Nobel Văn học 2026 vinh danh nhà thơ Anne Carson, người kết nối cổ điển với hiện đại

Theo đánh giá của cơ quan trao giải, các tác phẩm của Carson mở ra những hình thức biểu đạt mới thông qua sự kết hợp giữa thơ, văn xuôi, đối thoại và dịch thuật.

Nền tảng nghiên cứu văn học Hy Lạp cổ điển là chất liệu quan trọng trong sáng tác của bà, giúp kết nối những câu chuyện, nhân vật cổ đại với đời sống hiện đại.

Nhà thơ Anne Carson tham dự một sự kiện tại phòng trưng bày nghệ thuật Moderna Museet ở Stockholm, Thụy Điển, tháng 5-2015. Ảnh: AFP

Nữ nhà thơ Carson sinh năm 1950 tại Toronto. Trong suốt sự nghiệp, bà vừa sáng tác, vừa dịch thuật và giảng dạy tại nhiều trường đại học.

Viện Hàn lâm Thụy Điển nhận định sáng tác của bà gắn liền với việc nghiên cứu từ ngữ và tìm kiếm những ý nghĩa mới. Các bản dịch từ tiếng Hy Lạp cổ cũng mang giá trị như những tác phẩm độc lập.

Trong số những tác phẩm nổi bật của Carson có Eros the Bittersweet (1986), nghiên cứu về niềm vui và nỗi đau của tình yêu trong văn học Hy Lạp cổ, Autobiography of Red: A Novel in Verse (1998), tiểu thuyết bằng thơ khai thác lại chất liệu thần thoại và The Beauty of the Husband: A Fictional Essay in 29 Tangos (2001).

Ở tác phẩm Norma Jeane Baker of Troy (2019), bà đặt câu chuyện về Marilyn Monroe bên cạnh hình tượng Helen thành Troy. Những sáng tác này thể hiện cách tiếp cận vượt qua ranh giới thể loại, kết hợp truyền thống văn học với các chủ đề đương đại.

Khả năng thử nghiệm hình thức còn được thể hiện trong Float (2016), gồm 22 tập sách nhỏ có thể đọc theo bất kỳ thứ tự nào và Wrong Norma (2024), tập hợp các văn bản đa dạng.

Bà Carson trở thành người phụ nữ thứ 19 nhận Nobel Văn học. Lễ trao giải sẽ diễn ra ngày 10-12 tại Stockholm, nhân dịp tưởng niệm ngày mất của Alfred Nobel.