Số lượng tiêm kích J-20 đã vượt xa F-22, hướng tới cột mốc 1.000 chiếc

Khi chiếc tiêm kích tàng hình thế hệ năm J-20 đầu tiên được nhìn thấy tại sân bay của Nhà máy hàng không Thành Đô vào cuối năm 2010, nhiều chuyên gia quân sự phương Tây đã hoài nghi về dự án này của Trung Quốc.

Tại thời điểm đó, chiếc máy bay với hình dáng kỳ lạ, khác xa tiêu chuẩn tiêm kích thế hệ năm thông thường chỉ được xem như một mẫu thử nghiệm công nghệ chứ không phải một chiến đấu cơ sản xuất hàng loạt trong tương lai.

Tuy nhiên những gì xảy ra đã bỏ xa dự đoán của phương Tây. Sau khi hoàn thiện thiết kế, J-20 đã được đưa vào sản xuất hàng loạt và chính thức phục vụ Không quân Trung Quốc (PLAAF) từ năm 2016.

Kể từ thời điểm đó, tiêm kích J-20 liên tục được hiện đại hóa. Một trong những giai đoạn phát triển quan trọng là việc đưa vào sử dụng động cơ WS-15 do Trung Quốc sản xuất, dần thay thế loại AL-31F của Nga trên các máy bay sản xuất loạt đầu.

Trung Quốc còn tạo ra phiên bản J-20 hai chỗ ngồi, đây là giải pháp bất thường đối với tiêm kích thế hệ thứ năm vì làm tăng vọt diện tích phản xạ radar. Ngoài ra máy bay còn được nâng cấp hệ thống điện tử hàng không và trang bị thêm nhiều loại vũ khí mới.

Nhưng thành tựu quan trọng không kém của chương trình J-20 là tốc độ sản xuất, khi đến cuối năm 2022, các chuyên gia quân sự phương Tây ước tính phi đội có quy mô ít nhất 200 chiếc.

Điều này được xác định dựa trên phân tích số hiệu máy bay cho thấy đã có 4 lô sản xuất. Ngoài ra Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế của Anh (IISS) vào đầu năm 2023 đã đưa ra đánh giá thận trọng hơn, cho rằng ít nhất 150 chiếc J-20 đang hoạt động.

Các nhà phân tích cho rằng đến cuối năm 2023, số lượng máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm của Trung Quốc đã vượt qua phi đội F-22 Raptor của Mỹ, bởi vì theo ước tính của họ, tốc độ sản xuất J-20 thực tế đã tăng gấp đôi từ 3 năm trước đó.

Hiện tại Không quân Mỹ có 185 tiêm kích F-22, nhưng chỉ có 143 chiếc trực chiến. Số máy bay còn lại được sử dụng cho huấn luyện, thử nghiệm và các nhiệm vụ hỗ trợ khác, như vậy quy mô phi đội đã thua J-20.

Vào giữa năm 2024, Tạp chí Jane's Defense đã công bố một phân tích chi tiết về dự án J-20. Ước tính trong khoảng thời gian 11 tháng, bắt đầu từ 7/2023, Trung Quốc đã đưa vào biên chế hơn 70 tiêm kích mới, nâng tổng số J-20 trong biên chế lên khoảng 195 chiếc.

Phân tích hình ảnh vệ tinh cũng cho thấy tính đến tháng 5/2024, tiêm kích J-20 đang phục vụ trong 12 lữ đoàn không quân, với 3 lữ đoàn đã được trang bị lại hoàn toàn bằng loại chiến đấu cơ này. Ngoài ra J-20 đã được đưa vào biên chế của cả 5 bộ tư lệnh chiến khu.

Tới mùa thu năm 2024, đã xuất hiện hình ảnh một chiếc máy bay chiến đấu tàng hình mới mang số hiệu cho thấy ít nhất chiếc J-20 thứ 300 thuộc lô sản xuất thứ 10 đã xuất xưởng.

Viện nghiên cứu RUSI của Anh đi tới kết luận rằng đến cuối năm 2025, ngành công nghiệp hàng không Trung Quốc có thể đạt tốc độ sản xuất khoảng 120 chiếc J-20 mỗi năm.

Theo ước tính tại thời điểm đó, PLAAF đã có khoảng 300 chiếc tiêm kích thế hệ năm trong ít nhất 13 trung đoàn không quân. Với tốc độ này, RUSI dự đoán rằng đến năm 2030, sẽ có 1.000 máy bay chiến đấu J-20 thuộc mọi biến thể đang hoạt động.

Nhà phân tích quân sự Andreas Rupprecht của trang The War Zone ước tính đến giữa năm 2026, Không quân Trung Quốc có thể đã nhận được khoảng 500 chiếc tiêm kích J-20.

Nhận định này được củng cố bởi sự có mặt của J-20 tại 14 đơn vị không quân chiến đấu, cũng như tại 3 trung tâm thử nghiệm và huấn luyện bay sử dụng các phi đội hỗn hợp.