Sửa Luật Đấu giá tài sản: Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin

Nâng cao chất lượng hoạt động đấu giá tài sản

Sau gần 10 năm triển khai thực hiện, Luật Đấu giá tài sản (được sửa đổi, bổ sung năm 2024) đã đạt nhiều kết quả cụ thể, giải quyết tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn trong hệ thống pháp luật; tăng cường nhu cầu, mở rộng khả năng tiếp cận, tham gia đấu giá của tổ chức, cá nhân; nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả trong việc xử lý tài sản, đặc biệt là tài sản công…

Tuy nhiên, trong bối cảnh đất nước tiếp tục đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội và các ngành dịch vụ theo cơ chế thị trường, định hướng xã hội chủ nghĩa, Bộ Tư pháp cho biết, bên cạnh những kết quả đạt được, Luật Đấu giá tài sản (được sửa đổi, bổ sung năm 2024) đã phát sinh một số vấn đề hạn chế, bất cập.

Người tham gia bỏ phiếu đấu giá trong một phiên đấu giá trực tiếp. Ảnh: Đức Hùng

Việc xây dựng chính sách để ban hành Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước để đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới về phát triển dịch vụ đấu giá tài sản theo cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Đồng thời, góp phần phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí; tiếp tục nâng cao tính chuyên nghiệp hóa, chuyên môn hóa của đội ngũ đấu giá viên, tổ chức đấu giá tài sản, chất lượng hoạt động đấu giá tài sản; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số; nâng cao hiệu quả, hiệu lực của công tác quản lý nhà nước về đấu giá tài sản.

Cơ quan chủ trì soạn thảo đề xuất sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định về: Tiêu chuẩn, điều kiện đấu giá viên; tổ chức, hoạt động, quyền và nghĩa vụ của tổ chức hành nghề đấu giá tài sản; trình tự, thủ tục đấu giá tài sản mà pháp luật quy định phải đấu giá; trình tự, thủ tục đấu giá tài sản thuộc sở hữu của tổ chức, cá nhân tự nguyện lựa chọn bán thông qua đấu giá; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động đấu giá; hoàn thiện các quy định về biện pháp phòng ngừa, xử lý các hành vi vi phạm…

Trong đó, hoàn thiện quy định về tiêu chuẩn, điều kiện của đấu giá viên nhằm phát triển số lượng, nâng cao chất lượng, tính chuyên môn, chuyên nghiệp của đội ngũ đấu giá viên; tiếp tục phân cấp, phân quyền một số nhiệm vụ quản lý nhà nước từ Trung ương sang địa phương, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Một phiên đấu giá quyền sử dụng đất do UBND xã Kiều Phú (Hà Nội) tổ chức. Ảnh: Đức Hùng

Tiếp tục quy định 4 hình thức đấu giá

Bộ Tư pháp cũng đề xuất quy định đầy đủ, rõ ràng, chặt chẽ cách thức, trình tự, thủ tục, thời hạn niêm yết, thông báo công khai việc đấu giá tài sản, đăng ký tham gia đấu giá... theo hướng thực chất, minh bạch, thuận lợi cho tổ chức, cá nhân tiếp cận thông tin và tham gia đấu giá cũng như thuận lợi cho tổ chức hành nghề đấu giá tài sản trong việc thực hiện.

Tiếp tục quy định 4 hình thức đấu giá (trực tuyến, trực tiếp bằng lời nói tại cuộc đấu giá, trực tiếp bằng bỏ phiếu tại cuộc đấu giá và bỏ phiếu gián tiếp) để người có tài sản và tổ chức hành nghề đấu giá tài sản thỏa thuận, chịu trách nhiệm lựa chọn, phù hợp với tính chất của từng loại tài sản và từng cuộc đấu giá.

Đồng thời sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện trình tự thực hiện cụ thể đối với từng hình thức đấu giá nêu trên đảm bảo dự liệu đầy đủ các tình huống xảy ra trên thực tiễn, ngăn chặn, xử lý các hành vi tiêu cực trong quá trình tổ chức đấu giá.

Quy định một số trình tự, thủ tục riêng đối với một số tài sản đặc thù như quyền sử dụng đất, quyền khai thác khoáng sản, tần số vô tuyến điện, bảo đảm phù hợp với tính chất của các loại tài sản này, đồng thời vẫn bảo đảm tính thống nhất nhưng không chồng chéo với trình tự, thủ tục chung.

Bên cạnh đó, Luật sửa đổi cũng sẽ quy định trình tự, thủ tục rút gọn theo hướng đơn giản, thuận lợi hơn đối với một số tài sản đấu giá có giá khởi điểm nhỏ để tăng hiệu quả xử lý tài sản…

Bộ Tư pháp thẩm định chính sách đề xuất sửa đổi Luật Đấu giá tài sản. Ảnh: PV

Tại phiên họp thẩm định chính sách đề xuất sửa đổi Luật Đấu giá tài sản, đại diện Thanh tra Chính phủ thống nhất phương án mở rộng tiêu chuẩn đấu giá viên (mở rộng các chuyên ngành đào tạo cử nhân), nhất là trong bối cảnh thúc đẩy, khuyến khích việc đấu giá tài sản tự nguyện.

Đồng thời, đề nghị duy trì các trang đấu giá trực tuyến của các tổ chức hành nghề đấu giá tài sản bên cạnh hệ thống đấu giá tài sản trực tuyến của Bộ Công an vì các tổ chức này đã được đầu tư công nghệ và đáp ứng các yêu cầu của pháp luật.

Đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng cơ bản nhất trí với việc mở rộng tiêu chuẩn về ngành đào tạo của đấu giá viên, theo hướng không giới hạn trong một số ngành nhất định như hiện nay, nhưng cần nghiên cứu, bổ sung điều kiện bắt buộc về đào tạo chuyên sâu pháp luật đấu giá, nhằm bảo đảm chất lượng chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp của đội ngũ đấu giá viên…

Trên cơ sở các ý kiến của các thành viên Hội đồng, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật Bộ Tư pháp Nguyễn Quốc Hoàn đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát toàn bộ cơ sở chính trị, bảo đảm đáp ứng yêu cầu về chủ trương của Đảng, quy định về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong xây dựng pháp luật.

Đối với từng chính sách cụ thể, Vụ trưởng Nguyễn Quốc Hoàn đề nghị, cần làm rõ quy định về tiêu chuẩn, điều kiện đấu giá viên và tổ chức hành nghề để làm cơ sở xây dựng quy định chi tiết và đánh giá hiệu quả sau ban hành. Về chuyển đổi số trong đấu giá cần cụ thể hóa nội dung, làm rõ mối quan hệ giữa các hệ thống, trách nhiệm từng cơ quan; làm rõ phạm vi, đối tượng, mức độ phân quyền giữa Trung ương và địa phương…

Bộ Tư pháp đề xuất trình Quốc hội xem xét thông qua Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa