Số hóa để tín dụng chính sách đến gần dân hơn

Công nghệ mở rộng cơ hội tiếp cận vốn

Lâm Đồng - địa phương có diện tích lớn nhất cả nước, với hơn 24.233 km², quy mô dân số trên 3,87 triệu người, nơi quần cư của 47 dân tộc anh em; trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 24,9%. Địa bàn rộng, dân cư phân bố không đều, nhiều khu vực cách xa trung tâm khiến việc đưa nguồn vốn tín dụng chính sách đến đúng đối tượng, đúng thời điểm đặt ra không ít yêu cầu đối với hệ thống Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH).

Trong bối cảnh đó, số hóa hoạt động tín dụng chính sách không chỉ là yêu cầu hiện đại hóa nghiệp vụ ngân hàng, mà còn là giải pháp để rút ngắn khoảng cách tiếp cận dịch vụ tài chính giữa vùng thuận lợi và nơi khó khăn.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Thu, Giám đốc NHCSXH chi nhánh tỉnh Lâm Đồng cho biết, chi nhánh xác định con người là yếu tố quyết định sự thành công của quá trình chuyển đổi số. Bởi vậy, thời gian qua, đơn vị đã cử cán bộ tham gia nhiều lớp đào tạo về chuyển đổi số, an toàn thông tin; đồng thời tổ chức tập huấn cho hàng nghìn cán bộ kiêm nhiệm, trưởng thôn, cán bộ hội, đoàn thể và Ban quản lý Tổ tiết kiệm và vay vốn nhằm nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ trong quản lý tín dụng chính sách.

Số hóa góp phần nâng cao chất lượng tín dụng chính sách ở Lâm Đồng.

Đáng chú ý, tại mỗi đơn vị trực thuộc, chi nhánh lựa chọn, xây dựng ít nhất một cá nhân có năng lực công nghệ thông tin, tinh thần trách nhiệm cao để làm “hạt nhân số”, “đại sứ số”. Đây là lực lượng trực tiếp hỗ trợ, hướng dẫn nghiệp vụ số cho đồng nghiệp, tổ chức hội nhận ủy thác, tổ trưởng Tổ tiết kiệm và vay vốn cũng như người dân tại các điểm giao dịch xã. Cách làm này giúp quá trình số hóa không diễn ra xa lạ, mà được chuyển tải bằng phương thức gần gũi, “cầm tay chỉ việc”, phù hợp với điều kiện thực tế ở cơ sở.

Bên cạnh đó, NHCSXH chi nhánh tỉnh Lâm Đồng phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác triển khai thanh toán không dùng tiền mặt trên ứng dụng ngân hàng điện tử VBSP SmartBanking. Đồng thời, các phòng giao dịch NHCSXH trên địa bàn cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý tín dụng chính sách, phục vụ công tác chỉ đạo điều hành, theo dõi, giám sát và hỗ trợ khách hàng.

Tận dụng mạng lưới rộng khắp của các Tổ tiết kiệm và vay vốn cùng lịch giao dịch định kỳ tại xã, chi nhánh tích cực tuyên truyền, hướng dẫn tổ viên cài đặt ứng dụng, phổ biến các tiện ích như chuyển khoản, thanh toán không dùng tiền mặt, gửi tiền tiết kiệm online, truy vấn thông tin khoản vay, nộp lãi… Những tiện ích này từng bước giúp người vay vốn, kể cả ở vùng sâu, vùng xa, tiếp cận dịch vụ ngân hàng số một cách thuận lợi hơn.

NHCSXH chi nhánh tỉnh Lâm Đồng phối hợp với các tổ chức nhận ủy thác triển khai thanh toán không dùng tiền mặt trên ứng dụng ngân hàng điện tử VBSP SmartBanking.

Đến nay, toàn tỉnh có 140.416 khách hàng mở dịch vụ Mobile Banking của NHCSXH, chiếm gần 50% tổng số khách hàng vay vốn, tăng hơn 33% so với đầu năm. Nhiều khách hàng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã bắt đầu làm quen với các dịch vụ ngân hàng số, góp phần hình thành thói quen thanh toán không dùng tiền mặt và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính chính thức. Chi nhánh đặt mục tiêu đến năm 2030 có trên 90% khách hàng vay vốn mở và sử dụng dịch vụ này thường xuyên.

Nâng chất lượng tín dụng từ nền tảng số

Với nhiều hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo, việc sử dụng dịch vụ ngân hàng số ban đầu không hề dễ dàng. Tuy vậy, khi được cán bộ ngân hàng, tổ trưởng tổ vay vốn và các tổ chức hội hướng dẫn tận tình, nhiều người dân đã từng bước thay đổi thói quen giao dịch…

Ông Trần Hòa Bình, hộ mới thoát nghèo ở xã D’ran chia sẻ, thời gian đầu dù được cán bộ ngân hàng hỗ trợ cài ứng dụng, ông vẫn còn lúng túng do chưa quen thao tác. Sau nhiều lần được hướng dẫn, ông đã biết chuyển tiền, nộp lãi trên điện thoại. “Tiện lợi hơn nhiều so với trước đây phải mang tiền mặt đến tận nhà tổ trưởng”, ông Bình nói.

Hiện, có khoảng 50% số khách hàng vay vốn NHCSXH chi nhánh Lâm Đồng đã mở dịch vụ VBSP SmartBanking.

Không chỉ người vay vốn cảm nhận được sự thuận tiện, các tổ trưởng Tổ tiết kiệm và vay vốn cũng có thêm công cụ để quản lý hiệu quả hơn. Bà Đặng Thị Liên, Tổ trưởng Tổ tiết kiệm và vay vốn thôn Vũ Hòa 4, xã Đức Linh cho biết, trước đây phải lưu giữ nhiều loại hồ sơ, giấy tờ, nay thông tin về dư nợ, tiền lãi, tiền gửi được cập nhật ngay trên điện thoại. Nhờ vậy, bà có thể tra cứu và cung cấp thông tin cho tổ viên bất cứ lúc nào.

Theo ông Nguyễn Quốc Tâm, Trưởng phòng Tin học, NHCSXH chi nhánh tỉnh Lâm Đồng, thời gian qua đơn vị đã triển khai đầy đủ, kịp thời các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của Tổng Giám đốc NHCSXH và Trung tâm Công nghệ thông tin trong việc duy trì, vận hành các phần mềm nghiệp vụ. Hệ thống mạng, phần mềm và thiết bị tin học được quản trị, vận hành ổn định, an toàn; công tác bảo mật thông tin, sao lưu dữ liệu được thực hiện theo quy định. Chi nhánh cũng thường xuyên cập nhật, nâng cấp các chương trình tiện ích phục vụ chỉ đạo, điều hành, chuyên môn và báo cáo…

Số hóa đã góp phần nâng cao chất lượng tín dụng chính sách trên địa bàn. Tính đến ngày 10/6/2026, huy động vốn của chi nhánh đạt 2.507 tỷ đồng, tăng 303 tỷ đồng so với đầu năm, tương ứng 13,8%. Tổng dư nợ đạt 19.934.544 triệu đồng với 286.411 khách hàng, tăng 1.657.855 triệu đồng, tương ứng 9,07% so với đầu năm. Chất lượng tín dụng được duy trì ổn định; tỷ lệ thu nợ đến hạn đạt 99%, tỷ lệ nợ quá hạn chiếm 0,09% tổng dư nợ.

Người dân đã và đang hưởng lợi những tiện ích từ ngân hàng số.

Dù vậy, quá trình số hóa tín dụng chính sách ở Lâm Đồng vẫn còn những khó khăn nhất định. Tỷ lệ người dân, nhất là hộ nghèo ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, duy trì sử dụng dịch vụ tài chính số thường xuyên vẫn chưa đạt kỳ vọng. Một số điểm giao dịch xã ở vùng sâu, vùng xa đôi lúc còn gặp khó khăn về đường truyền internet. Bên cạnh, không ít hộ chưa có điện thoại thông minh hoặc còn hạn chế trong tiếp nhận công nghệ, tạo ra rào cản tự nhiên trong quá trình triển khai.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Thu cho biết, thời gian tới chi nhánh tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào thu thập, xử lý, lưu trữ thông tin; số hóa quy trình nghiệp vụ, quản lý, điều hành và tác nghiệp. Đồng thời, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực công nghệ thông tin, triển khai tốt việc thu nợ tự động, đa dạng hóa sản phẩm, dịch vụ, tạo thuận lợi hơn cho các đối tượng chính sách trong tiếp cận nguồn vốn ưu đãi.

Cùng với nỗ lực của ngân hàng, việc đầu tư hạ tầng số cũng có ý nghĩa rất quan trọng. Các sở, ngành liên quan và doanh nghiệp viễn thông đang ưu tiên nguồn lực nâng cấp hạ tầng, lắp đặt thêm trạm phát sóng di động băng rộng tại 72 thôn đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh. Xóa các “vùng lõm sóng”, không chỉ giúp người dân tiếp cận bình đẳng hơn với dịch vụ số của chính quyền, mà còn mở thêm cánh cửa để tín dụng chính sách đến gần hơn với người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn.