Sức mạnh từ lòng dân - nhân tố quyết định trong ngày Huế giải phóng

Huế ngày càng phát triển (Tại đường Lê Duẩn, phường Phú Xuân)

Mở đường cho bước tiến thần tốc vào Huế

Ông Trần Minh Sơn (phường Phú Bài, TP. Huế), thời điểm tham gia chiến dịch giải phóng Huế là Thượng úy, Tiểu đội trưởng trinh sát thuộc Quân đoàn 2 vẫn nhớ như in những ngày tháng Ba lịch sử năm 1975. Theo ông, chiến thắng của chiến dịch giải phóng Huế không chỉ đến từ sức mạnh tiến công quân sự mà còn là kết quả của sự kết hợp chặt chẽ giữa “tiến công và nổi dậy”. “Nếu chỉ có tiến công thôi thì khó có thể giành thắng lợi nhanh chóng. Chính sự nổi dậy đồng loạt, mạnh mẽ của Nhân dân đã tạo nên thế trận áp đảo, làm nên tốc độ và quy mô của chiến thắng”, ông Sơn nhấn mạnh.

Đơn vị của ông được giao nhiệm vụ tiến công từ Nam Đông theo đường 14, qua La Sơn rồi phát triển về Huế, một hướng mà địch gần như không lường tới. Trong suy nghĩ của đối phương, khu vực Tây Nam là địa bàn hiểm trở, khó cơ động lực lượng lớn. Nắm bắt thời cơ, ngày 23/3/1975, Quân đoàn 2 nhận lệnh tiến công từ La Sơn, áp sát Quốc lộ 1A, mở hướng thọc sâu vào trung tâm Huế. Với vai trò trinh sát, ông Sơn là một trong những người đi đầu, trực tiếp bám nắm địa hình, dò đường, xác định mục tiêu để dẫn đường cho các mũi chủ lực.

Theo lời ông Sơn, yếu tố quyết định để mũi tiến công này phát huy hiệu quả không chỉ nằm ở yếu tố bất ngờ chiến thuật, mà còn ở sự nổi dậy và tiếp sức mạnh mẽ của Nhân dân trên suốt chặng đường tiến quân. “Đi đến đâu, chúng tôi cũng thấy người dân nổi dậy. Không khí cách mạng lan nhanh, làm cho địch hoang mang, rối loạn”, ông Sơn nhớ lại.

Sau khi làm chủ các vị trí quan trọng ở La Sơn, tạo bàn đạp tiến công, các đơn vị Quân đoàn 2 nhanh chóng cơ động về Huế. Trên đường tiến quân, người dân các địa phương đã chủ động hỗ trợ bằng mọi cách có thể. Ai có phương tiện gì đều sẵn sàng góp sức. Từ xe lam, xe gắn máy đến các phương tiện thô sơ, tất cả đều được huy động để chở bộ đội tiến nhanh về phía trước. Nhờ đó, tốc độ hành quân được đẩy lên cao chưa từng có, tạo nên thế tiến công dồn dập, liên tục.

“Chính Nhân dân đã giúp chúng tôi đi nhanh hơn, đánh nhanh hơn. Có người trực tiếp dẫn đường, chỉ lối đi thuận lợi; có người tiếp tế, hỗ trợ bữa ăn, giọt nước. Nếu không có sự giúp đỡ ấy, việc cơ động lực lượng lớn trong thời gian ngắn như vậy là rất khó”, ông Sơn chia sẻ. Nhờ sự hỗ trợ đó, chỉ trong thời gian ngắn, đến đêm 24 rạng sáng 25/3, các mũi tiến công từ hướng Tây Nam đã áp sát và tiến vào trung tâm thành phố, phối hợp cùng các hướng khác tạo thế bao vây, tiến công đồng loạt.

Thực tiễn chiến trường đã chứng minh, chính sự kết hợp giữa tiến công quân sự và nổi dậy của quần chúng đã làm cho hệ thống phòng thủ của địch nhanh chóng sụp đổ. Khi Nhân dân đồng loạt đứng lên, địch không chỉ bị đánh từ bên ngoài mà còn bị phân hóa, rối loạn từ bên trong, mất hoàn toàn khả năng chống đỡ.

Thế trận lòng dân, đòn quyết định của chiến thắng

Theo ông Nguyễn Trung Chính, nguyên Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy (nay là Thành ủy Huế), cùng với các đòn tiến công của bộ đội chủ lực, Nhân dân các địa phương đã đồng loạt nổi dậy giành quyền làm chủ, tạo nên sức mạnh tổng hợp làm nên thắng lợi lịch sử. Với nhiều hình thức linh hoạt như treo cờ, đánh trống, mõ, dẫn đường, tiếp tế, chăm sóc thương binh, tham gia du kích, đẩy mạnh binh vận…, Nhân dân thực sự trở thành lực lượng nòng cốt, là chỗ dựa vững chắc cho bộ đội.

Tại Huế, từ ngày 20/3, cơ sở cách mạng đẩy mạnh tuyên truyền, vận động quần chúng không di tản, củng cố niềm tin. Ở Phú Lộc, hàng nghìn quần chúng bị dồn vào trại tập trung đã nổi dậy phá kìm kẹp, phối hợp lực lượng tại chỗ giành chính quyền. Tại Phong Điền, Quảng Điền, Hương Trà, Hương Thủy, Phú Vang…, Nhân dân đồng loạt đứng lên, góp phần nhanh chóng làm chủ địa bàn.

Thực tiễn đó khẳng định, thắng lợi của chiến dịch không chỉ đến từ sức mạnh quân sự mà còn là thắng lợi của “thế trận lòng dân”, nơi Nhân dân vừa trực tiếp nổi dậy, vừa là hậu phương vững chắc cho tiền tuyến. Thừa Thiên Huế được giải phóng đã làm sụp đổ nhanh chóng hệ thống phòng thủ kiên cố của địch, tạo bước ngoặt chiến lược cho cuộc tổng tiến công giải phóng miền Nam.

Nhấn mạnh vai trò quyết định ấy, ông Nguyễn Trung Chính khẳng định: “Nếu không có sự góp sức, bao bọc của Nhân dân thì chiến thắng sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Đặc biệt, trong chiến dịch giải phóng Huế năm 1975, nếu không có sự nổi dậy, đồng lòng của Nhân dân thì không thể có thắng lợi thần tốc và to lớn như vậy”.

Trải qua 21 năm kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, lực lượng vũ trang Thừa Thiên Huế luôn gắn bó máu thịt với Nhân dân, được Nhân dân đùm bọc, nuôi dưỡng, tiếp sức. Chính sự gắn kết bền chặt giữa “ý Đảng - lòng dân” đã tạo nên sức mạnh vô địch, góp phần làm nên đại thắng mùa Xuân 1975, để lại bài học sâu sắc về phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong mọi giai đoạn cách mạng.

Sau hơn nửa thế kỷ, bài học về sức mạnh lòng dân vẫn còn nguyên giá trị. Trong công cuộc đổi mới, chính sự đồng thuận xã hội, tinh thần đoàn kết và khát vọng vươn lên của Nhân dân tiếp tục là nguồn lực nội sinh quan trọng nhất. Những thành tựu của Huế, từ khắc phục hậu quả chiến tranh đến vươn lên trở thành thành phố trực thuộc Trung ương đều là kết tinh của sức mạnh ấy.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, việc phát huy “thế trận lòng dân” càng trở nên cấp thiết. Điều đó đòi hỏi phải củng cố niềm tin của Nhân dân, phát huy dân chủ, chăm lo đời sống, khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường và khát vọng phát triển. Khi Nhân dân thực sự là trung tâm, là chủ thể của phát triển, Huế sẽ có đủ nền tảng để bứt phá, xứng đáng với truyền thống anh hùng, tiếp tục viết nên những trang sử mới trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Bài, ảnh: ĐỨC QUANG