Phật giáo Huế - nguồn lực văn hóa tinh thần trong tiến trình phát triển
'Nếu Huế xưa là kinh đô chính trị, thì Huế hôm nay cần trở thành kinh đô văn hóa - tâm linh của cả nước. Phật giáo Huế nguyện tiếp tục đồng hành, chung sức cùng chính quyền và Nhân dân, góp phần xây dựng Huế trở thành thành phố đáng sống, phát triển bền vững và giàu bản sắc' - đại biểu Hòa thượng Thích Huệ Phước, đại diện Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố Huế khẳng định tại Hội nghị tổng kết hoạt động HĐND thành phố Huế nhiệm kỳ 2021 - 2026 vừa qua.
Phật giáo Huế - thực thể văn hóa đặc thù của Cố đô
Theo Hòa thượng Thích Huệ Phước, trong bối cảnh Đại hội XIV của Đảng xác định cách tiếp cận mới đối với tôn giáo, chuyển từ “quản lý, tôn trọng” sang “kiến tạo, đồng hành”, tôn giáo ngày càng được nhìn nhận như một nguồn lực văn hóa - đạo đức - xã hội quantrọng, phục vụ mục tiêu phát triển bền vững đất nước.
Trên nền tảng đó, Phật giáo Huế, với lịch sử hơn 7 thế kỷ gắn bó mật thiết với vùng đất Cố đô, không chỉ là một tôn giáo mà còn là một thực thể văn hóa - xã hội - đạo đức đặc thù, có ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống tinh thần, nếp sống và bản sắc con người Huế. Hiện nay, toàn thành phố có 822 cơ sở Phật giáo, gồm 509 tự viện có Tăng Ni trụ trì và 313 Niệm Phật đường, với 1.875 Tăng Ni đang sinh hoạt, tu học và hành đạo. Đây là lực lượng xã hội đông đảo, góp phần định hướng đời sống tinh thần, đạo đức và văn hóa cộng đồng.
Đại biểu Hòa thượng Thích Huệ Phước, đại diện Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố Huế phát biểu tại Hội nghị tổng kết hoạt động HĐND thành phố Huế nhiệm kỳ 2021-2026
Hệ thống chùa cổ, tổ đình, am viện; các dòng thiền bản địa, đặc biệt là Thiền phái Liễu Quán; cùng truyền thống học phong, hành đạo và nhập thế đã tạo nên những giá trị riêng có của Phật giáo Huế trong dòng chảy văn hóa dân tộc.
Đồng hành trong giai đoạn phát triển mới
Ban Từ thiện Xã hội Giáo hội phật giáo Việt Nam thành phố Huế tặng quà “Áo ấm cho em” tại Trường Mầm non A Roàng (xã A Lưới 4)
Phật giáo Huế đã và đang có những đóng góp rõ nét, thực chất trên nhiều lĩnh vực của đời sống người dân thành phố. Trong phát triển kinh tế, văn hóa và du lịch bền vững, Phật giáo là thành tố quan trọng hình thành các sản phẩm du lịch tâm linh, trải nghiệm thiền, ẩm thực chay, lễ hội và không gian văn hóa đặc sắc. Các sự kiện lớn như: Đại lễ Phật đản Vesak PL.2569 - DL.2025, với chuỗi hoạt động thắp sáng 7 hoa sen trên sông Hương, diễu hành thuyền hoa, lễ rước Phật, triển lãm “Di sản Phật giáo Huế”, đã thu hút đông đảo Tăng Ni, Phật tử, người dân và du khách. Qua đó, góp phần quảng bá hình ảnh Huế - “thành phố di sản sống”.
Trong lĩnh vực ổn định xã hội, xây dựng đạo đức công dân và bảo đảm an sinh xã hội, Phật giáo Huế phát huy vai trò giáo dục nhân cách, lối sống lành mạnh, tinh thần trách nhiệm xã hội. Riêng trong năm 2025, tổng giá trị hoạt động từ thiện - xã hội của Phật giáo Huế ước đạt trên 40 tỷ đồng. Đặc biệt, công tác cứu trợ thiên tai tại các tỉnh miền Trung và miền núi phía Bắc đã huy động nguồn lực lên đến 29,59 tỷ đồng, cùng 12.700 USD, 600 CAD và 50Euro, hỗ trợ kịp thời đồng bào bị ảnh hưởng bởi bão lũ.
Bên cạnh đó, các chương trình bếp ăn tình thương, khám chữa bệnh miễn phí, xây dựng nhà đại đoàn kết, trao học bổng, hỗ trợ sinh kế… được duy trì thường xuyên, góp phần giảm áp lực cho ngân sách nhà nước, bổ trợ hiệu quả cho các chính sách an sinh xã hội của thành phố, nâng cao hiệu quả phúc lợi xã hội và củng cố thế trận lòng dân - nền tảng quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội lâu dài, bền vững.
Song song với đó, hệ thống giáo dục Phật học tại Huế còn góp phần đào tạo nguồn nhân lực có chiều sâu văn hóa và đạo đức, phục vụ các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, du lịch và công tác xã hội. Triết lý sống hài hòa với thiên nhiên, hướng thiện và tiết chế của Phật giáo cũng phù hợp với định hướng xây dựng đô thị sinh thái, xanh và bền vững, lấy con người làm trung tâm phát triển của thành phố Huế.
Thông qua các hoạt động giao lưu và kết nối Phật giáo quốc tế, Phật giáo Huế còn góp phần tăng cường đối ngoại Nhân dân, quảng bá hình ảnh Huế ra thế giới, thúc đẩy ngoại giao văn hóa và hội nhập quốc tế.
Từ thực tiễn đó, Hòa thượng Thích Huệ Phước kiến nghị các cấp, các ngành tiếp tục nhìn nhận Phật giáo Huế như một nguồn lực văn hóa - tinh thần quan trọng; tăng cường cơ chế phối hợp giữa chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và Giáo hội; khuyến khích các mô hình kinh tế văn hóa, du lịch tâm linh bền vững gắn với bảo tồn di sản; hỗ trợ chuyển đổi số, nâng cao năng lực quản trị trong hoạt động Phật sự; đồng thời, phát huy vai trò phản biện xã hội của Phật giáo theo tinh thần dân chủ và đồng thuận.
“Nếu Huế xưa là kinh đô chính trị, thì Huế hôm nay cần trở thành kinh đô văn hóa - tâm linh của cả nước. Phật giáo Huế nguyện tiếp tục đồng hành, chung sức cùng chính quyền và Nhân dân, góp phần xây dựng Huế trở thành thành phố đáng sống, phát triển bền vững và giàu bản sắc” -Hòa thượng Thích Huệ Phước khẳng định.
Quan điểm này đồng thời gợi mở vai trò của chính quyền thành phố Huế trong việc tạo hành lang chính sách, khơi thông và phát huy hiệu quả các nguồn lực văn hóa - xã hội cho sự phát triển bền vững của thành phố trong giai đoạn mới.
