Quy định mới về chuyển đất nông nghiệp sang đất ở: Rõ điều kiện, chặt trách nhiệm

Theo quy định mới, cơ chế ưu đãi trong tính tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích chỉ được áp dụng một lần duy nhất cho mỗi hộ gia đình, cá nhân và chỉ trên một thửa đất do người sử dụng đất lựa chọn. Với các lần chuyển mục đích tiếp theo, hoặc chuyển mục đích đối với thửa đất khác, người sử dụng đất phải nộp 100% phần chênh lệch giữa tiền sử dụng đất tính theo giá đất ở và giá đất nông nghiệp tại thời điểm được phép chuyển mục đích.

Nghị định cũng yêu cầu người dân cam kết rõ ràng về việc đã hoặc chưa được hưởng cơ chế ưu đãi trong đơn xin chuyển mục đích sử dụng đất và chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung cam kết. Trường hợp cơ quan có thẩm quyền phát hiện người đã được áp dụng ưu đãi nhưng vẫn tiếp tục đề nghị hưởng chính sách cho thửa đất khác, hồ sơ sẽ được chuyển sang cơ quan thuế để tính lại tiền sử dụng đất theo mức 100% chênh lệch. Số tiền đã nộp trước đó được khấu trừ, song người vi phạm phải nộp thêm khoản tiền tương đương tiền chậm nộp, tính từ thời điểm có quyết định chuyển mục đích đến khi bị phát hiện vi phạm.

Ảnh minh họa: baolamdong.vn

Bên cạnh nội dung về chuyển mục đích sử dụng đất, nghị định còn quy định việc tính lại tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đã được miễn, giảm. Theo đó, tổ chức trong nước được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất hoặc cho thuê đất thu tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê để thực hiện dự án đầu tư kinh doanh, nếu đã được miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất mà nay chuyển nhượng hoặc góp vốn bằng quyền sử dụng đất thì phải nộp cho Nhà nước khoản tiền tương ứng với số tiền đã được miễn, giảm (trừ trường hợp pháp luật có quy định khác). Khoản tiền phải nộp được tính theo chính sách tại thời điểm ban hành quyết định giao đất, cho thuê đất hoặc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất; giá đất xác định theo bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất (nếu có) tại thời điểm đó. Ngoài ra, tổ chức còn phải nộp khoản tiền bổ sung, tính trên số tiền phải nộp nói trên, từ ngày được miễn, giảm đến ngày chuyển nhượng, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, theo mức quy định của pháp luật đất đai và các nghị định hướng dẫn liên quan.

Nghị định cũng liệt kê rõ các trường hợp được miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, như: Sử dụng đất vào mục đích sản xuất, kinh doanh thuộc lĩnh vực hoặc địa bàn ưu đãi đầu tư; thực hiện chính sách nhà ở, đất ở đối với người có công, người nghèo; đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân, nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân; cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư theo pháp luật về nhà ở; đồng bào dân tộc thiểu số sử dụng đất; hoặc giao đất ở cho hộ gia đình, cá nhân khi Nhà nước thu hồi đất gắn liền với nhà ở phải di chuyển chỗ ở mà không đủ điều kiện bồi thường về đất ở và không có chỗ ở nào khác trong cùng địa bàn cấp xã.

Với các quy định mới, Chính phủ và Quốc hội đã hướng tới mục tiêu hoàn thiện khung pháp lý về tài chính đất đai theo hướng chặt chẽ, minh bạch, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất, đồng thời tăng cường kỷ cương, kỷ luật trong quản lý nhà nước về đất đai, hạn chế tình trạng lợi dụng chính sách ưu đãi gây thất thu ngân sách.