Phong trào Thi đua yêu nước ở TP Hồ Chí Minh: Hiệu quả, thực chất, lan tỏa nghĩa tình

Nơi khởi nguồn các phong trào thiện nguyện

Những năm đầu hòa bình, thống nhất, vùng “Đất thép” Củ Chi vô cùng nghèo khó bởi hậu quả nặng nề của chiến tranh. Toàn huyện có hơn 40% dân số thuộc diện nghèo đói; trong đó có hàng vạn thương binh, gia đình chính sách phải oằn mình vất vả mưu sinh. Chính trong gian khó ấy, tình người vụt sáng lên, các phong trào thiện nguyện đã ra đời, thiết thực giúp đỡ hộ nghèo, gia đình chính sách vượt qua khó khăn ổn định cuộc sống.

Tái hiện cuộc sống, chiến đấu, sinh hoạt của người dân Củ Chi trong chiến tranh.

Theo hồi ký của Đại tướng Mai Chí Thọ, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bộ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an), nguyên Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, giai đoạn 1979-1985, vừa bước ra khỏi cuộc chiến tranh nên TP Hồ Chí Minh gặp muôn vàn khó khăn, thiếu thốn, nhất là ở vùng ngoại thành như: Củ Chi, Hóc Môn, Cần Giờ… Các gia đình chính sách, thương binh, bệnh binh lại càng cơ cực cả về kinh tế, điều kiện sinh hoạt và nơi ở.

Vấn đề đặt ra là làm thế nào để người dân bớt khổ, gia đình chính sách no cơm, ấm áo, có nơi ở tử tế… Lãnh đạo thành phố trăn trở, bàn bạc và thống nhất chủ trương phải huy động nguồn lực để hỗ trợ người nghèo. Cụ thể hóa chủ trương, tháng 2-1982, Huyện ủy, UBND huyện Củ Chi đã kiến nghị Thành ủy, UBND Thành phố cho phép vận động các doanh nghiệp, nhà hảo tâm chung tay chăm lo đối tượng chính sách, người có công. Xét thấy đây là cách làm mới mang tính khả thi cao, lãnh đạo thành phố đã chấp thuận, chỉ đạo triển khai thực hiện.

Đồng chí Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh trao quà tặng gia đình khó khăn. Ảnh: VIỆT DŨNG.

Lực lượng vũ trang TP Hồ Chí Minh trao quà tặng đối tượng chính sách.

Với trách nhiệm, tình cảm và tâm huyết, đội ngũ cán bộ lãnh đạo huyện Củ Chi lúc bấy giờ ra sức vận động, kêu gọi các doanh nghiệp, nhà hảo tâm chung tay giúp đỡ hộ nghèo, người có công. Chỉ sau một thời gian ngắn, 150 căn nhà tình nghĩa đầu tiên đã được hoàn thành, trao tặng các thương binh, bệnh binh và gia đình chính sách.

Cuối thập niên 90 của thế kỷ trước, TP Hồ Chí Minh còn hàng vạn hộ nghèo, thiếu đói, chưa có chỗ ở ổn định. Phong trào xây nhà tình thương được triển khai với căn nhà đầu tiên được trao tặng gia đình bà Lê Thị Ú, xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi (nay là xã Tân An Hội, TP Hồ Chí Minh) vào năm 1998, rồi tiếp tục được nhân rộng ra cả nước.

Đồng chí Võ Viết Thanh, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, giai đoạn 1997-2001, cho biết: Thời điểm này thành phố đã chuyển mình mạnh mẽ nhưng vẫn còn không ít khó khăn. Lãnh đạo thành phố chủ trương xã hội hóa công tác chăm sóc thương binh, gia đình chính sách, hộ nghèo nên huy động được rất lớn sức người, sức của. Chỉ 3 năm sau, hơn 6.500 căn nhà tình thương đã ra đời, trao tặng các đối tượng người có công. Đời sống của nhân dân ngày một khấm khá rõ rệt.

Phường Linh Xuân khởi công sửa chữa nhà ở tặng gia đình chính sách.

Khởi phát từ những căn nhà tình nghĩa, nhà tình thương, đến nay phong trào thiện nguyện ở TP Hồ Chí Minh đã xuất hiện nhiều mô hình, cách làm hiệu quả khác, như: Nồi cháo nghĩa tình, bình nước miễn phí, bữa cơm từ thiện 2.000 đồng đến các hoạt động cứu trợ nhân đạo… Tất cả đều được các giới, các ngành, các tầng lớp nhân dân thành phố nhiệt tình hưởng ứng bằng tình cảm và trách nhiệm đồng bào.

Thi đua thiết thực, lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng

Câu chuyện anh Nguyễn Văn Hoàng (họa sĩ Nguyễn Hoàng) kể trong chương trình giao lưu “Những tấm gương thầm lặng mà cao cả” lần thứ 5, do UBND TP Hồ Chí Minh phối hợp với Ủy ban MTTQ Thành phố tổ chức, khiến nhiều người cảm phục. Hơn 10 năm qua, anh đã miệt mài dạy vẽ tranh miễn phí, gieo niềm đam mê mỹ thuật, chắp cánh ước mơ giúp học trò khuyết tật tự tin hòa nhập cộng đồng và có việc làm ổn định cuộc sống.

Lãnh đạo TP Hồ Chí Minh khen thưởng các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong phong trào thi đua yêu nước. Ảnh: DŨNG NAM

Chứng kiến lớp học của anh mới thấy hết ý chí, nghị lực, tình cảm và nhiệt huyết của thầy giáo “tay ngang” dành cho học trò. Những ánh mắt ngơ ngác, những đôi tay tật nguyền lóng ngóng, những gương mặt đủ sắc màu biểu cảm... trước giờ vào lớp, bỗng thay đổi hoàn toàn khi thầy Hoàng bắt đầu giờ giảng. Dường như các em cảm nhận được tấm lòng nhân ái, sự quan tâm, đồng cảm của thầy trước nỗi bất hạnh của mỗi phận đời nên tất cả học trò đều rất chăm chú lắng nghe, tích cực học tập để không phụ công lao thầy dạy dỗ.

Anh Lê Thanh Tùng, người có gần 10 năm ở lớp học vẽ, tâm sự: “Từ một người bị liệt hai chân, tưởng chừng như vô dụng, tôi được thầy Hoàng dìu dắt, chỉ dạy, khơi dậy khát vọng trở thành người hữu ích. Nhờ đó, tôi đã nỗ lực học vẽ và ngày càng tiến bộ. Giờ đây, tôi đã có thể hướng dẫn cho các học viên mới những nét vẽ ban đầu”.

Ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng TP Hồ Chí Minh tuyên dương gương mặt trẻ tiêu biểu, Gương mặt trẻ triển vọng 2025.

Bác sĩ chuyên khoa I Nròng K’ Duy Py trao đổi chuyên môn với đồng nghiệp.

Trong lĩnh vực y tế, bác sĩ chuyên khoa I Nròng K’ Duy Py, khoa Săn sóc đặc biệt (Bệnh viện Nhân Ái), là thầy thuốc trẻ giỏi chuyên môn, tận tụy vì người bệnh. Bên cạnh nhiệm vụ điều trị, anh giữ vai trò chủ nhiệm và tham gia nhiều đề tài, sáng kiến chuyên môn như: Cải tiến hệ thống xông khí dung, cải tiến quy trình hướng dẫn thực hiện và giám sát bệnh nhân tâm thần uống thuốc, nghiên cứu đặc điểm nhiễm trùng cơ hội trên bệnh nhân HIV... Những sáng kiến này góp phần nâng cao chất lượng điều trị tại Bệnh viện Nhân Ái.

Lĩnh vực quốc phòng-an ninh, lực lượng vũ trang Thành phố cũng góp sức với những tấm gương tiêu biểu tham gia lớp dạy tiếng Anh miễn phí; ứng dụng khoa học công nghệ trong quản lý xuất-nhập cảnh; tổ chức chương trình “Bữa cơm từ thiện”, “Ăn sáng cùng ngư dân”, “Làm hết việc chứ không làm hết giờ”…

Đông đảo người dân tham gia mô hình "Rau sạch quân sự" của Ban chỉ huy Phòng thủ khu vực 2 - Phú Lợi.

Mô hình "Nồi cháo yêu thương" được duy trì đều đặn tại Bệnh viện đa khoa Thủ Đức.

Có thể nói, ở bất cứ lĩnh vực, hoạt động nào cũng có những tập thể, cá nhân điển hình, tận tụy, trách nhiệm, nghĩa tình, lặng thầm đóng góp cho xã hội. Đây là nét đặc trưng thể hiện sức lan tỏa mạnh mẽ trong phong trào thi đua yêu nước của TP Hồ Chí Minh.

Theo đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Phó chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh: Để nâng cao hiệu quả và tiếp tục lan tỏa sâu rộng phong trào thi đua yêu nước, các cấp, các ngành, các tầng lớp nhân dân Thành phố phát huy truyền thống đoàn kết, năng động, sáng tạo, tinh thần tự lực tự cường, nỗ lực vươn lên trong mọi hoạt động. Thành phố tiếp tục đổi mới công tác thi đua, khen thưởng theo hướng thực chất, kịp thời, đột phá về thể chế và kỷ luật thực thi công vụ; nâng cao chất lượng tăng trưởng dựa trên nền tảng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số… góp phần thúc đẩy phong trào thi đua xây dựng TP Hồ Chí Minh văn minh, hiện đại, nghĩa tình.