Síp yêu cầu Anh đàm phán lại thỏa thuận căn cứ quân sự sau vụ tấn công bằng UAV

Tổng thống Síp Nikos Christodoulides đã có cuộc điện đàm “dài” với Thủ tướng Anh Sir Keir Starmer. Ảnh: The Telegraph.

Tổng thống Nikos Christodoulides đã nêu đề xuất này trong cuộc điện đàm kéo dài với Thủ tướng Keir Starmer, kêu gọi tiến hành đối thoại toàn diện về quy chế, vai trò và tương lai của các căn cứ quân sự Anh tại Síp. Các cuộc thảo luận được cho là tập trung vào việc rà soát các thỏa thuận hiện hành từ năm 1960, vốn thiết lập hai khu vực căn cứ có chủ quyền của Anh tại RAF Akrotiri và Dhekelia.

Theo The Telegraph, Síp không đặt vấn đề yêu cầu Anh từ bỏ các căn cứ quân sự trên đảo. Thay vào đó, Tổng thống Nikos Christodoulides được cho là muốn thiết lập một cơ chế phối hợp chặt chẽ hơn, trong đó phía Síp sẽ được tiếp cận đầy đủ và kịp thời hơn với thông tin liên quan đến các hoạt động quân sự của Anh, đồng thời tham gia sâu hơn vào quá trình tham vấn về các kịch bản triển khai, điều động lực lượng và trang thiết bị, cũng như đánh giá các rủi ro an ninh có thể phát sinh. Như vậy, Síp không còn chấp nhận việc Anh toàn quyền sử dụng các căn cứ Akrotiri và Dhekelia mà không có sự tham vấn rõ ràng.

Giới chức Síp cho rằng, các quy định hiện tại không còn phù hợp với bối cảnh đe dọa mới, đặc biệt là sự gia tăng của các hình thức tấn công phi đối xứng như máy bay không người lái.

Áp lực điều chỉnh xuất hiện sau một loạt vụ tấn công nhằm vào các cơ sở quân sự tại Síp, trong đó có một vụ gây thiệt hại nhẹ tại căn cứ Akrotiri. Các sự cố này đã làm dấy lên tranh luận về khả năng phòng thủ của Anh tại khu vực, khi lực lượng tăng viện phải được điều động từ Châu Âu đến để bảo vệ. Diễn biến này làm nổi bật vai trò chiến lược của Síp như một điểm trung chuyển quân sự quan trọng tại Đông Địa Trung Hải.

Các máy bay chiến đấu F-35B đã xuất kích từ căn cứ không quân RAF Akrotiri để đánh chặn các máy bay không người lái cảm tử do Tehran phóng đi. Ảnh: The Telegraph

Về phía London, việc mất quyền kiểm soát tuyệt đối tại Síp sẽ là đòn giáng mạnh vào khả năng triển khai quân tại Địa Trung Hải. Dù khẳng định chủ quyền là “không thể thương lượng”, phía Anh khẳng định an ninh của Síp là ưu tiên và cam kết duy trì quan hệ đối tác chặt chẽ giữa hai nước.

Trước đó, London cũng cho biết các căn cứ quân sự tại Síp không được sử dụng cho các hoạt động tấn công nhằm vào Iran. Anh chỉ cho phép Mỹ sử dụng hai căn cứ khác nằm ngoài lãnh thổ Síp là RAF Fairford (tại Anh) và Diego Garcia (lãnh thổ thuộc Anh ở Ấn Độ Dương).

Quyết định này nhằm giảm bớt căng thẳng ngoại giao và đảm bảo an ninh cho đảo Síp. Phía Anh nhấn mạnh rằng, an ninh của Cộng hòa Síp là “nền tảng” và họ không muốn lôi kéo hòn đảo này vào một cuộc xung đột rộng lớn hơn với Iran.

Nhật Lệ

Nguồn: Reuters, the Telegraph