Rèn cán bộ từ thực tiễn cơ sở - Kỳ 1: “Phép thử” cán bộ ở cơ sở

Chuyên đề “Rèn cán bộ từ thực tiễn cơ sở” làm rõ yêu cầu gắn giao việc, rèn luyện, đánh giá và tạo nguồn cán bộ với kết quả thực tiễn, lấy hiệu quả công việc và niềm tin của nhân dân làm thước đo.

Sau sáp nhập đơn vị hành chính, địa bàn rộng hơn, áp lực đô thị hóa và quy hoạch hạ tầng gia tăng, đòi hỏi cán bộ cơ sở vừa vững pháp lý, vừa sâu sát lòng dân.

Từ vận động hiến đất mở đường đến giải quyết vấn đề xã hội ở vùng biên, năng lực, bản lĩnh và uy tín của cán bộ được kiểm nghiệm qua từng việc làm cụ thể.

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”. Bàn về phương pháp rèn luyện cán bộ, Người từng nhắc nhở: Xem người ấy làm việc gì, có hiệu quả không; muốn biết cán bộ tốt hay kém, không phải chỉ xem giấy tờ, báo cáo, mà phải xem công việc thực tế họ làm.

Với cán bộ cơ sở, năng lực và uy tín được thử thách qua những việc cụ thể, nhất là khi phải dung hòa lợi ích chung với những băn khoăn chính đáng của người dân.

Từ việc khó ở khu dân cư

Tại thôn Yên Phú (xã Ia Hiao), việc mở rộng tuyến đường trục chính dài hơn 2 km ảnh hưởng đến 74 hộ dân. Ban đầu, 3 hộ chưa đồng thuận do lo ngại mất đất, phải tháo dỡ hàng rào kiên cố và tốn kém chi phí xây dựng lại.

Trong khi đó, gia đình bà Vũ Thị Lý (SN 1952) có 100 m đất mặt tiền, đã đồng thuận ngay từ đầu và tự nguyện lùi hàng rào vào sâu 2 m để mở rộng đường. Tuy nhiên, chi phí xây dựng lại hàng rào khoảng 140 triệu đồng, tổng thiệt hại về đất đai và tài sản ước gần 300 triệu đồng.

Trước những băn khoăn của người dân, ông Nguyễn Công Quốc - Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Yên Phú, nhiều lần đến từng nhà, kể cả buổi tối, để lắng nghe, giải thích về sự cần thiết của việc mở rộng đường sau khoảng 20 năm sử dụng, những lợi ích thiết thực của công trình và yêu cầu bảo đảm tiến độ giải ngân nguồn vốn. Sau hai ngày tiếp tục vận động, đối thoại, cả 3 hộ đều thống nhất hiến đất.

“Muốn nắm bắt tư tưởng của người dân thì phải đi sâu, đi sát, không phải một, hai lần là xong mà phải nhiều lần” - ông Quốc chia sẻ.

Ông Nguyễn Công Quốc - Trưởng thôn Yên Phú (xã Ia Hiao) trò chuyện với bà Vũ Thị Lý - hộ tiên phong hiến đất làm đường. Ảnh: P.D

Từ kết quả đó, thôn Yên Phú tiếp tục vận động 26 hộ hiến đất mở rộng đoạn đường bê tông dài 340 m và 34 hộ hiến đất mở rộng tuyến đường dẫn vào nghĩa trang xã; trồng 530 cây kèn hồng, lắp đặt đèn năng lượng mặt trời trên tuyến đường dài hơn 1 km.

Với đô thị, nhất là các phường trung tâm, yêu cầu vận động người dân cũng đòi hỏi sự gần gũi và cách làm phù hợp với đặc điểm địa bàn. Tại làng Ia Lang (phường Hội Phú) - nơi khoảng 80% dân số là đồng bào Jrai, chị H’Tinh - Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn tham gia công tác xã hội từ năm 2011 với vai trò cộng tác viên dân số.

Hẻm 191 Võ Nguyên Giáp (phường Hội Phú) được mở rộng với sự đồng thuận của người dân. Ảnh: P.D

Năm 2022, chị đảm nhiệm 2 chức danh ở làng. Trong quá trình công tác, chị chủ động học tập và tốt nghiệp Cử nhân Luật Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh vào tháng 11-2023.

Kiến thức pháp luật vững vàng cùng sự gần gũi với người dân giúp chị H’Tinh tham gia vận động bà con đồng thuận nâng cấp hẻm 191 Võ Nguyên Giáp.

Tuyến đường dài 1,2 km, rộng 6 m, trong đó mặt đường bê tông rộng 4 m; tổng mức đầu tư hơn 2,2 tỷ đồng, người dân đóng góp gần 259 triệu đồng. Công trình được thực hiện trên nền đường hiện có, theo hình thức Nhà nước và nhân dân cùng làm.

Chị H’Tinh - Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Ia Lang (phường Hội Phú) trao đổi với các thành viên Ban Nhân dân thôn về việc làm đường. Ảnh: P.D

Không chỉ gắn với việc nâng cấp hạ tầng, chị H’Tinh còn vận động 40 người dân Jrai tham gia lớp tin học miễn phí do phường phối hợp với Trường THPT Chi Lăng tổ chức, giúp bà con có thêm kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin, tiếp cận thủ tục hành chính trực tuyến trên điện thoại thông minh.

Từ việc chung của làng đến nhu cầu thiết thực của từng người dân, công việc của cán bộ cơ sở đòi hỏi khả năng nhận diện đúng vấn đề và tìm cách vận động phù hợp.

Gần dân để hiểu việc, hiểu người

Nếu vận động mở đường đòi hỏi khả năng đối thoại và tạo đồng thuận thì ở vùng biên giới, cán bộ cơ sở còn phải xử lý những vấn đề gắn với phong tục, đời sống và an ninh cộng đồng.

Tại làng Nú (xã Ia Nan), chị Siu H’Phích - Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn trưởng thành từ công tác đoàn thể ở cơ sở. Chị từng làm Chi hội trưởng Chi hội Nông dân, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã, trước khi đảm nhiệm vai trò trưởng thôn từ năm 2025.

Làng Nú có 6 dòng họ. Với đặc điểm cộng đồng ấy, việc giải quyết vấn đề phát sinh không thể chỉ dựa vào những buổi tuyên truyền tập trung, mà cần sự phối hợp với gia đình, người có uy tín và các lực lượng tại địa bàn.

Trong quá trình công tác, chị H’Phích đã trực tiếp vận động ngăn chặn 3 trường hợp có ý định tảo hôn, thuyết phục 1 học sinh có ý định bỏ học quay lại trường, đồng thời phối hợp với Công an xã trong công tác bảo đảm an ninh trật tự.

“Làng có 6 dòng họ lớn nên vai trò của già làng Rơ Lan Din và các trưởng dòng họ rất quan trọng. Khi có vụ việc phát sinh, tôi luôn xác định phải gần dân, kiên trì vận động và phối hợp chặt chẽ với lực lượng biên phòng để giải quyết ngay từ cơ sở” - chị H’Phích chia sẻ.

Chị Siu H’Phích (bìa phải) - Trưởng thôn Nú (xã Ia Nan) trò chuyện với già làng về tình hình dân cư. Ảnh: P.D

Tại địa bàn biên giới, sự phối hợp giữa cán bộ thôn, làng với lực lượng chức năng là một phần quan trọng của công tác vận động quần chúng. Trung tá Hứa Văn Thuận - Chính trị viên Đồn Biên phòng Ia Nan (xã Ia Nan) - cho biết, đơn vị phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai các mô hình như đảng viên sinh hoạt tại chi bộ khu dân cư, “Tiếng loa Biên phòng” và tổ an ninh trật tự của làng.

Sự phối hợp giữa BĐBP, chi bộ, ban nhân dân thôn và người có uy tín góp phần đưa công tác tuyên truyền đến gần hơn với từng hộ dân.

Từ việc ngăn ngừa tảo hôn, vận động học sinh trở lại trường đến phối hợp giữ gìn tổ an ninh trật tự, công việc của chị H’Phích đòi hỏi không chỉ sự nhiệt tình mà còn cả khả năng nắm bắt đặc điểm cộng đồng, lựa chọn cách tiếp cận và huy động sự tham gia của những người có ảnh hưởng tại địa bàn. Đây cũng là những yêu cầu mà cán bộ cơ sở phải thường xuyên đối diện trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Từ đô thị, nông thôn đến vùng biên, mỗi địa bàn đặt ra một phép thử riêng. Có việc liên quan trực tiếp đến đất đai, tài sản; có việc cần giải quyết bằng sự kiên trì, am hiểu phong tục và phối hợp nhiều lực lượng.

Qua đó, năng lực cán bộ được thể hiện ở khả năng tổ chức thực hiện, xử lý tình huống và chịu trách nhiệm với công việc; uy tín được bồi đắp qua sự đồng thuận, hợp tác của người dân.

Tuy nhiên, một kết quả cụ thể hay sự tín nhiệm trong cộng đồng mới phản ánh một phần quá trình phấn đấu của cán bộ. Để những nhân tố tích cực tiếp tục trưởng thành, tổ chức Đảng cần nhận diện đúng qua thực tiễn, giao nhiệm vụ phù hợp, theo dõi quá trình thực hiện và tạo điều kiện rèn luyện lâu dài. Đó cũng là bước chuyển từ việc kiểm nghiệm cán bộ qua công việc đến tổ chức rèn luyện, đánh giá cán bộ bằng kết quả thực tế.

-----------------------------