Suýt mất chân vì tự đắp lá chữa bỏng

Bệnh nhân V.M.Đ., người dân tộc thiểu số, bị bỏng lửa từ khoảng một tháng trước khi nhập viện. Tuy nhiên, thay vì đến cơ sở y tế để được điều trị, người bệnh tự điều trị theo kinh nghiệm dân gian bằng cách đắp lá lên vùng bỏng.

Sau một thời gian, vùng tổn thương sưng to, đau tăng dần, hoại tử lan rộng và chảy dịch mủ nghiêm trọng. Khi tình trạng trở nên nặng, bệnh nhân được đưa đến bệnh viện tuyến tỉnh, sau đó chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để tiếp tục điều trị.

Theo Tiến sĩ, bác sĩ Dương Mạnh Chiến, phụ trách Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và Liên chuyên khoa, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, khi nhập viện, toàn bộ mặt sau cẳng chân trái của bệnh nhân đã hoại tử gần như hoàn toàn, lan rộng khoảng 50 - 70% bàn chân. Tổn thương ăn sâu vào xương gót, gân gót và các đầu xương chày, xương mác.

Ngay sau khi tiếp nhận, các bác sĩ đã tiến hành phẫu thuật cắt lọc toàn bộ mô hoại tử và đặt hệ thống hút áp lực âm để kiểm soát nhiễm trùng. Sau một tuần điều trị tích cực, tình trạng hoại tử được kiểm soát. Tuy nhiên, vùng tổn thương để lại khuyết hổng lớn, lộ xương và có dấu hiệu viêm xương, khiến quá trình tái tạo trở nên phức tạp.

Trong ca phẫu thuật kéo dài khoảng sáu giờ, các bác sĩ phẫu thuật tạo hình phối hợp với chuyên khoa chấn thương chỉnh hình tiến hành nạo sạch tổ chức viêm và mô hoại tử trong xương, sau đó thực hiện kỹ thuật vi phẫu để tái tạo vùng tổn thương.

Ê-kíp phẫu thuật đã lấy vạt da cơ từ vùng lưng của chính bệnh nhân để che phủ vùng khuyết hổng. Phần cơ của vạt giúp cung cấp nguồn máu phong phú, hỗ trợ đưa kháng sinh và tế bào miễn dịch tới kiểm soát viêm xương, trong khi phần da tái tạo lớp đệm gót phục vụ chức năng đi lại về sau.

Theo các bác sĩ, khó khăn lớn nhất của ca mổ là việc nối mạch máu nuôi vạt ghép vào hệ mạch vùng cẳng chân đã bị tổn thương do nhiễm trùng. Bằng kỹ thuật nối mạch tận bên, các bác sĩ vừa đảm bảo máu nuôi vạt ghép, vừa duy trì được dòng máu xuống nuôi dưỡng bàn chân.

Tiến sĩ, bác sĩ Dương Mạnh Chiến cho biết, đây là loại phẫu thuật nặng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ do diện tích tổn thương lớn, nguy cơ chảy máu cao và thời gian mổ kéo dài. Ngoài ra, bệnh nhân phải được gây mê trong tư thế nằm sấp, tư thế có nhiều rủi ro hơn so với phẫu thuật thông thường.

Theo bác sĩ Chiến, với mức độ tổn thương như trường hợp này, ở nhiều cơ sở y tế khác bệnh nhân có thể đã phải cắt cụt chi do tổn thương sâu và nguy cơ nhiễm trùng lan rộng. Tuy nhiên, với các kỹ thuật tạo hình và vi phẫu hiện nay, việc bảo tồn chi thể vẫn có thể thực hiện được nếu kiểm soát tốt nhiễm trùng và tái tạo mô phù hợp.

Sau hai ngày phẫu thuật, tình trạng vạt ghép bước đầu ổn định. Bệnh nhân vẫn cần được theo dõi và chăm sóc lâu dài để kiểm soát hoàn toàn nhiễm trùng và phục hồi chức năng vận động.

Các bác sĩ khuyến cáo bỏng lửa diện rộng là dạng bỏng nguy hiểm do tổn thương thường sâu và lan rộng, có thể phá hủy da, mô mềm và mạch máu. Khi diện tích bỏng lớn hoặc tổn thương sâu, nguy cơ nhiễm trùng, hoại tử mô và các biến chứng toàn thân có thể xảy ra nhanh chóng.

Việc tự ý đắp lá, sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc hoặc chậm trễ đến cơ sở y tế có thể khiến vết thương nhiễm trùng nặng, thậm chí phá hủy gân và xương nếu không được xử trí kịp thời, làm tăng nguy cơ mất chi và đe dọa tính mạng.

Với mọi trường hợp bỏng, đặc biệt là bỏng lửa diện rộng hoặc các vết thương hở sâu, người dân không nên tự điều trị bằng các phương pháp dân gian. Khi xuất hiện các dấu hiệu như sưng đau tăng dần, chảy dịch, đổi màu da hoặc hoại tử, cần đến cơ sở y tế chuyên khoa sớm để được đánh giá và xử trí đúng cách. Điều trị kịp thời giúp kiểm soát nhiễm trùng, đồng thời tăng khả năng bảo tồn chức năng và hình thể của chi thể.

BT (TTXVN)