Những biển báo giao thông 'lỗi nhịp': Kỳ 2: Biển báo 'khó đỡ' trên các tuyến đường Tây Nguyên

"Mặc kệ" dòng đời đổi thay

Tại khu vực ngã tư Biển Hồ, thuộc phường Thống Nhất, tỉnh Gia Lai, một biển chỉ dẫn đặt ngay trên trục Quốc lộ 14 vẫn ghi các hướng "nội thành Pleiku", "UBND xã Biển Hồ", "Ia Sao"... Trong khi đó, sau ngày 01/7/2025, xã Ia Sao đã được sáp nhập, hợp nhất thành xã Ia Hrung. Việc địa danh cũ vẫn xuất hiện trên biển chỉ dẫn khiến nhiều người tham gia giao thông, đặc biệt là tài xế đường dài và người từ địa phương khác đến, không khỏi bối rối khi xác định hướng đi và điểm đến.

Không chỉ xuất hiện tại một vài vị trí riêng lẻ, tình trạng biển chỉ dẫn "đứng yên" giữa dòng thay đổi còn diễn ra tại nhiều đoạn khác trên cùng tuyến quốc lộ. Cách khu vực Biển Hồ khoảng 30km, một biển chỉ dẫn khác vẫn ghi hướng đi về ngã ba Hàm Rồng, UBND xã Ia Kênh và UBND xã Chư Hdrông. Trong khi đó, xã Chư Hdrông đã được sáp nhập từ năm 2020, không còn tồn tại với tư cách đơn vị hành chính độc lập; xã Ia Kênh cũng đã hợp nhất vào xã Gào theo phương án sắp xếp mới từ ngày 01/7/2025.

Việc các biển chỉ dẫn tiếp tục sử dụng địa danh đã giải thể khiến thông tin giao thông không còn chính xác, gây khó khăn cho việc định hướng lộ trình. Không ít trường hợp người tham gia giao thông phải dừng xe hỏi đường hoặc quay đầu do đi theo chỉ dẫn nhưng không tìm thấy địa danh như trên biển báo. Điều này đặc biệt bất tiện đối với các tài xế không thông thạo địa bàn và khách vãng lai.

Biển chỉ dẫn trên Quốc lộ 19 vẫn ghi "Kon Tum" và "TP Pleiku"

Theo phản ánh của người dân và các tài xế thường xuyên lưu thông trên các tuyến quốc lộ, việc biển chỉ dẫn chậm cập nhật địa danh mới khiến quá trình di chuyển gặp nhiều khó khăn. Với người không nắm rõ thông tin sáp nhập đơn vị hành chính, việc tin theo biển chỉ dẫn có thể dẫn đến đi nhầm hướng, kéo dài thời gian di chuyển và phát sinh nhiều tình huống giao thông phức tạp.

Chị Nguyễn Thị Mai, người dân sinh sống tại xã Biển Hồ cho biết, đối với biển chỉ dẫn trên Quốc lộ 14 ở ngã tư Biển Hồ, người địa phương vẫn có thể nhận biết xã Ia Sao đã đổi tên, sáp nhập vào xã Ia Hrung, nhưng với người từ nơi khác đến thì rất khó. Theo chị, ban đêm hoặc trong điều kiện thời tiết xấu, việc chạy theo biển chỉ dẫn ghi địa danh cũ dễ khiến người đi đường nhầm lẫn, phải quay đầu hoặc dừng xe ở những vị trí không bảo đảm an toàn.

Đáng chú ý, không chỉ các địa danh cấp xã cũ xuất hiện trên biển chỉ dẫn, mà ngay cả những biển báo liên quan đến đơn vị hành chính cấp tỉnh và cấp đô thị trước đây cũng chưa được điều chỉnh kịp thời. Trên Quốc lộ 14, đoạn qua phường Hội Phú, tỉnh Gia Lai, một biển chỉ dẫn vẫn ghi "Trung tâm TP.Pleiku 10km", trong khi theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đơn vị hành chính "TP.Pleiku" đã không còn tồn tại.

Xã Chư Hdrông và xã Ia Kênh không còn nhưng vẫn ghi trên biển chỉ dẫn ở Quốc lộ 14

Tình trạng tương tự cũng xuất hiện trên Quốc lộ 19, tuyến đường vừa được cải tạo, nâng cấp và đưa vào khai thác. Tại đoạn qua phường An Phú, một biển chỉ dẫn vẫn ghi ba hướng "TP.Pleiku", "Hàm Rồng", "Kon Tum". Trong khi đó, tỉnh Kon Tum đã được sáp nhập vào tỉnh Quảng Ngãi, khiến địa danh thể hiện trên biển chỉ dẫn không còn phù hợp với thực tế tổ chức hành chính hiện nay.

Anh Lê Văn Thắng (ngụ phường Hội Phú, tỉnh Gia Lai), làm nghề lái xe lâu năm chia sẻ: Sau ngày 01/7/2025, địa danh hành chính đã thay đổi nhiều, nhưng nhiều biển chỉ dẫn trên các tuyến quốc lộ thì vẫn giữ nguyên. Nếu tài xế không quen đường mà chạy theo biển, rất dễ đi nhầm. Việc cập nhật biển chỉ dẫn là cần thiết để người đi đường thuận tiện hơn, nhất là với xe đường dài và khách du lịch.

Việc các biển chỉ dẫn trên những tuyến đường mới vẫn sử dụng địa danh cũ cho thấy công tác cập nhật chưa được thực hiện đồng bộ, kịp thời ngay từ khâu tổ chức giao thông, gây lãng phí và làm giảm hiệu quả đầu tư.

Hệ lụy từ những tấm biển "lỗi thời"

Biển báo và biển chỉ dẫn không chỉ là phương tiện cung cấp thông tin cho người đi đường mà còn là một phần quan trọng trong hệ thống tổ chức giao thông và quản lý không gian hành chính. Khi địa danh trên biển không còn tồn tại, thông tin cung cấp trở nên sai lệch, làm giảm hiệu quả của cả hệ thống và ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn giao thông.

Biển chỉ dẫn trên quốc lộ 14 đoạn ngã tư Biển Hồ vẫn ghi địa danh "Ia Sao" dù xã này không còn tồn tại

Việc tiếp tục sử dụng địa danh cũ trên biển chỉ dẫn còn gây khó khăn cho công tác quản lý Nhà nước, nhất là trong các tình huống cứu hộ, cứu nạn, xử lý sự cố giao thông hoặc hướng dẫn người dân, du khách tiếp cận các cơ quan, đơn vị hành chính mới. Trong bối cảnh các địa phương đang đẩy mạnh chuyển đổi số và chuẩn hóa dữ liệu hành chính, sự thiếu đồng bộ này càng bộc lộ rõ những bất cập.

Thực tế cho thấy, việc điều chỉnh và thay thế biển báo giao thông liên quan đến nhiều cơ quan quản lý khác nhau, từ đơn vị quản lý đường bộ, cơ quan chuyên môn về giao thông đến chính quyền địa phương nơi đặt biển. Tuy nhiên, khi địa danh hành chính đã thay đổi và được áp dụng thống nhất trong hệ thống văn bản pháp lý, việc rà soát, cập nhật hệ thống biển chỉ dẫn là yêu cầu tất yếu nhằm bảo đảm tính chính xác và thống nhất thông tin.

Từ thực tế nêu trên, người dân và các tài xế kiến nghị các cơ quan chức năng sớm tổ chức rà soát toàn bộ hệ thống biển báo, biển chỉ dẫn giao thông trên các tuyến quốc lộ, đặc biệt là những tuyến huyết mạch như Quốc lộ 14 và Quốc lộ 19, để kịp thời chỉnh sửa hoặc thay thế các biển ghi địa danh không còn phù hợp.

Đơn vị hành chính Ea T'linh sau sáp nhập không còn tồn tại nhưng cột mốc khoảng cách vẫn thể hiện

Ngoài ra, tại một số địa phương, sau khi sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính được triển khai, nhiều địa danh đã được thay đổi tên hoặc không còn được sử dụng để đặt cho đơn vị cấp xã, phường mới thành lập. Tuy nhiên, các biển báo trên các tuyến quốc lộ vẫn chưa thay đổi tương ứng, gây hiểu nhầm cho người đi đường.

Đơn cử như trên đường Hồ Chí Minh (Quốc lộ 14), đoạn qua tỉnh Lâm Đồng. Tại km số 1815, có cột mốc báo khoảng cách "Đắk Mil 21 km". Tuy nhiên, biển báo này nằm trước trụ sở Đảng ủy xã Đắk Mil khiến người đi đường không khỏi lúng túng. Lý do là sau khi thành lập các xã mới, xã Đắk Mil được thành lập dựa trên sáp nhập ba xã, gồm: Đắk Gằn, Đắk Rla và Đắk NDrót, đặt trung tâm hành chính tại xã Đắk Rla cũ. Địa danh Đắk Mil trên cột mốc km số 1815 là chỉ khoảng cách đến huyện Đắk Mil cũ của tỉnh Đắk Nông. Sau khi sáp nhập, địa danh này được đặt tên hành chính mới là xã Đức Lập (sáp nhập các đơn vị thị trấn Đắk Mil, xã Đức Mạnh và xã Đức Minh cũ).

Tương tự, xã Cư Jút là đơn vị hành chính mới dựa trên việc sáp nhập thị trấn Ea Tlinh và các xã Trúc Sơn, Tâm Thắng, Cư Knia từ huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông cũ. Tuy nhiên, hiện vẫn tồn tại nhiều cột mốc thông báo khoảng cách đến Ea Tlinh, thay vì xã Cư Jút hiện nay.

Thường xuyên lái xe hợp đồng lên các tuyến đường tại khu vực Tây Nguyên, anh Nguyễn Duy Mạnh cho biết: "Với các cột mốc báo khoảng cách hiện nay, tài xế không quen đường, từ nơi khác đi qua đây rất dễ bị nhầm lẫn. Đa phần các cột mốc vẫn chính xác hoặc tương đối; tuy nhiên, do có nhiều đơn vị hành chính mới thành lập có tên mới nên để đi đến địa điểm chính xác, chúng tôi phải sử dụng Google map để di chuyển".

Theo đại diện Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai, sau thời điểm 01/7/2025, đơn vị đã tiến hành rà soát các biển báo trên địa bàn thuộc phạm vi quản lý. Cơ bản, các biển báo, biển chỉ dẫn trên tuyến do Sở quản lý đã được thay đổi tên địa danh cho phù hợp sau sáp nhập. Dự kiến trong quý I năm 2026, Sở Xây dựng điều chỉnh các biển báo sai tên địa danh sẽ được hoàn tất, bảo đảm thống nhất với hệ thống hành chính hiện hành.

Việc cập nhật hệ thống biển chỉ dẫn không chỉ giúp người tham gia giao thông thuận tiện hơn trong việc định hướng lộ trình, mà còn góp phần bảo đảm an toàn giao thông, nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước và thể hiện sự nghiêm túc, đồng bộ trong thực hiện chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính. Khi địa giới hành chính đã "thay áo", hệ thống biển báo cũng cần nhanh chóng "thay tên", để không trở thành rào cản trên những tuyến đường đang ngày càng rộng mở.

(Còn tiếp...)

HOÀNG QUÂN - CHÍ DŨNG - NGỌC HUY