Nòng cốt chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn

Lạng Sơn là tỉnh miền núi biên giới có địa hình phức tạp, thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa lớn, bão, lũ và rét đậm, rét hại. Trước diễn biến khó lường của thời tiết, LLVT tỉnh đã chủ động xây dựng các phương án ứng phó với thiên tai, tìm kiếm cứu nạn sát với tình hình thực tế địa bàn; duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu để xử lý kịp thời các tình huống xảy ra.

Chuẩn bị từ sớm, từ xa

LLVT tỉnh luôn xác định và thực hiện nghiêm túc phương châm “Chủ động phòng tránh, ứng phó kịp thời, khắc phục khẩn trương và có hiệu quả”, trong đó khâu phòng tránh, chuẩn bị từ sớm, từ xa được đặt lên hàng đầu.

Lực lượng quân đội dọn dẹp vệ sinh môi trường sau cơn bão số 11 năm 2025 ở địa bàn xã Thất Khê

Đại tá Mai Xuân Phong, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh cho biết: Hằng năm, Bộ CHQS tỉnh đều ban hành các công điện, chỉ đạo tập trung tối đa lực lượng, phương tiện để cùng với chính quyền địa phương triển khai các biện pháp phòng, chống bão, lũ. Với phương châm “4 tại chỗ” trong ứng phó với thiên tai (chỉ huy tại chỗ; lực lượng tại chỗ; vật chất, phương tiện tại chỗ; hậu cần tại chỗ), Bộ CHQS tỉnh nói riêng, LLVT tỉnh nói chung đã chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương chuẩn bị cơ sở vật chất theo kế hoạch, chú trọng ưu tiên cho các vùng trọng yếu, những điểm có nguy cơ sạt lở đất, đá, vùng thường xuyên bị chia cắt do mưa, lũ; tích cực tuyên truyền nâng cao nhận thức cho Nhân dân về phòng chống thiên tai, chấp hành các quy định bảo đảm an toàn trong mùa mưa bão, chủ động gia cố nhà cửa, chuẩn bị nhu yếu phẩm và thực hiện di dời khi có yêu cầu của chính quyền địa phương.

Cùng đó, Bộ CHQS tỉnh đã phối hợp rà soát các vùng trọng yếu, những điểm có nguy cơ cao sạt lở đất, đá và các tuyến đường liên xã, liên thôn thường xuyên bị chia cắt do mưa, lũ để lên phương án di dời dân cư khi có tình huống xảy ra. Đối với các cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ phòng chống thiên tai, các đơn vị quán triệt nêu cao tinh thần, trách nhiệm, bám sát từng địa bàn, hộ dân bị ảnh hưởng. Đồng thời, Bộ CHQS tỉnh, Bộ đội Biên phòng tỉnh và lực lượng Công an tỉnh thường xuyên tổ chức huấn luyện, diễn tập phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cho cán bộ, chiến sĩ; nâng cao khả năng hiệp đồng giữa các lực lượng; tích cực hướng dẫn lực lượng xung kích tại cơ sở kỹ năng cứu nạn, cứu hộ (CNCH), sơ tán Nhân dân, sử dụng phương tiện cứu sinh và xử lý tình huống khẩn cấp.

Từ đầu năm 2026 đến nay, Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và CNCH, Công an tỉnh đã tổ chức thực tập phương án CNCH được 45 cuộc; Bộ CHQS tỉnh tổ chức 5 khóa huấn luyện phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn cho gần 500 lượt cán bộ, chiến sĩ và dân quân tự vệ tại các khu vực phòng thủ; tổ chức các đợt huấn luyện, diễn tập sát với tình huống thực tế cho hàng trăm cán bộ, chiến sĩ các đơn vị trực thuộc.

Nội dung huấn luyện, thực tập phương án tập trung vào việc làm chủ các phương tiện, trang thiết bị, xử lý linh hoạt, hiệu quả các tình huống giả định. Trong đó, các cán bộ, chiến sĩ được huấn luyện về tính năng, cấu tạo, phương pháp hạ thủy, lắp ghép, thu hồi và điều khiển các loại xuồng; sử dụng thành thạo các trang bị cứu sinh... Việc thành thạo các kỹ năng này đã giúp cán bộ, chiến sĩ LLVT tỉnh làm chủ phương tiện, đáp ứng yêu cầu cơ động nhanh chóng, chính xác khi có tình huống ngập lụt hay chia cắt diện rộng xảy ra.

Khi có tình huống, sự cố thiên tai xảy ra, LLVT tỉnh thiết lập sở chỉ huy tiền phương tại các địa điểm ảnh hưởng nặng; đưa vào sử dụng đường dây nóng 112. Từ năm 2025 đến nay, thông qua đường dây nóng, Bộ CHQS tỉnh đã tiếp nhận, xử lý trực tiếp 385 cuộc gọi báo nạn từ người dân vùng lũ, kịp thời huy động lực lượng ứng cứu kịp thời, giảm thiểu thiệt hại cho người dân.

Ứng phó kịp thời

Cùng với sự chủ động, khi tình huống, sự cố thiên tai xảy ra, LLVT tỉnh đã có mặt kịp thời, hiệp đồng triển khai hiệu quả các phương án, kịp thời di dời người và tài sản của Nhân dân ra khỏi khu vực nguy hiểm, đảm bảo an toàn tính mạng và giảm thiểu thiệt hại về tài sản cho người dân.

Mỗi khi thiên tai xảy ra, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ LLVT tỉnh băng rừng, vượt suối, dầm mình trong mưa bão hỗ trợ di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm, dựng nhà tạm, vận chuyển lương thực, nhu yếu phẩm, thuốc men đã để lại tình cảm tốt đẹp trong lòng Nhân dân. Tại những địa bàn bị chia cắt do mưa lũ, các anh luôn là chỗ dựa tin cậy, kịp thời hỗ trợ khắc phục hậu quả, ổn định đời sống cho bà con.

Điển hình, trong năm 2024 trên địa bàn tỉnh xảy ra bão số 3 (Yagi) và năm 2025 bị ảnh hưởng bởi hoàn lưu bão số 10, bão số 11 gây lũ lụt, ngập úng tại 14 xã, gây nhiều thiệt hại nặng nề về người và của. Trước tình hình đó, LLVT tỉnh đã triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp, huy động tối đa lực lượng, phương tiện để ứng phó, khắc phục hậu quả sau mưa lũ, giúp người dân từng bước ổn định cuộc sống. Tính riêng trong các đợt bão, lũ hồi năm 2025, LLVT tỉnh đã huy động 100% quân số trực chiến, với hơn 4.000 cán bộ, chiến sĩ và dân quân tự vệ, sử dụng trên 100 phương tiện cơ giới, xuồng cứu hộ các loại tham gia giúp đỡ Nhân dân khắc phục hậu quả bão lũ.

Trung tá Vũ Đình Khuông, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Phòng thủ khu vực 3 - Nhân Lý cho biết: Thời gian qua, đơn vị đã phối hợp cùng các lực lượng chức năng triển khai phương án phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn, góp phần giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, cũng như góp phần để người dân sớm ổn định cuộc sống sau thiên tai. Trong cơn bão số 11 năm 2025, đơn vị đã huy động lực lượng tham gia hỗ trợ phối hợp vận chuyển, cấp phát hơn 1.500 tấn gạo, 1.000 chiếc chăn, 1.000 chiếc màn và hơn 10 tấn hàng hóa, nhu yếu phẩm đến tay người dân bị ảnh hưởng do bão, lũ; tổ chức hỗ trợ cơ quan, trường học, khu dân cư vệ sinh môi trường, dọn dẹp trụ sở, nhà ở...

Tương tự, trong các đợt bão, lũ xảy ra trên địa bàn, lãnh đạo Công an tỉnh đã trực tiếp đến kiểm tra, chỉ đạo tại các địa bàn trọng điểm, yêu cầu các đơn vị duy trì 100% quân số ứng trực, rà soát kỹ khu vực có nguy cơ ngập lụt, sạt lở, kịp thời cảnh báo và sẵn sàng triển khai CNCH.

Thượng tá Bùi Huy Khánh, Trưởng Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và CNCH Công an tỉnh cho biết: Trong cơn bão số 11 năm 2025, đơn vị đã huy động trên 100 lượt lãnh đạo, chỉ huy, cán bộ, chiến sĩ, 18 lượt phương tiện, xuồng, các loại dụng cụ CNCH và phối hợp các phòng nghiệp vụ Công an tỉnh, lực lượng quân đội và lực lượng tại chỗ triển khai công tác cứu nạn tại địa bàn các xã: Bắc Sơn, Tân Tiến, Thất Khê, Hữu Lũng, Vân Nham. Qua đó đã hỗ trợ đưa hơn 200 người dân bị mắc kẹt, trong đó có nhiều người già, trẻ nhỏ và di dời nhiều tài sản có giá trị tại vùng ngập lụt đến nơi an toàn; đơn vị cũng phối hợp với chính quyền địa phương phát lương thực, nhu yếu phẩm, nước uống cho các hộ dân bị cô lập.

Bà Trần Thị Hảo, thôn Đồng Heo, xã Hữu Lũng chia sẻ: Hồi tháng 10/2025, trận lũ lịch sử khiến nhà của gia đình tôi và nhiều hộ dân trong thôn, trong xã bị ngập, phải di dời khẩn cấp. Trước tình thế đó, nhờ được sự hỗ trợ kịp thời của LLVT tỉnh, chúng tôi đã di dời đến nơi an toàn, các cán bộ, chiến sĩ còn vận chuyển lương thực, nước uống, thuốc men giúp chúng tôi vượt qua khó khăn. Sau đó, các anh còn hỗ trợ dọp dẹp nhà cửa, vệ sinh môi trường, giúp chúng tôi sớm ổn định cuộc sống.

Hiện nay trên địa bàn tỉnh bắt đầu xuất hiện những đợt mưa đầu mùa, đánh dấu thời điểm chuyển giao vào mùa mưa bão. Quán triệt nghiêm túc các văn bản chỉ đạo của cấp trên, LLVT tỉnh đã và đang khẩn trương rà soát, xây dựng kế hoạch, chuẩn bị lực lượng, phương tiện ứng phó, với mục tiêu bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của Nhân dân trước thiên tai.