Phát bệnh vì 'thế chấp' sức khỏe để kiếm tiền ở lứa tuổi U40

Ở tuổi 37, anh Nam, nhân viên kinh doanh tại Hà Nội, đã quen với những ngày làm việc 12-14 giờ. Điện thoại bắt đầu reo từ sáng sớm và chỉ im tiếng khi đã gần nửa đêm. Bữa cơm nhiều khi được thay bằng bánh mì, mì gói hoặc một suất đồ ăn đặt vội.

Những dấu hiệu bất ổn đầu tiên khá mơ hồ: Đau đầu âm ỉ, chóng mặt, khó ngủ. Anh mua thuốc giảm đau, cuối tuần cố ngủ bù rồi lại quay về guồng công việc. “Còn trẻ, nghỉ một ngày thì ai làm thay mình”, anh nói.

Đầu năm nay, sau một cơn đau đầu dữ dội kèm tê tay, Nam mới đến bệnh viện. Anh được phát hiện tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu và có nhiều yếu tố nguy cơ tim mạch.

Bác sĩ cho rằng những vấn đề này không xuất hiện trong một sớm một chiều. Thiếu ngủ, ít vận động, ăn uống thất thường và căng thẳng kéo dài có thể âm thầm bào mòn sức khỏe qua nhiều năm.

Nam bắt đầu giảm giờ làm, tập thể dục và theo dõi huyết áp hàng ngày. Điều khiến anh tiếc nhất là đã nhận ra cơ thể có vấn đề từ lâu nhưng luôn cho rằng đó chỉ là những cơn mệt thông thường.

Chị Hương thường xuyên thức khuya để trả lời khách hàng. (Ảnh: NVCC)

Câu chuyện tương tự xảy ra với chị Hương, 34 tuổi, bán hàng online tại Hà Nội. Công việc của chị bắt đầu từ 7h với việc đóng hàng, livestream, trả lời khách và thường kết thúc sau 22h.

Ngồi liên tục nhiều giờ nên chị đau lưng, mỏi vai gáy. Chị mua thuốc giảm đau, dán cao, tranh thủ nằm nghỉ rồi tiếp tục làm. Những hôm mất ngủ, cà phê trở thành cách để chị tỉnh táo xử lý đơn hàng. “Lúc ấy chỉ nghĩ mình mệt vì làm nhiều. Nghỉ một hôm là mất cả đống đơn”, chị kể.

Đến khi cơn đau lan xuống chân, đi lại khó khăn, Hương mới đi khám và phát hiện vấn đề ở cột sống. Bác sĩ yêu cầu chị giảm thời gian ngồi, tập phục hồi chức năng và thay đổi sinh hoạt.

Sau lần đó, chị mới hiểu sức khỏe không phải thứ có thể “vay” trước rồi trả sau. Một ngày nghỉ có thể khiến công việc chậm lại, nhưng nhiều tháng điều trị thậm chí có thể khiến cả nguồn thu nhập bị đảo lộn.

Theo bác sĩ CKI Nguyễn Thế Sơn, đại diện Phức hợp Nghỉ dưỡng - Dưỡng lão Phương Đông Asahi, tuổi 30-40 là giai đoạn đặc biệt nhiều sức ép. Một người có thể vừa phải gây dựng sự nghiệp, nuôi con, chăm sóc cha mẹ, vừa duy trì thu nhập và lo cho tương lai. “Tuổi 40 chưa phải tuổi già, nhưng là thời điểm quyết định chúng ta sẽ già đi thế nào”, bác sĩ Sơn nói.

Theo ông, từ giai đoạn này, cơ thể bắt đầu có những thay đổi âm thầm về khối cơ, mật độ xương và khả năng chuyển hóa. Vì vậy, việc tập luyện, ngủ đủ, ăn uống hợp lý, khám sức khỏe theo nguy cơ và duy trì bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội nên được xem là một phần của kế hoạch sống, thay vì chờ đến khi có bệnh.

Thực tế tại các cơ sở y tế cũng cho thấy nhiều bệnh lý vốn thường gắn với tuổi cao đang xuất hiện ở người trẻ. Bộ Y tế từng ghi nhận khoảng 5-7% ca đột quỵ ở người dưới 45 tuổi. Các bác sĩ cũng gặp không ít bệnh nhân 25-35 tuổi bị nhồi máu cơ tim, suy tim hoặc có các yếu tố nguy cơ tim mạch.

Bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, kể về một nam tài xế chưa đến 40 tuổi, là trụ cột kinh tế của gia đình.

Công việc thường xuyên chạy xe đường dài, xuyên đêm khiến anh thiếu ngủ. Để tỉnh táo, người đàn ông hút thuốc và sử dụng nước tăng lực trong thời gian dài. Đến khi nhập viện vì đột quỵ não, anh phải nằm bất động.

“Trước đó, anh ấy chỉ nghĩ mình cần thuốc lá và nước tăng lực để đủ sức làm việc. Khi bệnh xảy ra, gia đình mất đi nguồn thu nhập chính, đồng thời phải đối mặt với chi phí điều trị và một tương lai chưa biết sẽ ra sao”, bác sĩ Mạnh nói.

Bác sĩ Đoàn Dư Mạnh khám và tư vấn sức khoẻ cho người bệnh. (Ảnh: BSCC)

Các chuyên gia cũng cho rằng người Việt ở tuổi 40 đang chịu một “áp lực kép”: phía trước là con cái và sự nghiệp, phía sau là cha mẹ bắt đầu cần được chăm sóc. Trong vòng xoáy ấy, sức khỏe của chính mình thường bị đẩy xuống cuối danh sách.

Thay vì khiến người trẻ sợ hãi trước tuổi già, cần giúp họ nhìn việc chuẩn bị sớm như một cách giữ quyền tự chủ. Khỏe mạnh hơn, có tích lũy phù hợp và duy trì khả năng lao động cũng đồng nghĩa giảm bớt gánh nặng cho con cái sau này.

Vì thế, điều đáng lo không phải một đêm thức khuya hay một bữa ăn vội. Đáng lo hơn là khi những lựa chọn ấy lặp lại hàng ngày, trong nhiều năm, cho đến lúc cơ thể không còn đủ sức để tiếp tục cuộc chạy đua.