Phát huy giá trị Di sản Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới

7/8/2026
***********

Ngày 13/7/2026, Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 07-CT/TW về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”. Đây là sự tiếp nối những kết quả quan trọng sau hơn 10 năm thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW, đồng thời, đánh dấu bước phát triển mới trong nhận thức lý luận và phương thức tổ chức thực hiện của Đảng về phát huy giá trị Di sản Hồ Chí Minh.

Những điểm mới

Trong những năm qua, việc triển khai Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị khóa XII về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã tạo chuyển biến tích cực trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị. Việc học tập theo Bác trở thành nội dung quan trọng trong sinh hoạt chính trị, góp phần nâng cao nhận thức, rèn luyện phẩm chất đạo đức, tinh thần trách nhiệm của cán bộ, đảng viên; đồng thời, xuất hiện nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo, nhiều tập thể, cá nhân tiêu biểu trong học tập và làm theo Bác.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy ở một số nơi, việc học tập và làm theo Bác vẫn chưa thực sự trở thành nhu cầu tự giác, thường xuyên; còn biểu hiện hình thức, nặng về tuyên truyền, đăng ký, cam kết nhưng chưa tạo chuyển biến tương xứng trong hành động. Khoảng cách giữa nhận thức và thực tiễn, giữa yêu cầu nêu gương và kết quả thực hiện nhiệm vụ ở một bộ phận cán bộ, đảng viên vẫn là vấn đề cần tiếp tục khắc phục.

Cán bộ Sở Tư pháp lắng nghe ý kiến của người dân về chất lượng phục vụ của Phòng Công chứng số 1, thuộc Sở. Ảnh: Mai Hoa

Chính yêu cầu phát triển mới của đất nước đặt ra đòi hỏi phải đổi mới cách tiếp cận. Đại hội XIV của Đảng xác định yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, năng lực quản trị hiện đại, tinh thần “6 dám” vì lợi ích chung; đồng thời, xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện, đủ năng lực lãnh đạo đất nước phát triển nhanh và bền vững.

Trong bối cảnh đó, Chỉ thị số 07-CT/TW không chỉ kế thừa những giá trị của Chỉ thị số 05, mà còn mở rộng nội hàm, đưa việc học tập và vận dụng Di sản Hồ Chí Minh lên một tầm mức mới.

Sự thay đổi từ “làm theo” sang “thực hành” là điểm mới có ý nghĩa quan trọng nhất. Nếu “làm theo” nhấn mạnh việc noi gương, học tập những phẩm chất, chuẩn mực đạo đức, lối sống và phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh, thì “thực hành” đòi hỏi quá trình chuyển hóa sâu hơn: Biến tư tưởng thành nền tảng tư duy; biến đạo đức thành chuẩn mực hành vi; biến phong cách thành phương pháp làm việc; biến nhận thức thành kết quả cụ thể trong thực tiễn.
Nói cách khác, “thực hành” đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực vận dụng. Việc học tập theo Bác không chỉ dừng lại ở việc hiểu đúng, nhận thức đúng, mà phải được thể hiện trong từng quyết sách, từng nhiệm vụ, từng hành động hằng ngày của cán bộ, đảng viên. Đây là quá trình chuyển từ “học để biết” sang “học để làm”; từ “cam kết” sang “thực hiện”; từ “giá trị tinh thần” sang “giá trị phát triển”.
Một điểm mới quan trọng khác của Chỉ thị số 07 là lần đầu tiên xác lập “phương pháp Hồ Chí Minh” như một nội dung độc lập bên cạnh tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh.

Trong thực tiễn lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại một hệ thống tư tưởng sâu sắc, tấm gương đạo đức trong sáng và phương pháp cách mạng khoa học, sáng tạo. Đó là phương pháp luôn xuất phát từ thực tiễn, tôn trọng quy luật khách quan; kết hợp giữa kiên định nguyên tắc với linh hoạt trong xử lý tình huống; giữa tầm nhìn chiến lược với sự sâu sát cơ sở; giữa phát huy sức mạnh tổ chức với khơi dậy vai trò, trách nhiệm của con người.

Cán bộ xã Yên Trung trao đổi với người dân về mô hình phát triển kinh tế trên địa bàn. Ảnh: Thanh Lê

Đưa “phương pháp Hồ Chí Minh” vào nội hàm học tập và thực hành theo Bác có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh hiện nay. Đất nước không chỉ cần đội ngũ cán bộ có phẩm chất đạo đức tốt, mà còn cần những cán bộ có tư duy chiến lược, khả năng tổ chức thực hiện, năng lực giải quyết vấn đề và thích ứng nhanh với những biến đổi của thời đại.

Học tập phương pháp Hồ Chí Minh chính là học cách nhìn nhận vấn đề từ thực tiễn, biết lắng nghe nhân dân, phát huy trí tuệ tập thể, tổ chức công việc khoa học, nói đi đôi với làm, thường xuyên kiểm tra, tổng kết và điều chỉnh phương thức thực hiện. Đây là yêu cầu trực tiếp gắn với xây dựng nền quản trị quốc gia hiện đại và đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới.

Lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo thực hành theo Bác

Chỉ thị số 07 cho thấy sự thay đổi căn bản trong cách đánh giá kết quả học tập và thực hành theo Bác. Nếu trước đây việc triển khai thường tập trung vào xây dựng kế hoạch, tổ chức học tập, đăng ký nội dung làm theo, thì nay yêu cầu đặt ra là phải đánh giá bằng sản phẩm, chất lượng, hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân dân. Đây là bước chuyển quan trọng nhằm khắc phục bệnh hình thức, đưa việc học tập và thực hành theo Bác gắn chặt hơn với nhiệm vụ chính trị, với trách nhiệm công vụ và kết quả phục vụ xã hội.

Tinh thần này phù hợp với tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của cán bộ. Người luôn nhấn mạnh, cán bộ là “công bộc của dân”, mọi hoạt động của bộ máy Nhà nước phải hướng tới phục vụ lợi ích của nhân dân. Vì vậy, kết quả thực hành theo Bác phải được thể hiện qua hiệu quả giải quyết công việc, tinh thần trách nhiệm, thái độ phục vụ và mức độ tin tưởng của nhân dân.

Cùng với đó, Chỉ thị số 07 nhấn mạnh mạnh mẽ hơn trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu. Trong giai đoạn phát triển mới, cán bộ cần phát huy tinh thần “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đương đầu với khó khăn, thử thách, dám hành động vì lợi ích chung”. Đây là yêu cầu quan trọng để xây dựng một nền hành chính năng động, hiệu quả, khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, làm việc cầm chừng.
Chỉ thị số 07 cũng đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức tuyên truyền, giáo dục về tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh gắn với ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng truyền thông hiện đại. Điều này mở rộng khả năng tiếp cận, cũng như giúp nâng cao chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng trong điều kiện môi trường thông tin có nhiều thay đổi.

Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, giám sát cũng được định hướng theo hướng thực chất hơn. Trọng tâm không còn chỉ là kiểm tra việc xây dựng kế hoạch hay đăng ký nội dung học tập, mà phải đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ, những chuyển biến trong đạo đức công vụ, hiệu quả giải quyết các vấn đề thực tiễn và sự phản hồi của nhân dân.

Công chức làm việc tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Nghệ An. Ảnh: Thành Duy

Giá trị lớn nhất của Chỉ thị số 07-CT/TW là khẳng định rằng, tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh chỉ thực sự phát huy sức sống khi được chuyển hóa thành năng lực hành động, thành văn hóa công vụ, thành trách nhiệm phục vụ nhân dân và những kết quả cụ thể trong thực tiễn.

Trong hành trình phát triển đất nước hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, việc học tập và thực hành theo Bác sẽ tiếp tục là nguồn lực tinh thần quan trọng, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên”, nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền của Đảng và củng cố niềm tin của nhân dân đối với sự nghiệp đổi mới của đất nước.