiến, mô hình mới có thể áp dụng từ năm học 2027-2028 đối với những trường đủ điều kiện, các trường chưa đáp ứng sẽ triển khai từ năm học 2028-2029.
Ông Huỳnh Lê Minh - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn cho rằng: Mô hình mới sẽ tạo ra sự thay đổi đáng kể trong cách thức tuyển chọn và đào tạo học sinh trường chuyên, từ tuyển sinh theo năng lực từng môn học sang đánh giá năng lực theo lĩnh vực; đồng thời, tăng cơ hội để học sinh lựa chọn hướng phát triển tài năng phù hợp sau khi trúng tuyển.
“Các em học sinh THCS, đặc biệt là học sinh đang có nguyện vọng thi vào lớp 10 trường THPT chuyên từ năm học 2027-2028, cùng phụ huynh cần theo dõi các thông tin chính thức của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT và nhà trường để chủ động định hướng học tập, chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh” - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn lưu ý.

Thí sinh tham dự kỳ thi tuyển sinh lớp 10 vào Trường THPT chuyên Hùng Vương (phường Diên Hồng) năm học 2026-2027. Ảnh: Hoàng Hoài
Ở góc độ nhà trường, cô Lê Thị Thu - Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Hùng Vương cho biết: Nhà trường đã thông tin, tổ chức để đội ngũ giáo viên nghiên cứu dự thảo, nắm bắt những định hướng đổi mới đối với hệ thống trường chuyên. Qua đó, giúp giáo viên thống nhất nhận thức, chuẩn bị tâm thế và năng lực trước những thay đổi trong thời gian tới.
Theo cô Thu, khi quy chế chính thức được ban hành, nhà trường sẽ căn cứ các quy định để điều chỉnh và tổ chức thực hiện. Trong quá trình triển khai, những khó khăn về năng lực đội ngũ và nguồn lực cần được nhận diện để có giải pháp bổ sung, tháo gỡ phù hợp.
“Trường chuyên cần phải thực hiện đổi mới giáo dục. Khi triển khai, khó khăn ở đâu thì tìm cách tháo gỡ ở đó; nếu thiếu năng lực thì phải bổ sung, nếu thiếu nguồn lực sẽ tham mưu để có sự quan tâm, hỗ trợ phù hợp” - cô Thu cho biết.
Triển khai cần có lộ trình
Dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của trường THPT chuyên đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Bên cạnh mục tiêu phát triển năng lực liên ngành, những thay đổi về mô hình lớp học và phương thức tuyển sinh theo 3 khối đã dấy lên nhiều băn khoăn trong dư luận.

Dự thảo thu hút sự quan tâm của giáo viên và học sinh Trường THCS Trưng Vương (phường Diên Hồng). Ảnh: Minh Chí
Em Trần Vũ Hoàng My - học sinh lớp 9/6, Trường THCS Trưng Vương (phường Diên Hồng) có nguyện vọng thi vào Trường THPT chuyên Hùng Vương với môn Vật lý. Đây là môn học yêu thích nên em đã dành nhiều thời gian, công sức ôn luyện từ những năm trước, thậm chí từ khi còn học lớp 6, lớp 7.
Khi biết thông tin dự thảo đề xuất tuyển sinh theo khối thay vì thi riêng từng môn, My không khỏi lo lắng. Theo em, cách làm mới có thể giúp học sinh phát triển toàn diện hơn nhưng cũng đặt ra thách thức đối với những em có năng lực nổi trội ở 1 môn học.
“Em thấy việc đổi mới là hợp lý nhưng nếu phải bổ sung kiến thức ở nhiều môn thì những học sinh đã tập trung ôn 1 môn chuyên như chúng em có thể gặp nhiều trở ngại. Em mong có lộ trình phù hợp và đủ thời gian chuẩn bị, tránh thông báo gấp khi học sinh đã bước vào năm học lớp 9” - My chia sẻ.

Học sinh lớp 9 của các trường trên địa bàn phường Quy Nhơn mong có lộ trình phù hợp và đủ thời gian để các em ôn tập, chuẩn bị. Ảnh: Trần Dung
Cô Đào Thị Kim Phượng - giáo viên tiếng Anh, Trường THCS Trưng Vương (phường Diên Hồng) cho rằng, tuyển sinh theo khối là hướng đi có ý nghĩa trong việc hướng đến mục tiêu phát triển năng lực toàn diện. Tuy nhiên, việc triển khai cần có lộ trình bởi học sinh lâu nay đã quen với cách thi chuyên theo từng môn.
“Học sinh có nguyện vọng thi chuyên thường tập trung học nâng cao ở môn đã lựa chọn, trong khi các môn còn lại chủ yếu bảo đảm kiến thức theo chương trình. Nếu chuyển sang tuyển sinh theo khối, các em phải phân bổ lại thời gian, củng cố kiến thức ở nhiều môn hơn. Nếu xác định rõ phương thức và lịch thi từ sớm, các em có thể chủ động phân bổ thời gian, thay vì chỉ tập trung ôn 1 môn chuyên như trước” - cô Phượng nhận định.
Không chỉ giáo viên và học sinh, phần lớn phụ huynh có con đang chuẩn bị thi vào lớp 10 chuyên cũng quan tâm đến những thay đổi dự kiến. Chị Nguyễn Thị Phương Thảo (phụ huynh có con học lớp 9 tại 1 trường THCS ở phường Thống Nhất) cho biết: Gia đình đã định hướng cho con thi chuyên Hóa từ khá sớm. Ngoài chương trình chính khóa, con dành nhiều thời gian học nâng cao, luyện đề, làm quen với các dạng bài khó và rèn luyện phương pháp giải bài tập.
“Các cháu có thể phải vừa tiếp tục ôn chuyên sâu, vừa bổ sung kiến thức ở những môn khác, trong khi thời gian và sức lực đều có giới hạn. Khi thay đổi chính sách, cần tính đến hoàn cảnh thực tế của từng lứa học sinh, có phương án chuyển tiếp hợp lý để tránh các cháu chịu thiệt thòi vì những thay đổi ngoài khả năng quyết định của mình” - chị Thảo bày tỏ.

Thí sinh tham dự kỳ thi tuyển sinh lớp 10 vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (phường Quy Nhơn) năm học 2026-2027. Ảnh: Trần Dung
Tương tự, anh Nguyễn Thành An (phụ huynh có con học lớp 9 tại 1 trường THCS ở phường Quy Nhơn Nam) chia sẻ: tuyển sinh theo khối có thể giúp học sinh củng cố kiến thức ở nhiều môn, hạn chế tình trạng học lệch. Tuy nhiên, những học sinh đã đầu tư nhiều thời gian ôn luyện 1 môn chuyên sẽ gặp khó khăn nếu phải điều chỉnh kế hoạch trong thời gian ngắn.
Anh An cũng mong Bộ GD&ĐT sớm công bố cách thức tuyển sinh, các môn thi và lộ trình áp dụng. Đồng thời, các trường chuyên cần thông tin cụ thể về cấu trúc đề thi, yêu cầu kiến thức và tiêu chí tuyển sinh để học sinh chủ động xây dựng kế hoạch ôn tập, tránh phải tìm hiểu từ nhiều nguồn thông tin khác nhau.


