Quảng Ngãi hướng tới mục tiêu giảm nghèo thực chất

Tại xã Ngọk Tụ, nơi hơn 95% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, hiện còn 255 hộ nghèo, chiếm 12,95% và 154 hộ cận nghèo, chiếm 8,9%. Thu nhập bình quân đầu người chỉ khoảng 40 triệu đồng/năm, chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ. Trong khi đó, xã Kon Đào hiện còn 10,89% hộ nghèo và 10,2% hộ cận nghèo. Dù đời sống người dân từng bước được cải thiện, song sinh kế vẫn thiếu ổn định, phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên.

Tỷ lệ nghèo đa chiều của Quảng Ngãi tập trung nhiều ở vùng núi. Ảnh: Lê Thủy

Điểm chung ở cả hai địa phương là hạ tầng chưa đồng bộ, địa bàn rộng, dân cư phân tán; người dân còn hạn chế về kỹ năng sản xuất, thiếu việc làm ổn định và khó tiếp cận khoa học - kỹ thuật. Những yếu tố này đang trở thành rào cản lớn đối với mục tiêu giảm nghèo bền vững.

Đến 31/12/2025, trên địa bàn tỉnh có 13.594 hộ nghèo (chiếm 2,50%) và 10.166 hộ cận nghèo (chiếm 1,87%), tỷ lệ nghèo đa chiều là 4,37%; phần lớn hộ nghèo tập trung chủ yếu tại khu vực nông thôn và miền núi với tỷ lệ hộ nghèo 4,09%, cao hơn nhiều so với khu vực đồng bằng và thành thị.

Thực trạng trên cho thấy, hộ nghèo của tỉnh tập trung ở miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và nhóm hộ không có khả năng lao động; đồng thời, nhiều hộ còn thiếu hụt nghiêm trọng ở các chỉ số bảo hiểm y tế, việc làm, điều kiện vệ sinh và tiếp cận thông tin. Cơ cấu nghèo không chỉ thiếu hụt về thu nhập mà còn thiếu hụt sâu về khả năng tiếp cận và sử dụng các dịch vụ xã hội cơ bản.

Trong Kế hoạch thực hiện mục tiêu giảm nghèo năm 2026, tỉnh Quảng Ngãi đặt mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo từ 2,5% xuống còn 1,47%; đồng thời tập trung nâng cao thu nhập, cải thiện điều kiện sống và bảo đảm người nghèo được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản theo chuẩn nghèo đa chiều.

Tỉnh xác định thực hiện hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp giảm nghèo đa chiều, bền vững; hạn chế tái nghèo và phát sinh nghèo mới; gắn giảm nghèo với xây dựng nông thôn mới và phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi. Đồng thời, huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong thực hiện mục tiêu giảm nghèo năm 2026.

Để đạt mục tiêu đề ra, tỉnh yêu cầu nâng cao vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp; tăng cường phối hợp giữa các sở, ngành và phát huy vai trò giám sát của MTTQ Việt Nam cùng các tổ chức chính trị - xã hội trong thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững.

Việc triển khai phải đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm; bám sát phân loại hộ nghèo theo nguyên nhân nghèo, khả năng lao động và mức độ thiếu hụt để hỗ trợ đúng đối tượng, đúng nhu cầu, tránh chồng chéo, dàn trải.

Một trong những yêu cầu quan trọng được tỉnh đặt ra là đổi mới công tác tuyên truyền, vận động theo hướng khơi dậy ý chí tự lực, tự cường; xác định người nghèo là chủ thể của quá trình giảm nghèo, lấy kết quả nâng cao thu nhập và cải thiện điều kiện sống làm thước đo hiệu quả.

Các giải pháp trọng tâm sẽ tập trung vào hỗ trợ phát triển sản xuất, đa dạng hóa sinh kế, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và nâng cao thu nhập cho hộ nghèo, hộ cận nghèo có khả năng lao động. Đồng thời, đẩy mạnh tín dụng chính sách để người dân tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi phục vụ sản xuất, kinh doanh và tạo việc làm.

Cùng với đó, tỉnh triển khai đầy đủ, kịp thời các chính sách hỗ trợ tiếp cận dịch vụ xã hội cơ bản về y tế, giáo dục, nhà ở, nước sinh hoạt, vệ sinh môi trường, thông tin và việc làm; phấn đấu mỗi hộ nghèo, hộ cận nghèo có ít nhất một người trong độ tuổi lao động có việc làm thường xuyên, ổn định.