Quảng Yên siết chặt quản lý quỹ đất công ích sau sáp nhập

Xã Quảng Yên hiện có diện tích tự nhiên hơn 39,5 km2, dân số trên 15 nghìn người. Sau sáp nhập, dù việc bố trí trụ sở và cơ sở vật chất phục vụ hoạt động của các cơ quan vẫn còn một số khó khăn, song bộ máy chính quyền cơ bản đã đi vào hoạt động ổn định. UBND xã đã ban hành các quyết định thành lập cơ quan chuyên môn, phân công nhiệm vụ cho cán bộ, công chức, từng bước đảm bảo hoạt động điều hành và giải quyết thủ tục hành chính thông suốt.

Cùng với việc ổn định tổ chức bộ máy, địa phương đặc biệt quan tâm đến công tác quản lý quỹ đất công ích - lĩnh vực được đánh giá là khá nhạy cảm, dễ phát sinh bất cập nếu buông lỏng quản lý.

Theo thống kê, tổng diện tích đất công ích của xã hiện khoảng 38,1 ha với 1.332 thửa đất, tương đương gần 1% diện tích tự nhiên. Trong đó, đất trồng lúa chiếm hơn 20,7 ha; đất trồng cây hàng năm khác hơn 9,1 ha; đất nuôi trồng thủy sản gần 5,8 ha và đất trồng cây lâu năm khoảng 2,38 ha.

Nhiều diện tích đất công ích tại xã Quảng Yên có quy mô nhỏ lẻ.

Điểm đáng chú ý là phần lớn diện tích đất công ích đều có quy mô nhỏ lẻ, nằm rải rác ở nhiều khu vực. Nhiều thửa đất ở vị trí hố, dộc, ven đồi hoặc xen kẹp trong đất sản xuất của người dân do lịch sử chia ruộng trước đây để lại, có những thửa chỉ rộng vài chục mét vuông.

Thực tế này khiến công tác quản lý hồ sơ, theo dõi hiện trạng cũng như tổ chức khai thác, sử dụng gặp không ít khó khăn. Với những diện tích quá nhỏ hoặc nằm biệt lập, việc cho thuê, khoán thầu phục vụ sản xuất nông nghiệp không mang lại hiệu quả kinh tế cao. Trong khi đó, nếu buông lỏng quản lý rất dễ phát sinh tình trạng bỏ hoang, sử dụng sai mục đích hoặc lấn chiếm kéo dài.

Hiện toàn xã có khoảng 17,6 ha đất công ích đang được cho thuê, khoán thầu với khoảng 650 thửa, chủ yếu phục vụ sản xuất nông nghiệp. Ngoài ra còn hơn 12 ha với khoảng 140 thửa đang được cho mượn. Đối với diện tích bỏ hoang hoặc có dấu hiệu lấn chiếm, địa phương đang tiếp tục rà soát, đối chiếu hồ sơ với hiện trạng thực tế để tổng hợp đầy đủ.

Bên cạnh đó, công tác quản lý đất công ích vẫn còn một số tồn tại liên quan đến hệ thống hồ sơ địa chính và dữ liệu đất đai sau sáp nhập. Nhiều khu đất công ích chưa được xác định đầy đủ trên bản đồ quy hoạch; một số vị trí chưa rõ ranh giới ngoài thực địa do việc cắm mốc chưa đồng bộ. Một số hồ sơ địa chính như sổ mục kê, bản đồ, sổ theo dõi biến động đất đai còn thiếu hoặc chưa được cập nhật kịp thời.

Theo đồng chí Khuất Luyện - Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Yên, sau sáp nhập, khối lượng hồ sơ cần rà soát, đối chiếu rất lớn, trong khi đội ngũ cán bộ địa chính còn mỏng, địa bàn quản lý rộng hơn trước. Nếu không sớm đồng bộ dữ liệu và hoàn thiện hồ sơ quản lý, nguy cơ phát sinh chồng lấn, tranh chấp hoặc thất thoát quỹ đất về lâu dài hoàn toàn có thể xảy ra.

“Giai đoạn 2021 - 2025 chưa ghi nhận trường hợp tranh chấp, lấn chiếm hoặc sử dụng sai mục đích liên quan đến quỹ đất công ích. Công tác kiểm tra, giám sát cơ bản được duy trì thường xuyên với sự tham gia của công chức địa chính và trưởng khu dân cư” – Phó Chủ tịch UBND xã Khuất Luyện cho biết.

Hiện toàn xã có 181 hợp đồng cho thuê, khoán thầu đất công ích với tổng số tiền thu được hơn 42,5 triệu đồng.

Hoàn thiện hệ thống hồ sơ, bản đồ và danh mục đất công ích hằng năm là nền tảng để Quảng Yên sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai.

“Toàn bộ nguồn thu đều được nộp ngân sách xã theo đúng quy định, công khai tại các cuộc họp khu dân cư và niêm yết tại trụ sở UBND xã. Đến nay, chưa phát sinh tình trạng nợ đọng hoặc thất thu trong quản lý nguồn thu từ đất công ích”, đồng chí Khuất Luyện khẳng định.

Dù giá trị khai thác từ quỹ đất công ích chưa lớn do diện tích nhỏ lẻ và hiệu quả sử dụng còn hạn chế, song việc quản lý minh bạch nguồn thu được xem là yếu tố quan trọng nhằm tạo sự đồng thuận trong nhân dân, hạn chế phát sinh khiếu kiện, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai ở cơ sở.

Thời gian tới, xã Quảng Yên sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống hồ sơ, bản đồ và danh mục đất công ích hằng năm; cập nhật đầy đủ các biến động đất đai, đồng bộ dữ liệu phục vụ công tác quản lý. Địa phương cũng tăng cường kiểm tra định kỳ, rà soát đột xuất để kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm hoặc sử dụng đất sai mục đích nếu phát sinh.

Cùng với đó, công tác cho thuê, sử dụng đất công ích sẽ tiếp tục được thực hiện theo hướng công khai, minh bạch, đúng quy định pháp luật. Xã cũng đặt yêu cầu nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ địa chính và trưởng khu dân cư trong việc giám sát, tuyên truyền và quản lý đất đai ngay từ cơ sở.

Trong điều kiện địa bàn rộng, quỹ đất phân tán và nhiều khu vực khó khai thác, việc từng bước hoàn thiện công tác quản lý quỹ đất công ích được xem là nền tảng quan trọng để Quảng Yên sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai, phục vụ quy hoạch và phát triển kinh tế - xã hội bền vững sau sáp nhập đơn vị hành chính.