Những đóng góp từ cơ sở để hoàn thiện quy hoạch Thủ đô theo hướng khả thi, bền vững

Không áp dụng cứng nhắc mô hình phát triển

Một trong những vấn đề nổi bật được các địa phương đặt ra là cách tiếp cận các mô hình phát triển đô thị, đặc biệt với TOD và đô thị nén.

Tuyến đường sắt đô thị trên cao đi qua khu vực nội đô Hà Nội, kết nối các trục giao thông chính. Ảnh: Phạm Hùng

Từ thực tiễn khu vực, Chủ tịch UBND phường Tùng Thiện Nguyễn Viết Đạt cho rằng không nên “TOD hóa” mọi nơi. Với các khu vực như Sơn Tây, Ba Vì, định hướng phù hợp là phát triển đô thị thấp tầng, dựa trên cảnh quan, sinh thái và du lịch, thay vì gia tăng mật độ và chiều cao công trình.

Theo đó, địa phương đề xuất xác lập trục Tây Bắc là không gian di sản, sinh thái, nghỉ dưỡng, tâm linh mang tầm quốc gia và quốc tế. Không gian được tổ chức theo 4 lớp gồm: Vùng lõi di sản; vùng đệm phát triển du lịch cộng đồng, làng nghề; hệ thống mặt nước liên kết các hồ; và vùng sinh thái núi Ba Vì phục vụ nghỉ dưỡng chất lượng cao.

Ở khu vực phía Tây, Chủ tịch UBND xã Thạch Thất Trần Hoàng Linh cho biết, địa bàn nằm trên nhiều trục phát triển quan trọng như đường 32, trục Hồ Tây-Ba Vì, trục Bắc-Nam và trục cảnh quan di tích. Trên cơ sở đó, địa phương đề nghị phát triển đô thị theo tuyến dọc các trục này, kết hợp mức độ nén hợp lý để tận dụng quỹ đất.

Với Thạch Thất, diện tích “rừng trong thành phố” chiếm khoảng 30-40%, đại diện lãnh đạo xã bày tỏ mong muốn trong quy hoạch xác định rõ các chức năng của khu vực này để có cơ sở triển khai các dự án phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.

Khai thác hạ tầng, tăng kết nối, tạo động lực phát triển

Bên cạnh tổ chức không gian, các địa phương cũng tập trung vào việc khai thác hiệu quả hạ tầng và tăng cường kết nối.

Phường Tùng Thiện đề xuất phát triển các tuyến du lịch gắn với sông, hồ, trong đó có thể nghiên cứu tuyến du lịch trên sông Hồng, du lịch nhẹ trên sông Tích, đồng thời liên kết chuỗi Đồng Mô-Sơn Tây-Suối Hai thành hệ thống điểm đến.

Đại diện lãnh đạo xã Thạch Thất nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kết nối với Khu công nghệ cao Hòa Lạc để phát triển đô thị dịch vụ hỗ trợ, tránh tình trạng phát triển rời rạc giữa các khu vực.

Với khu vực Sóc Sơn tập trung vào hạ tầng quy mô lớn và liên kết liên vùng, địa phương này đề nghị kéo dài trục phát triển từ Vành đai 4 qua khu vực sân bay Nội Bài, kết nối với Thái Nguyên; đồng thời, nghiên cứu tuyến đường sắt liên kết các tỉnh phía Bắc, tích hợp với hệ thống đường sắt đô thị.

Đối với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, xã Sóc Sơn đề xuất điều chỉnh quy mô khoảng 50 triệu hành khách mỗi năm, nhằm bảo đảm dư địa phát triển không gian, đồng thời tổ chức giao thông hai phía Bắc-Nam để giảm áp lực hạ tầng.

Những đề xuất này cho thấy việc khai thác các trục hạ tầng và tăng cường kết nối sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc tạo động lực phát triển.

Giải bài toán môi trường, hạ tầng và tái thiết nội đô

Một nhóm vấn đề khác được các địa phương đồng loạt nêu là áp lực môi trường, hạ tầng và chất lượng sống.

Không gian đô thị nội đô với mật độ xây dựng cao. Ảnh: Phạm Hùng

Phường Tùng Thiện kiến nghị làm rõ lộ trình xử lý các khu ô nhiễm, trong đó có bãi rác Xuân Sơn.

Đáng chú ý, tại khu vực nội đô, phường Láng đưa ra nhiều kiến nghị gắn trực tiếp với đời sống đô thị. Với mật độ dân cư cao và số lượng lớn chung cư cũ, địa phương nhấn mạnh yêu cầu cấp bách của việc tái thiết đô thị.

Phường Láng đề nghị làm rõ việc phân bổ không gian xanh và công cộng trong khu vực nội đô lịch sử; đồng thời, tái cơ cấu dân số theo hướng giảm mật độ, phát triển đô thị thông minh gắn với bảo tồn giá trị lịch sử, văn hóa. Về hạ tầng, địa phương đề xuất bổ sung bãi đỗ xe tĩnh, phát triển không gian ngầm để giải quyết các điểm nghẽn...

Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm đang được các địa phương góp ý từng vấn đề cụ thể, để cụ thể hóa thành các nội dung rõ ràng, phục vụ công tác quản lý và tổ chức thực hiện. Những ý kiến sát thực từ cơ sở là cơ sở quan trọng để hoàn thiện đồ án theo hướng khả thi, bền vững.

Lại Tấn