Phú Lương hướng tới sản xuất lúa bền vững

Cán bộ nông nghiệp cùng bà con nông dân thăm đồng.

Từ thói quen cũ đến cách làm mới

Trước đây, sau mỗi vụ gặt, nhiều nông dân có thói quen đốt rơm rạ ngay trên đồng ruộng để chuẩn bị đất cho vụ tiếp theo. Cách làm này gây khói bụi, ảnh hưởng đến môi trường và sinh hoạt của người dân, đồng thời lãng phí nguồn phụ phẩm có thể tận dụng để bổ sung chất hữu cơ, cải tạo đất.

Trước yêu cầu nâng cao chất lượng sản xuất và bảo vệ môi trường, vụ mùa năm 2026, xã Phú Lương triển khai mô hình “Sản xuất lúa thuần chất lượng cao lúa nếp vải vụ mùa năm 2026”. Mô hình tập trung hỗ trợ người dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật, sử dụng chế phẩm vi sinh xử lý rơm rạ và phân bón phù hợp.

Mô hình được triển khai tại 7 xóm: Phố Giá, Tân Hòa, Mỹ Khánh, Phấn Mễ, Đoàn Kết, Hồng Lê và Đuổm, với tổng diện tích 132,5ha, thu hút 726 hộ tham gia. Các hộ được hỗ trợ 100% chế phẩm EMUNIV xử lý rơm rạ và 60% giá phân bón NPK; phần kinh phí còn lại do người dân đối ứng. Cùng với hỗ trợ vật tư, địa phương tổ chức tập huấn kỹ thuật sử dụng chế phẩm vi sinh, gieo cấy, chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh trên lúa nếp vải.

Hiệu quả từ đồng ruộng

Qua các đợt thăm đồng, cán bộ chuyên môn thường xuyên kiểm tra tình hình sinh trưởng của lúa, trao đổi với nông dân về sâu bệnh và hướng dẫn chăm sóc theo đúng quy trình kỹ thuật. Những thửa ruộng lúa nếp vải xanh tốt, bông lúa dần chắc hạt mang lại niềm phấn khởi cho người sản xuất.

Lúa nếp vải trĩu bông trên đồng ruộng Phú Lương

Gia đình ông Hoàng Văn Nhiên, ở xóm Phấn Mễ, có 10 sào ruộng và tham gia mô hình trên toàn bộ diện tích. Theo ông Nhiên, việc được hướng dẫn kỹ thuật và sử dụng chế phẩm xử lý đồng ruộng giúp gia đình thuận lợi hơn trong chăm sóc lúa. Cây lúa sinh trưởng tốt, tình trạng sâu bệnh giảm, nhất là bệnh thối rễ.

Ông Nhiên cho biết: "Tham gia mô hình, gia đình tôi được hỗ trợ chế phẩm và hướng dẫn kỹ thuật nên yên tâm sản xuất hơn. Đến nay, lúa phát triển tốt, hứa hẹn năng suất cao. Đặc biệt, đã có đơn vị cam kết thu mua thóc ngay tại đồng khi đến kỳ thu hoạch, giúp gia đình chủ động đầu ra".

Gia đình ông Bùi Anh Đức có 7 sào lúa nếp vải tham gia mô hình. Ông Đức nhận thấy tình trạng sâu đục thân và bệnh bạc lá giảm rõ rệt, ước tính khoảng 98% so với trước đây. Kết quả bước đầu tạo thêm động lực để người dân tiếp tục áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất.

Bên cạnh nâng cao năng suất, chất lượng lúa, địa phương còn chú trọng thay đổi thói quen xử lý rơm rạ sau thu hoạch. Cán bộ nông nghiệp phụ trách địa bàn thường xuyên bám sát đồng ruộng, tuyên truyền, vận động người dân không đốt rơm rạ mà sử dụng chế phẩm vi sinh để xử lý ngay trên đồng. Cách làm này góp phần hạn chế khói bụi, tận dụng nguồn phụ phẩm hữu cơ và cải thiện chất lượng đất.

Theo ông Phan Thanh Lượng, Trưởng phòng Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường xã Phú Lương, địa phương tiếp tục khuyến khích người dân sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng cách, ưu tiên các loại phân bón sinh học ít tác động đến môi trường, qua đó nâng cao hiệu quả sản xuất và hướng tới phát triển nông nghiệp bền vững.

Từ mô hình sản xuất lúa nếp vải chất lượng cao, xã Phú Lương từng bước thúc đẩy thay đổi phương thức canh tác theo hướng hiệu quả, thân thiện với môi trường.