Siết chặt quản lý, xử nghiêm vi phạm thực phẩm 'bẩn' cận Tết Nguyên đán

Lực lượng chức năng phát hiện nhiều vụ vi phạm buôn lậu thực phẩm tại các khu vực biên giới.

Hàng loạt vụ việc liên quan đến thực phẩm nhập lậu, thực phẩm chứa chất cấm bị phát hiện cho thấy, nếu không tiếp tục siết chặt kiểm tra, kiểm soát, nguy cơ thực phẩm bẩn xâm nhập mâm cơm Tết của người dân vẫn hiện hữu.

Thực phẩm nhập lậu lợi dụng cao điểm tiêu thụ

Thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia về đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả trước, trong và sau Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, lực lượng hải quan đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu.

Nửa đầu tháng 1/2026, lực lượng hải quan đã phát hiện, bắt giữ hơn 1,5 tấn thực phẩm đông lạnh nhập lậu trên tuyến biên giới phía Bắc.

Theo lực lượng hải quan, các mặt hàng vi phạm bị bắt giữ chủ yếu là hàng hóa thiết yếu phục vụ sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng; hàng cấm như rượu, bia, sữa, đường cát, bánh kẹo, mỹ phẩm, đặc biệt là thực phẩm đông lạnh...

Ngày 9/1/2026, tại khu vực dưới chân cầu Khuân Tảy, mốc lộ 1239, Hải quan cửa khẩu Chi Ma (Chi cục Hải quan khu vực VI) bắt giữ 1.000kg chân lợn đông lạnh được đóng trong 50 bao, mỗi bao nặng 20kg. Số hàng này đã rã đông, dấu hiệu phân hủy, bốc mùi hôi thối và không có chứng từ hợp pháp.

Ngày 14/1/2026, tại khu vực mốc 1318, xã Hoành Mô (Quảng Ninh) Hải quan cửa khẩu Hoành Mô (Chi cục Hải quan khu vực VIII) phát hiện, bắt giữ 304kg xúc xích chế biến từ thịt lợn, được bọc nilon loại 1 cây/40g, mang nhãn hiệu Trung Quốc. Toàn bộ số hàng là hàng nhập khẩu không có chứng từ hợp pháp, trị giá tang vật hơn 48 triệu đồng.

Đáng chú ý, cùng ngày, tổ công tác do Hải quan cửa khẩu Pò Peo (Chi cục Hải quan khu vực XVI) chủ trì, phối hợp với Phòng CSGT Công an tỉnh Cao Bằng và Đồn Biên phòng Ngọc Côn đã kiểm tra xe tải mang biển kiểm soát 99C-xxx.xx tại khu vực xã Trùng Khánh, đã phát hiện 3,335 tấn lá thuốc lá sấy khô không nhãn mác, không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp. Lái xe khai nhận được thuê vận chuyển số hàng này từ khu vực biên giới vào nội địa để tiêu thụ.

Qua các vụ việc trên cho thấy, lợi dụng nhu cầu tiêu thụ thực phẩm tăng cao dịp cận Tết, đối tượng buôn lậu sử dụng thủ đoạn xé lẻ hàng hóa, vận chuyển trái phép qua các đường mòn, lối mở để đưa thực phẩm không rõ nguồn gốc từ Trung Quốc vào Việt Nam.

“Giai đoạn cuối năm và dịp Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu dùng của người dân cùng hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp thường tăng mạnh, kéo theo nguy cơ buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa, gian lận thương mại và hàng giả có xu hướng gia tăng, diễn biến phức tạp, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Đây là những hành vi vi phạm nghiêm trọng quy định về quản lý hàng hóa nhập khẩu, tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe người tiêu dùng nếu được tiêu thụ trên thị trường”, Cục Hải quan cho biết.

Cơ sở sản xuất giò chả Yến Hiền có chứa hàn the bị cơ quan chức năng bắt quả tang.

Vi phạm an toàn thực phẩm trong nội địa vẫn đáng lo ngại

Ngày 18/1, Công an TP Hà Nội phối hợp với Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội phát hiện cơ sở giò chả Yến Hiền tại phố Nguyễn Thiện Thuật, phường Hoàn Kiếm (Hà Nội) có chứa hàn the.

Cơ sở này bị bắt quả tang đang sản xuất khoảng 300kg giò chả có chứa hàn the (tên khoa học là Borax). Đây là chất phụ gia bị cấm sử dụng trong thực phẩm do gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng.

Chủ cơ sở được xác định là N.B.Y. (SN 1973, trú tại Hà Nội). Khai nhận với cơ quan chức năng, người này cho biết sử dụng hàn the trong quá trình chế biến giò chả từ năm 2022 nhằm tạo độ giòn, kéo dài thời gian bảo quản, chống mốc và ôi thiu.

Từ năm 2022 đến nay, cơ sở này đã bán ra thị trường Hà Nội khoảng 300 tấn giò chả có chứa hàn the. Cơ quan công an giữ 3kg hàn the nguyên chất và đang tiếp tục mở rộng điều tra, xử lý theo quy định pháp luật.

Trước đó, ngày 16/1, Công an TP Hà Nội phối hợp với Đội Quản lý thị trường số 17 kiểm tra kho đông lạnh tại phố Hưng Phúc, phường Yên Sở (Hà Nội) phát hiện 10 tấn thực phẩm gồm nầm lợn, xúc xích... không hóa đơn, chứng từ. Số thực phẩm trên được thu gom từ các tỉnh khu vực biên giới, sau đó vận chuyển về Hà Nội để tiêu thụ và phân phối các địa phương lân cận.

Theo Công an TP Hà Nội, việc phát hiện, xử lý kịp thời các vụ việc vi phạm trong kế hoạch cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm, bảo đảm an ninh, trật tự phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Tết Nguyên đán Bính Ngọ, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Trước hàng loạt vụ án đặc biệt nghiêm trọng liên quan đến an toàn thực phẩm xảy ra trong thời gian qua, Chính phủ đã thông qua Nghị quyết số 14/NQ-CP về việc đề nghị bổ sung Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) vào Chương trình lập pháp năm 2026 của Quốc hội. Chính phủ giao Bộ Y tế chịu trách nhiệm về nội dung, báo cáo đề xuất.

Luật sư Bùi Quang Thu, Đoàn Luật sư Hà Nội, nhìn nhận: Thực tế, tình trạng sản xuất thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng với số lượng lớn đã gây bức xúc dư luận trong thời gian qua.

Điều này cũng do thiếu cơ chế để cơ quan Nhà nước thu hồi các giấy chứng nhận đã cấp hoặc tạm dừng cung cấp các dịch vụ công khi tổ chức, cá nhân bị phát hiện vi phạm. Bộ máy quản lý về an toàn thực phẩm trên toàn quốc chưa tinh gọn, chưa tương xứng với nhiệm vụ được giao…

Vì vậy, xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) là biện pháp hữu hiệu nhất để giải quyết các khoảng trống về pháp lý, không gây chồng chéo. Xác định và đề cao trách nhiệm cơ quan quản lý, doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm. Tăng cường công tác hậu kiểm, hiệu quả thực thi pháp luật về an toàn thực phẩm nhằm bảo đảm quyền lợi của người tiêu dùng, doanh nghiệp.

Nguyên Khôi