Sẵn sàng triển khai thu phí cao tốc do Nhà nước đầu tư

Ghi nhận thực tế của PV Báo Xây dựng cho thấy, hiện nay, hệ thống ITS của đường bộ cao tốc Mai Sơn - quốc lộ 45 đã cơ bản hoàn thành, chờ vận hành thu phí.

Nhà thầu thi công hệ thống ITS đang hoàn thiện nhà điều hành trung tâm, cơ bản hoàn thành, các giá long môn, camera, hệ thống dây cáp dọc tuyến, lắp đặt bảng điều khiển, màn hình quan sát.

Ông Nguyễn Viết Huy, Phó cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, thời gian qua, Bộ Xây dựng, các Ban QLDA, Cục Đường bộ Việt Nam đã tích cực triển khai đầu tư xây dựng hệ thống ITS trên các dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam phía Đông.

Hệ thống ITS trên cao tốc Mai Sơn - quốc lộ 45 đã cơ bản hoàn thành lắp đặt thiết bị và đang vận hành thử nghiệm.

Đến thời điểm hiện nay, các khó khăn vướng mắc đã được tháo gỡ, các hạng mục công việc đầu tư hệ thống ITS, thu phí điện tử không dừng như hệ thống camera, cài đặt phần mềm, Trung tâm điều hành tuyến đã cơ bản hoàn thành.

Nói về thời điểm triển khai thu phí, ông Huy cho biết, hệ thống ITS để quản lý, vận hành tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông là dự án đầu tiên do Nhà nước đầu tư nên đòi hỏi phải có độ chính xác đạt 99,8%.

Theo quy định, hệ thống phải được kiểm nghiệm và vận hành thử nghiệm trong thời gian tối thiểu 37 ngày, đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định có độ chính xác theo yêu cầu, đảm bảo thu đúng, thu đủ cho ngân sách Nhà nước.

Các quy định của pháp luật đã có đầy đủ, Cục Đường bộ Việt Nam đang tích cực phối hợp với các Ban QLDA để hoàn thành các điều kiện về cơ sở hạ tầng, vận hành thử nghiệm hệ thống đảm bảo đạt độ chính xác theo quy định.

Cục Đường bộ Việt Nam sẽ nhận bàn giao hệ thống sau khi đạt được các tiêu chuẩn kỹ thuật để triển khai thu phí các tuyến cao tốc do Nhà nước đầu tư và dự kiến sẽ tiến hành thu phí vào tháng 2/2025.

"Ngoài dự án thành phần Mai Sơn - quốc lộ 45, các dự án thành phần khác thuộc giai đoạn 1 như quốc lộ 45 - Nghi Sơn, Nghi Sơn - Diễn Châu, Vĩnh Hảo - Phan Thiết, Phan Thiết - Dầu Giây tiến độ lắp đặt thiết bị và cài đặt phần mềm đã cơ bản hoàn thành và đang vận hành thử nghiệm, sẵn sàng cho việc chuẩn bị thu phí", ông Huy cho biết.

Ông Phạm Thanh Nhương, Quản lý dự án ITS Mai Sơn - quốc lộ 45 cho biết, các nhà thầu thi công hệ thống giao thông thông minh đang thực hiện hoàn thiện các hạng mục còn lại để hoàn thành và đưa vào khai thác theo đúng chỉ đạo của Bộ Xây dựng.

Hệ thống ITS lần này được đầu tư đồng bộ, hiện đại, camera AI (trí tuệ nhân tạo) nhận diện phương tiện với độ chính xác lên tới hơn 99% nhằm hỗ trợ quá trình định danh và ghi nhận hành vi vi phạm như chạy quá tốc độ, sai làn đường, dừng đỗ không đúng quy định.

Việc giám sát sẽ được thực hiện 24/7 không chỉ trực tiếp kiểm soát và xử lý 100% các vi phạm mà còn góp phần nâng cao ý thức của người tham gia giao thông.

Ông Tô Nam Toàn, Trưởng phòng Khoa học Công nghệ và Môi trường, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, trên tuyến có 7 nút giao với 46 làn thu phí (23 làn thu phí đầu vào đa làn tự do và 23 làn thu phí đầu ra đơn làn có barrier).

Hệ thống ITS trên tuyến được đầu tư, lắp đặt các thiết bị màn hình, biển báo và được kết nối với Trung tâm điều hành giao thông tuyến được đặt tại nút giao Đồng Giao qua hệ thống cáp quang dọc tuyến.

Công tác lắp đặt các thiết bị của hệ thống thu phí (bao gồm các thiết bị ngoài làn xe và trong nhà trạm) đã cơ bản hoàn thành. Phần mềm thu phí tại các trạm cơ bản đã được cài đặt, chưa được kiểm thử.

Hệ thống camera được lắp đặt phục vụ vận hành thu phí.

Toàn bộ các làn thu phí cần được kết nối về Trung tâm điều hành tuyến và đưa hệ thống thu phí vận hành thử nghiệm thu phí 0 đồng.

Ông Toàn cũng cho biết, hệ thống kiểm soát tải trọng xe cũng được lắp đặt tại trạm thu phí, phát hiện nay các xe quá tải và dữ liệu sẽ được chuyển cho lực lượng chức năng xử lý.

Trung tâm điều hành tuyến đã được lắp đặt, cấu hình cơ bản hoàn thiện hệ thống màn hình giám sát, hệ thống thiết bị, máy chủ đã được lắp đặt. Trung tâm này sẽ quản lý, điều hành toàn bộ hoạt động trên tuyến.

Hệ thống hiện đại, rõ nét sẽ phát hiện nay các vi phạm giao thông trên tuyến.

Kiểm tra điều kiện vận hành hệ thống thu phí điện tử không dừng và hệ thống giám sát điều hành giao thông tại đây, ông Nguyễn Viết Huy cho biết, Cục Đường bộ Việt Nam đã đề nghị Ban QLDA khẩn trương xây dựng quy trình quản lý, vận hành, bảo trì toàn bộ các hệ thống ITS, hệ thống thu phí điện tử không dừng và hệ thống kiểm soát tải trọng xe.

Cục Đường bộ Việt Nam đang chủan bị các hồ sơ, tài liệu liên quan đến công nghệ, thông số kỹ thuật của toàn bộ thiết bị để chuẩn bị sẵn sàng cho công tác tiếp nhận, quản lý vận hành và triển khai thu phí.

Trần Duy