Những tuyến đường, địa điểm in dấu chân của đoàn quân tiếp quản Thủ đô

Ngày 10-10-1954, trên khắp các con đường Hà Nội, người dân hân hoan, chào đón đoàn quân giải phóng tiến vào Thủ đô. Những tuyến đường huyết mạch của thành phố đã đi vào lịch sử, ghi dấu từng bước chân và hành trình tiếp quản Thủ đô của quân giải phóng. Những nơi này đã thay đổi rất nhiều sau 72 năm

Theo kế hoạch đã định, sáng ngày 8-10-1954, các đơn vị quân đội của ta tham gia tiếp quản Thủ đô, theo nhiều đường tiến về Hà Nội. Chiều 8-10, một số đơn vị tiến sát vành đai Đê La Thành, Nhật Tân, Cầu Giấy, Ngã Tư Sở, Bạch Mai và Vĩnh Tuy, trong khi đó, quân Pháp rút khỏi Yên Viên.

Sáng 9-10-1954, ta tiếp quản 4 quận Quảng Bá, Cầu Giấy, Ngã Tư Sở và Quỳnh Lôi. Quân đội ta theo nhiều đường, từ ngoại thành tiến vào tiếp quản Hà Nội, chia làm nhiều cánh quân tiến vào năm cửa ô chính rồi tỏa ra các khu. Lần lượt, bộ đội ta tiếp quản nhà ga Hà Nội, phủ Toàn quyền cũ, khu Đồn Thủy, khu Bờ Hồ, Bắc Bộ phủ.

Quân Pháp rút đến đâu, bộ đội ta tiếp quản đến đó. Dưới sự chứng kiến của Ủy ban quốc tế thi hành Hiệp định Geneva và quan sát viên nước ngoài, bộ đội ta tiến qua cầu Long Biên vào nội thành ở chiều bên này thì cùng lúc quân Pháp rút khỏi Hà Nội qua cây cầu này phía chiều bên kia.

Đúng 16h30 ngày 9-10-1954, quân Pháp rút hết qua cầu Long Biên, quân ta hoàn toàn kiểm soát thành phố. Ngày nay, cầu Long Biên vẫn được sử dụng và lưu thông.

Sáng ngày 10-10-1954, Ủy ban Quân chính thành phố và các đơn vị quân đội gồm có bộ binh, pháo binh, cao xạ, cơ giới… chia làm nhiều cánh lớn đã mở cuộc hành quân lịch sử tiến vào Hà Nội. Ảnh chụp phố Hàng Đào, Hàng Ngang ngày nay.

Cánh quân phía Tây gồm những chiến sĩ bộ binh của Trung đoàn Thủ đô xuất phát từ Quần Ngựa (nay là Cung Thể thao Hà Nội, phố Quần Ngựa) đi qua các phố Kim Mã, Nguyễn Thái Học, Hàng Đẫy, Cửa Nam, Hàng Bông, Hàng Đào, Hàng Ngang... đến 9h45 phút tiến vào Cửa Đông.

Phố Hàng Gai ngày nay vẫn giữ được nhiều nét cổ kính đã từng ghi nhận dấu chân của đoàn quân giải phóng ngày 10-10-1954.

Cánh quân phía Nam xuất phát từ Việt Nam học xá tiến qua Bạch Mai, phố Huế, vòng quanh hồ Gươm rồi vòng lại chiếm lĩnh toàn bộ khu vực Đồn Thủy và Đấu Xảo. Đoàn cơ giới và pháo binh xuất phát từ Bạch Mai, qua phố Bạch Mai, phố Huế, 10h5 đến Bờ Hồ, qua Hàng Đào, Hàng Ngang, chợ Đồng Xuân, rẽ sang đường Cửa Bắc tiến vào thành lúc 10h45. Ảnh chụp tuyến phố Hàng Bài - Phố Huế ngày nay là một trong những tuyến đường giao thông nhộn nhịp trung tâm Thủ đô.

Hà Nội tràn ngập cờ hoa. Hàng vạn người dân từ các khu phố Hàng Bài, Hàng Đào, Tràng Tiền đến khu vực Hồ Gươm đã đổ ra đường chào đón các đoàn quân tiến vào thành phố. Hình ảnh bờ Hồ Gươm ngày nay.

Phố Hàng Khay ngày nay đã từng là con đường ghi dấu của đoàn quân giải phóng đi qua.

Bốt Hàng Trống từng là trung tâm chỉ huy của Cảnh sát Pháp tại Hà Nội. Địa điểm được ta tiếp quản sau ngày 10-10-1954.

Đoạn đường Đinh Tiên Hoàng ngày nay đã từng chứng kiến hàng vạn người dân đổ ra đường chào đón đoàn quân giải phóng trong ngày 10-10-1954.

Phố Lê Thái Tổ ngày nay, đoạn đường từng chào đón Trung đoàn Thủ đô, Đại đoàn 308 đi qua khu vực quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.

Phủ Toàn quyền Đông Dương được quan ta tiếp quản; nay là Phủ Chủ tịch, cũng là nơi diễn ra nhiều nghi lễ tiếp đón các đoàn Ngoại giao, chính khách lớn nước ngoài.

Nhà Hát Lớn Hà Nội chứng kiến 2 khoảnh khắc lớn là ngày 2-9-1945 và ngày 10-10-1954. Trong ngày 10/10/1954, tiếng còi trên nóc Nhà hát Lớn vang lên hồi dài báo hiệu việc tiếp quản Hà Nội đã hoàn thành.

Cách đây 72 năm, vào lúc 15 giờ chiều 10-10-1954, hàng nghìn người đã tập trung về khu vực Cột Cờ Hà Nội để chứng kiến thời khắc lịch sử: Lễ chào cờ đầu tiên trong Ngày giải phóng Thủ đô. Sau lễ chào cờ, Thiếu tướng Vương Thừa Vũ, Tư lệnh Đại đoàn 308, Chủ tịch Ủy ban Quân chính thành phố trịnh trọng đọc "Lời kêu gọi nhân ngày Thủ đô giải phóng" của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi đồng bào, chiến sĩ.

Khu vực Đoan Môn - Hoàng Thành Thăng Long ngày nay, nơi đã từng chứng kiến lễ chào cờ lịch sử ngày 10-10-1954.