Phân hóa lợi nhuận nhóm phân phối ô tô: Xe thương mại bứt tốc, đại lý xe du lịch chật vật giữ thị phần

Mảng xe thương mại bứt phá, đại lý xe du lịch chịu áp lực chi phí

Dữ liệu tài chính quý I/2026 cho thấy 8 doanh nghiệp phân phối ô tô niêm yết đạt tổng doanh thu hơn 14.100 tỷ đồng, tăng gần 25% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận ròng toàn nhóm đạt gần 238 tỷ đồng, cao gấp 2,3 lần. Phần lớn mức tăng trưởng này được đóng góp bởi các đơn vị phân phối xe thương mại được hưởng lợi từ chu kỳ giải ngân đầu tư công và nhu cầu vận tải hậu cần. Dẫn đầu đà tăng trưởng là Công ty Đầu tư phát triển máy Việt Nam (VVS) với doanh thu 2.750 tỷ đồng và lợi nhuận ròng 166 tỷ đồng, lần lượt tăng 142% và gấp 6,3 lần cùng kỳ. Công ty Kỹ thuật và Ô tô Trường Long (HTL) ghi nhận doanh thu 216 tỷ đồng và lãi ròng 6,3 tỷ đồng. Công ty Đầu tư Dịch vụ Hoàng Huy (HHS) báo cáo doanh thu mảng ô tô và phụ tùng đạt 145 tỷ đồng, tăng gấp rưỡi. Công ty Ô tô TMT (TMT) dù sụt giảm doanh thu xuống 509 tỷ đồng nhưng vẫn báo lãi ròng 32 tỷ đồng nhờ cải thiện biên lợi nhuận gộp. Diễn biến cổ phiếu trên thị trường phản ánh sát kết quả kinh doanh khi thị giá VVS giao dịch quanh mốc đỉnh lịch sử 112.000 đồng/cổ phiếu, còn HTL neo ở vùng 20.000 đồng/cổ phiếu.

Trái ngược với nhóm xe thương mại, các đại lý xe du lịch đang phải đối mặt với sự sụt giảm lợi nhuận nghiêm trọng do sức mua yếu, chi phí lãi vay neo cao và các cuộc đua giảm giá. Công ty Sản xuất Thương mại và Dịch vụ Ô tô PTM báo lãi vỏn vẹn 372 triệu đồng, rơi sâu so với mức 14 tỷ đồng của cùng kỳ. Kết quả này kéo lợi nhuận của công ty mẹ là Công ty Haxaco (HAX) giảm 6% xuống còn gần 4,8 tỷ đồng. Haxaco cho biết phân khúc xe sang Mercedes-Benz có phục hồi doanh số nhưng chiến dịch giảm giá đã đẩy tỷ trọng giá vốn lên cao, làm thu hẹp biên lợi nhuận. Tương tự, Công ty G-Automobile (GMA) ghi nhận doanh thu vượt 1.000 tỷ đồng do hợp nhất mảng xe Ford nhưng lãi ròng chỉ đạt 836 triệu đồng, sụt giảm 83%. Công ty City Auto (CTF) báo cáo hoạt động kinh doanh cốt lõi tiếp tục lỗ thuần, lợi nhuận trong kỳ tăng trưởng hoàn toàn dựa vào nguồn thu nhập khác. Điểm sáng hiếm hoi thuộc về Dịch vụ Tổng hợp Sài Gòn (SVC) với doanh thu hơn 6.400 tỷ đồng và lãi ròng 24 tỷ đồng. Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu của các đại lý xe du lịch liên tục trượt dốc. Cổ phiếu CTF hiện giao dịch quanh mốc 18.000 đồng/cổ phiếu, HAX lùi về sát vùng mệnh giá 10.000 đồng/cổ phiếu và SVC xoay quanh mức 17.000 đồng/cổ phiếu.

Thị phần xe điện mở rộng và chiến lược đa dạng hóa sản phẩm

Thống kê từ Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) cho thấy doanh số tiêu thụ toàn thị trường trong tháng 3 đạt 38.704 xe, tăng 122% so với cùng kỳ. Lũy kế ba tháng đầu năm 2026, tổng lượng xe bán ra đạt 76.790 chiếc, tương ứng mức tăng trưởng 30%. Động lực chính thúc đẩy sự phục hồi tiêu dùng đến từ đà bứt phá của phân khúc xe điện. Kết thúc quý đầu năm, lượng tiêu thụ ô tô điện vượt 53.600 chiếc, chiếm hơn 33% thị phần toàn quốc. Hãng xe VinFast tiếp tục dẫn dắt thị trường khi bàn giao thành công 53.684 xe, vượt qua các thương hiệu xe xăng truyền thống như Toyota, Hyundai và Ford. Cùng thời gian, lượng tiêu thụ xe hybrid cũng ghi nhận mức tăng khoảng 50%. Chứng khoán Guotai Junan Việt Nam đánh giá năm 2026 là thời điểm mang tính bản lề của ngành công nghiệp ô tô khi xu hướng chuyển dịch sang xe điện trở nên rõ nét dưới tác động của các chính sách hỗ trợ và rủi ro biến động giá nhiên liệu.

Sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng buộc các đại lý phân phối xe động cơ đốt trong phải điều chỉnh cơ cấu sản phẩm để tìm kiếm dư địa tăng trưởng mới. Công ty City Auto vừa công bố kế hoạch phân phối dòng xe điện VinFast để hoàn thiện hệ sinh thái đa thương hiệu, từng bước giảm tỷ trọng phụ thuộc vào xe xăng. Trước đó, Công ty Haxaco cũng trình đại hội đồng cổ đông định hướng tham gia sâu vào hệ thống đại lý phân phối VinFast để giải tỏa áp lực cạnh tranh gay gắt từ phân khúc xe sang truyền thống. Quá trình tái cấu trúc danh mục kinh doanh này được các doanh nghiệp đánh giá là giải pháp trọng tâm để duy trì thị phần và tối ưu hóa lợi nhuận trong chu kỳ mới của thị trường.