Quảng Trị kiểm tra 3 cơ quan tố tụng, không phát hiện vi phạm về trợ giúp pháp lý

Kiểm tra công tác trợ giúp pháp lý tại 3 cơ quan tố tụng ở Quảng Trị. (Ảnh: Thanh Trà)

Buổi làm việc diễn ra tại trụ sở Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) khu vực 1 - Quảng Trị, thực hiện theo Kế hoạch số 1965/KH-HĐPH ngày 3/6/2026 của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật tỉnh Quảng Trị.

Đoàn kiểm tra do ông Võ Bá Lưu, Phó Chánh án Tòa án nhân dân (TAND) tỉnh Quảng Trị, Ủy viên Hội đồng, làm Trưởng đoàn. Tham gia đoàn có ông Nguyễn Bá Thành, Giám đốc Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh; ông Nguyễn Bá Định, Phó Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh; cùng đại diện Sở Tư pháp.

Về phía các đơn vị được kiểm tra có Thiếu tá Nguyễn Tiến Dũng, Phó Trưởng Công an phường Đồng Hới; ông Ngô Hải Nam, Phó Viện trưởng VKSND khu vực 1; bà Nguyễn Thị Lan Phương, Chánh án TAND khu vực 1, cùng cán bộ phụ trách công tác trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng của ba đơn vị.

Bảo đảm quyền được trợ giúp pháp lý trong tố tụng

Ông Võ Bá Lưu, Phó Chánh án TAND tỉnh Quảng Trị, Ủy viên Hội đồng phát biểu tại buổi làm việc. (Ảnh: Thanh Trà)

Phát biểu đặt vấn đề, ông Võ Bá Lưu cho biết, đợt kiểm tra nhằm đánh giá kết quả thực hiện công tác phối hợp trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng tại Công an phường Đồng Hới, VKSND khu vực 1 và TAND khu vực 1 trong năm 2026, trên cơ sở các quy định tại Thông tư liên tịch số 10/2018/TTLT và kế hoạch của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật tỉnh.

Thông qua kiểm tra, đoàn tập trung đánh giá trách nhiệm của các cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng trong việc giải thích, thông báo quyền được trợ giúp pháp lý cho người thuộc diện được hưởng chính sách; đồng thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc phát sinh để đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả phối hợp.

Nội dung kiểm tra tập trung vào việc cung cấp thông tin, giải thích quyền được trợ giúp pháp lý cho người bị buộc tội, bị hại và đương sự; việc chuyển thông tin đến tổ chức thực hiện trợ giúp pháp lý; thủ tục đăng ký bào chữa, đăng ký người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự; việc giao văn bản tố tụng, lưu trữ hồ sơ, ghi chép sổ theo dõi và niêm yết thông tin trợ giúp pháp lý tại trụ sở các cơ quan.

Đoàn tiến hành kiểm tra thông qua báo cáo của các đơn vị, kết hợp rà soát trực tiếp một số hồ sơ vụ án, tài liệu, sổ theo dõi và việc niêm yết thông tin trợ giúp pháp lý. Thời gian kiểm tra được xác định từ ngày 1/1 đến 30/9/2026.

Kết quả phối hợp trợ giúp pháp lý tại 3 cơ quan

Báo cáo tại buổi làm việc, đại diện Công an phường Đồng Hới cho biết, trong 9 tháng đầu năm 2026, đơn vị đã quan tâm triển khai, quán triệt các quy định về trợ giúp pháp lý đến đội ngũ cán bộ, điều tra viên và cán bộ điều tra; chú trọng việc giải thích, thông báo quyền được trợ giúp pháp lý cho người thuộc diện được hưởng theo quy định.

Từ ngày 1/1 đến 30/9/2026, Công an phường Đồng Hới đã xác minh, khởi tố 40 vụ việc, vụ án liên quan đến 58 đối tượng. Trong quá trình tiếp nhận, xác minh và giải quyết vụ việc, đơn vị thực hiện việc cung cấp thông tin, hướng dẫn người tham gia tố tụng về quyền được trợ giúp pháp lý, đồng thời phối hợp với Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước trong những trường hợp thuộc diện được trợ giúp.

Đối với VKSND khu vực 1, công tác trợ giúp pháp lý được quan tâm trong quá trình thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, góp phần bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người tham gia tố tụng.

Theo báo cáo, trong kỳ kiểm tra, đơn vị đã kiểm sát, giải quyết 1.268 vụ. Trong đó, có 49 người trong các vụ án hình sự được trợ giúp viên pháp lý thực hiện việc bào chữa, gồm 23 người ở giai đoạn tin báo, điều tra, truy tố và 26 người ở giai đoạn xét xử; cùng 10 đương sự trong các vụ án dân sự được trợ giúp viên pháp lý bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp.

Viện kiểm sát chú trọng kiểm sát việc giải thích, thông báo quyền được trợ giúp pháp lý, thực hiện thủ tục đăng ký bào chữa, đăng ký người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự; đồng thời phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng và Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước trong quá trình giải quyết vụ việc.

Bà Nguyễn Thị Lan Phương, Chánh án TAND khu vực 1 - Quảng Trị báo cáo tại buổi làm việc. (Ảnh: Thanh Trà)

Tại TAND khu vực 1 - Quảng Trị, việc thực hiện trợ giúp pháp lý được lồng ghép trong quá trình tiếp nhận, thụ lý và giải quyết các loại vụ án, đặc biệt là các vụ án hình sự, dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh thương mại, lao động và hành chính.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, TAND khu vực 1 đã thụ lý 1.291 vụ án các loại, giải quyết 1.268 vụ. Trong đó, có 36 vụ án có trợ giúp viên pháp lý tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bị cáo, bị hại và đương sự, gồm 26 vụ án hình sự và 10 vụ án dân sự.

Ngoài ra, Tòa án đã thực hiện đăng ký người bào chữa là luật sư trong 7 trường hợp thuộc các vụ án hình sự và đăng ký người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp là luật sư trong 17 trường hợp thuộc các vụ án dân sự.

Theo báo cáo của TAND khu vực 1, đơn vị đã chú trọng việc cung cấp thông tin, giải thích quyền được trợ giúp pháp lý cho đương sự; phối hợp với Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Quảng Trị trong việc tiếp nhận, xử lý yêu cầu và tạo điều kiện cho người thực hiện trợ giúp pháp lý tham gia tố tụng.

Đối với các vụ án có trợ giúp viên pháp lý tham gia, Thẩm phán, Thư ký chủ động phối hợp trong việc thông báo lịch xét xử, cung cấp tài liệu, tạo điều kiện nghiên cứu, sao chụp hồ sơ và thực hiện các quyền, nghĩa vụ theo quy định của pháp luật tố tụng.

Cùng với đó, Tòa án duy trì việc niêm yết công khai thông tin trợ giúp pháp lý tại trụ sở, lưu trữ hồ sơ và cập nhật thông tin phục vụ công tác quản lý, thống kê, tổng hợp kết quả thực hiện.

Không phát hiện vi phạm trong hoạt động trợ giúp pháp lý

Tại buổi làm việc, trên cơ sở báo cáo của ba đơn vị, các thành viên Đoàn kiểm tra đã trao đổi, đánh giá kết quả thực hiện công tác phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng; đồng thời kiểm tra hồ sơ, tài liệu, sổ theo dõi và việc thực hiện các quy định có liên quan.

Ông Nguyễn Bá Định, Phó Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị phát biểu tại buổi kiểm tra công tác phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng tại 3 cơ quan trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. (Ảnh: Thanh Trà)

Phát biểu tại buổi kiểm tra, ông Nguyễn Bá Định, Phó Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị, nhấn mạnh sự cần thiết phải tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến các quy định về trợ giúp pháp lý, nâng cao nhận thức và trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng.

Theo ông Nguyễn Bá Định, việc thông tin, giải thích quyền được trợ giúp pháp lý cần được thực hiện chủ động, kịp thời, ngay khi xác định người tham gia tố tụng thuộc diện được trợ giúp pháp lý. Qua đó, tạo điều kiện để người dân sớm tiếp cận chính sách, được hướng dẫn và hỗ trợ thực hiện các quyền hợp pháp của mình trong quá trình tố tụng.

Kết luận buổi kiểm tra, ông Võ Bá Lưu, Phó Chánh án TAND tỉnh Quảng Trị, Trưởng đoàn kiểm tra, đánh giá buổi làm việc diễn ra nghiêm túc, các đơn vị đã có sự quan tâm, phối hợp trong triển khai thực hiện các quy định về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng.

Trưởng đoàn nhấn mạnh, công tác phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng và tổ chức thực hiện trợ giúp pháp lý giữ vai trò quan trọng trong việc bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân. Đây là chính sách mang tính nhân văn sâu sắc của Nhà nước, hướng đến những người yếu thế trong xã hội, giúp họ có điều kiện tiếp cận pháp luật, được bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp trong quá trình giải quyết các vụ việc.

Buổi làm việc diễn ra tại trụ sở VKSND khu vực 1 - Quảng Trị, thực hiện theo Kế hoạch số 1965/KH-HĐPH ngày 3/6/2026 của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật tỉnh Quảng Trị.

Đặc biệt, qua kiểm tra tại ba đơn vị thuộc khu vực 1, Đoàn kiểm tra không phát hiện vi phạm trong hoạt động trợ giúp pháp lý. Kết quả này ghi nhận sự quan tâm, trách nhiệm của các cơ quan trong việc triển khai các quy định pháp luật và thực hiện công tác phối hợp liên ngành.

Bên cạnh những kết quả đạt được, ông Võ Bá Lưu đề nghị các đơn vị tiếp tục phát huy vai trò, trách nhiệm trong thực hiện công tác trợ giúp pháp lý; tăng cường phối hợp, trao đổi thông tin, chú trọng việc giải thích, thông báo quyền được trợ giúp pháp lý ngay từ những giai đoạn đầu của quá trình tố tụng.

Đồng thời, tiếp tục quan tâm công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao chất lượng quản lý, theo dõi hồ sơ và kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.

Thông qua đợt kiểm tra, các cơ quan có thêm cơ sở để đánh giá kết quả thực hiện, nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành, góp phần bảo đảm quyền tiếp cận trợ giúp pháp lý của người dân, nhất là các đối tượng yếu thế, hướng tới mục tiêu công bằng, bình đẳng trong tiếp cận công lý.