Quyết liệt tháo gỡ điểm nghẽn, kiến tạo dư địa phát triển

Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc ngày 3/8 và kết thúc đợt 1 vào ngày 13/8. Kỳ họp diễn ra sau khi Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vừa tổ chức thành công Hội nghị lần thứ ba và Bộ Chính trị đã tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết.

Quang cảnh phiên khai mạc Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI (Ảnh: Media Quốc hội).

Đợt 1 của Kỳ họp kết thúc sau 11 ngày làm việc liên tục, hoàn thành nhiều nội dung về xem xét, thảo luận các dự án luật, nghị quyết quan trọng.

"Luật không chỉ để quản lý mà phải mở đường cho sáng tạo"

Nhìn lại đợt 1 của Kỳ họp, chia sẻ với Người Đưa Tin, ĐBQH Bùi Hoài Sơn (đoàn Tp.Hà Nội) cho rằng, dấu ấn nổi bật nhất của đợt 1 chính là tinh thần hành động rất rõ của Quốc hội ngay từ những ngày đầu của nhiệm kỳ mới: khẩn trương nhưng không giản lược yêu cầu về chất lượng; xử lý những vấn đề cấp bách trước mắt nhưng đồng thời đặt chúng trong tầm nhìn dài hạn về hoàn thiện thể chế và tạo động lực phát triển cho đất nước.

Khối lượng công việc rất lớn, nhiều dự án luật, nghị quyết có phạm vi tác động rộng, liên quan trực tiếp đến hoạt động của bộ máy Nhà nước, môi trường đầu tư kinh doanh và đời sống của người dân.

"Trong điều kiện đó, việc Quốc hội tổ chức thảo luận với cường độ cao, đi thẳng vào những vấn đề còn ý kiến khác nhau cho thấy một quyết tâm rất lớn trong việc đưa thể chế đi trước một bước để tháo gỡ các điểm nghẽn của thực tiễn", đại biểu Sơn cho hay.

Theo đại biểu, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở số lượng nội dung được xem xét mà ở sự chuyển động trong tư duy lập pháp.

ĐBQH Bùi Hoài Sơn (Ảnh: Hữu Thắng).

"Quốc hội ngày càng thể hiện rõ vai trò kiến tạo phát triển, luật không chỉ để quản lý mà phải mở đường cho sáng tạo, giải phóng nguồn lực, phân cấp hợp lý, giảm chi phí tuân thủ và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp", đại biểu nêu.

Những vấn đề đã "chín", đã rõ, thực tiễn đòi hỏi cấp bách thì cần được quyết định kịp thời; nhưng những vấn đề còn tác động lớn, còn nhiều phương án thì phải tiếp tục cân nhắc thận trọng, đánh giá đầy đủ. Đó là cách để bảo đảm rằng tốc độ của quá trình lập pháp luôn đi cùng chất lượng và trách nhiệm.

Một dấu ấn nữa theo đại biểu là không khí thảo luận khá thực chất. Nhiều ý kiến không dừng ở việc nêu nguyên tắc mà đi sâu vào điều khoản, tính khả thi, sự thống nhất của hệ thống pháp luật và những hệ quả có thể phát sinh khi triển khai.

Đây là tín hiệu tích cực thể hiện tinh thần đổi mới, quyết liệt hơn, gần thực tiễn hơn và hướng rõ hơn đến hiệu quả cuối cùng của chính sách.

"Một kỳ họp thành công không chỉ được đo bằng số luật, nghị quyết được thông qua, mà quan trọng hơn là những quyết sách ấy có thực sự tháo gỡ được khó khăn, tạo thêm cơ hội phát triển và đem lại những thay đổi tích cực trong đời sống hay không", đại biểu Sơn cho biết thêm.

Bên cạnh đó, theo đại biểu Sơn, cường độ làm việc cao đặt ra yêu cầu rất lớn đối với mỗi đại biểu Quốc hội.

"Áp lực lớn nhất không phải là số giờ làm việc hay số lượng tài liệu phải đọc, mà là trách nhiệm phải đưa ra một lựa chọn đúng đắn trước những vấn đề có thể tác động đến hàng triệu người dân và đến sự phát triển của đất nước trong nhiều năm. 

Mỗi lá phiếu của đại biểu đều gắn với trách nhiệm chính trị, trách nhiệm pháp lý và trước hết là trách nhiệm với cử tri, với nhân dân", đại biểu Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.

Đại biểu đoàn Tp.Hà Nội cũng cảm nhận rất rõ tinh thần trách nhiệm chung của các đại biểu trong đợt làm việc này. Có những vấn đề tưởng như rất kỹ thuật nhưng lại được tranh luận khá sâu vì chỉ một quy định thiếu rõ ràng cũng có thể tạo thêm thủ tục, phát sinh chi phí hoặc gây khó khăn khi thực hiện.

"Điều đó cho thấy yêu cầu đối với Quốc hội hiện nay không chỉ là ban hành được luật, mà phải ban hành những quy định có khả năng đi vào cuộc sống nhanh, ổn định và ít tạo ra khoảng trống hay xung đột pháp lý", ông nói.

ĐBQH Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn Tp.Hải Phòng) đánh giá, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất đặt ra sức nặng lớn cho các ĐBQH, Quốc hội làm việc cả thứ Bảy, Chủ nhật, đồng thời phải nghiên cứu khối lượng tài liệu rất lớn để đóng góp ý kiến tại Kỳ họp lần này.

Cùng với tinh thần làm việc tích cực của các đại biểu, ông Nguyễn Ngọc Sơn cũng ghi nhận sự phối hợp giữa Quốc hội và Chính phủ. Ông Sơn cũng cho biết, ĐBQH sẽ tiếp tục giám sát việc thể chế hóa các ý kiến mà Chính phủ đã tiếp thu vào dự thảo luật, đảm bảo các văn bản luật khi ban hành có chất lượng và đáp ứng tốt yêu cầu thực tiễn.

ĐBQH Nguyễn Thị Thu Hà (Ảnh: Hoàng Bích).

Còn ĐBQH Nguyễn Thị Thu Hà (đoàn Quảng Ninh) đánh giá cao trách nhiệm của các cơ quan của Chính phủ trong việc trình các dự án luật và các dự thảo nghị quyết về quy phạm pháp luật với khối lượng rất lớn.

Bên cạnh đó, đại biểu cũng cho rằng, sự điều hành linh hoạt, hài hòa của lãnh đạo Quốc hội đã giúp công tác lập pháp diễn ra hiệu quả, không làm ảnh hưởng đến các nhiệm vụ đối ngoại hay phát triển kinh tế - xã hội. "Sự điều hành linh hoạt, hài hoà và rất hợp lý", đại biểu nói.

Đại biểu Thu Hà cũng bày tỏ tinh thần làm việc nghiêm túc, trách nhiệm của các ĐBQH, dành toàn bộ thời gian và tâm huyết cho công tác lập pháp, nhằm tạo cơ hội, dư địa để hoàn thành nhiệm vụ phát triển kinh tế -xã hội của đất nước, đồng thời tháo gỡ những điểm nghẽn, khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn.

Cùng với đó, hướng tới mục tiêu hoàn thành tốt vai trò trách nhiệm của ĐBQH trong việc thực hiện công tác lập pháp để "điểm nghẽn không còn nằm ở thể chế".

Tạo dấu ấn bằng những quyết sách có chất lượng, mở đường cho phát triển 

Bước vào đợt 2 của Kỳ họp, Quốc hội sẽ tiếp tục xem xét những vấn đề lớn về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản, ngân sách Nhà nước, các chương trình mục tiêu quốc gia và nhiều dự án luật, nghị quyết quan trọng… 

Đại biểu Bùi Hoài Sơn bày tỏ kỳ vọng đợt 2 sẽ tiếp tục giữ được tinh thần rất rõ của đợt 1: quyết liệt tháo gỡ điểm nghẽn nhưng phải đặt chất lượng, sự đồng bộ và tính khả thi của thể chế lên hàng đầu.

Những nội dung được xem xét trong đợt 2 đều là những vấn đề lớn, có quan hệ chặt chẽ với nhau và tác động trực tiếp đến nguồn lực phát triển của đất nước. 

Vì vậy, điều quan trọng nhất là các quyết sách không được nhìn tách rời từng luật, từng lĩnh vực, mà phải tạo thành một chỉnh thể chính sách thống nhất.

Tạo dấu ấn bằng những quyết sách có chất lượng, mở đường cho phát triển (Ảnh: Media Quốc hội).

Đối với đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản, kỳ vọng lớn nhất của đại biểu Sơn là tháo gỡ được những vướng mắc đang làm chậm quá trình đưa nguồn lực đất đai vào phát triển, đồng thời vẫn bảo đảm công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Với ngân sách Nhà nước và các chương trình mục tiêu quốc gia, ông mong Quốc hội tiếp tục nhấn mạnh hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Ngân sách phải được dành cho đúng những ưu tiên có sức lan tỏa, có khả năng tạo ra năng lực phát triển mới; còn các chương trình mục tiêu quốc gia cần giảm sự phân tán, chồng chéo, tăng quyền chủ động cho địa phương nhưng đi đôi với trách nhiệm giải trình và những chỉ số kết quả cụ thể.

"Điều người dân cần không phải là có thêm bao nhiêu chương trình hay dự án trên giấy, mà là chất lượng cuộc sống, hạ tầng, giáo dục, y tế, sinh kế và cơ hội phát triển của họ được cải thiện như thế nào", đại biểu Sơn cho hay.

Đại biểu kỳ vọng mỗi quyết sách được thông qua ở đợt 2 sẽ trả lời được ba câu hỏi rất cụ thể: tháo gỡ được điểm nghẽn nào của thực tiễn; tạo thêm lợi ích và cơ hội gì cho người dân, doanh nghiệp và nền kinh tế; và cơ chế nào bảo đảm chính sách được thực thi nghiêm túc, thống nhất từ Trung ương đến cơ sở.

"Nếu làm được như vậy, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất của Quốc hội khóa XVI sẽ không chỉ được nhớ đến bởi khối lượng công việc lớn hay nhịp độ làm việc cao, mà quan trọng hơn, sẽ tạo dấu ấn bằng những quyết sách có chất lượng, mở đường cho phát triển và củng cố niềm tin của nhân dân vào hiệu lực, hiệu quả hoạt động của Quốc hội và bộ máy Nhà nước", đại biểu Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.