Quy định mới về quản lý, sử dụng biên chế công chức

Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà mới ký Nghị định số 405/2026/NĐ-CP quy định về quản lý, sử dụng biên chế công chức.

Nghị định quy định nguyên tắc, nội dung quản lý, sử dụng biên chế công chức trong các cơ quan, tổ chức hành chính; đồng thời xác định thẩm quyền, trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND các cấp trong việc quản lý, sử dụng biên chế.

Đối tượng áp dụng gồm: các bộ, cơ quan ngang bộ (không bao gồm Bộ Quốc phòng, Bộ Công an), cơ quan, tổ chức hành chính thuộc phạm vi quản lý của bộ; Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố, cơ quan, tổ chức hành chính thuộc phạm vi quản lý của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; Ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố (gọi chung là cấp xã); cơ quan, tổ chức hành chính thuộc phạm vi quản lý của Ủy ban nhân dân cấp xã; Các cơ quan của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã; và Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài (gọi chung là cơ quan đại diện) thực hiện việc quản lý, sử dụng biên chế công chức theo quy định của pháp luật về cơ quan đại diện và quy định tại Nghị định này.

Biên chế phải phù hợp với vị trí việc làm

Một trong những nguyên tắc quan trọng được nghị định đặt ra là quản lý biên chế công chức là thực hiện nghiêm quy định của Đảng và của pháp luật về quản lý, sử dụng biên chế công chức và tinh giản biên chế trong cơ quan, tổ chức hành chính. Bảo đảm tính khoa học, khách quan, công khai, minh bạch, hiệu quả và nâng cao chất lượng đội ngũ công chức trong cơ quan, tổ chức hành chính.

Xác định biên chế công chức phù hợp với vị trí việc làm theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức, tính chất quan trọng, yếu tố đặc thù của cơ quan, tổ chức hành chính và định mức biên chế công chức theo hướng dẫn của bộ quản lý ngành, lĩnh vực. Đồng thời, bảo đảm sử dụng đúng, hiệu quả biên chế công chức được cơ quan có thẩm quyền giao.

Đáng chú ý, nghị định xác định 4 căn cứ xác định biên chế công chức gồm:

Vị trí việc làm và khối lượng công việc thực tế tại từng vị trí việc làm công chức theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức, tính chất quan trọng, yếu tố đặc thù của cơ quan, tổ chức hành chính;

Việc phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền, áp dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, ứng dụng phương pháp quản trị, quản lý mới, cải cách thủ tục hành chính, tinh giản quy trình công việc;

Thực tế quản lý, sử dụng biên chế công chức được giao.

Đối với cơ quan, tổ chức hành chính quy định tại khoản 2, khoản 3, khoản 4 Điều 2 Nghị định này, ngoài các căn cứ quy định tại khoản 1, khoản 2 và khoản 3 nêu trên còn phải căn cứ vào phân loại đơn vị hành chính cấp tỉnh, số lượng và phân loại đơn vị hành chính cấp xã, dân số, diện tích, mức độ phát triển kinh tế - xã hội.

Giao biên chế theo kế hoạch 5 năm và hằng năm

Về nội dung quản lý, sử dụng biên chế, nghị định quy định các cơ quan: Ban hành theo thẩm quyền hoặc tham mưu, đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành chủ trương, chính sách, quy định, quyết định và các văn bản liên quan về quản lý, sử dụng biên chế công chức.

Xây dựng kế hoạch và giao biên chế công chức giai đoạn 5 năm và hằng năm; điều chỉnh biên chế công chức theo quy định của Nghị định này (trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác).

Bố trí, sử dụng biên chế công chức tại các cơ quan, tổ chức hành chính trong tổng biên chế công chức đã được cơ quan có thẩm quyền giao.

Hướng dẫn, kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với việc quản lý, sử dụng biên chế công chức theo quy định của Đảng, của pháp luật.

Về thẩm quyềnquyết định giao biên chế công chức, Bộ trưởng Bộ Nội vụ quyết định giao biên chế công chức hằng năm đối với từng bộ trước ngày 1/10 năm trước liền kề năm kế hoạch, sau khi báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Người đứng đầu bộ quyết định giao hoặc phân cấp giao biên chế hằng năm cho từng cơ quan, tổ chức thuộc phạm vi quản lý trước ngày 31/10 năm trước liền kề năm kế hoạch trong tổng số biên chế công chức do Bộ trưởng Bộ Nội vụ giao.

Ở địa phương, UBND cấp tỉnh báo cáo cơ quan có thẩm quyền quản lý biên chế trước khi trình HĐND cùng cấp quyết định giao biên chế cho các cơ quan hành chính cấp tỉnh và tổng biên chế của từng chính quyền cấp xã trước ngày 15/10 năm trước liền kề năm kế hoạch.

Trên cơ sở tổng biên chế được cấp tỉnh giao, UBND cấp xã trình HĐND cùng cấp quyết định phân bổ biên chế cho từng cơ quan, tổ chức thuộc phạm vi quản lý trước ngày 31/10 năm trước liền kề năm kế hoạch.

Đáng chú ý, nghị định quy định những người được tuyển vào biên chế trước ngày 1/4/1993, đang làm công việc hỗ trợ, phục vụ tại các cơ quan hành chính của bộ, cấp tỉnh, cấp xã vẫn thuộc biên chế công chức.