Tái hiện hồn quê qua Lễ hội Tịch điền

Đông đảo người dân phường Điện Bàn Bắc tham gia các hoạt động lễ hội. Ảnh: Đơn vị cung cấp

Rộn ràng ngày hội quê

Trong hai ngày 8 và 9/11, tại phường Điện Bàn Bắc, Lễ hội Tịch điền năm 2026 diễn ra với chủ đề “Tôn vinh truyền thống - Giữ gìn bản sắc - Hướng tới tương lai”.

Người dân các tổ dân phố tham gia trò chơi bịt mắt nấu cơm. Ảnh: HOÀNG DŨNG

Lễ hội gồm hai phần lễ và phần hội, kết hợp các nghi thức truyền thống cùng nhiều hoạt động văn hóa dân gian, thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham quan, trải nghiệm.

Phần lễ được tổ chức trang nghiêm với các nghi thức rước, dâng hương, cúng Thần Nông và tế Thành Hoàng. Điểm nhấn là nghi thức Tịch điền, tái hiện hình ảnh trâu xuống đồng cày ruộng, gợi nhớ nét đẹp lao động đồng áng của người nông dân.

Hoạt động nhảy sạp thu hút sự tham gia của đông đảo người dân ở mọi lứa tuổi. Ảnh: HOÀNG DŨNG

Phần hội diễn ra sôi nổi với nhiều trò chơi dân gian như đập niêu, bắt vịt, tải đạn, bịt mắt nấu cơm... Các hoạt động bắt cá, nhảy sạp, giao lưu văn nghệ và trưng bày sản phẩm đặc sản địa phương cũng góp phần tạo nên không khí rộn ràng, đậm chất làng quê.

Hòa mình vào không khí lễ hội, bà Trần Thị Phượng (người dân phường Điện Bàn Bắc) bày tỏ niềm vui khi sự kiện tiếp tục được duy trì, trở thành dịp để các thế hệ gặp gỡ, tham gia hoạt động cộng đồng và tìm hiểu phong tục gắn với đời sống sản xuất nông nghiệp của cha ông.

Các gian hàng trưng bày sản vật địa phương. Ảnh: HOÀNG DŨNG

“Lễ hội tái hiện nét đẹp văn hóa nông nghiệp của cha ông, gửi gắm ước vọng mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Việc gìn giữ lễ hội cũng chính là bảo tồn giá trị văn hóa, tinh thần cộng đồng, truyền thống trọng nông cùng khát vọng lao động, sáng tạo của các thế hệ đi trước”, bà Phượng chia sẻ.

Hình ảnh con trâu, cái cày, thửa ruộng, hạt lúa không chỉ gắn liền với phương thức lao động truyền thống mà còn biểu trưng cho đức tính cần cù, chịu thương chịu khó cùng khát vọng về một cuộc sống ấm no.

Trong đời sống hiện đại, việc tái hiện nghi thức Tịch điền và các hoạt động nông nghiệp dân gian là cơ hội để thế hệ trẻ thêm hiểu về nguồn cội, bồi đắp những giá trị văn hóa đã làm nên bản sắc quê hương.

[VIDEO] - Người dân phường Điện Bàn Bắc chia sẻ cảm xúc về Lễ hội Tịch điền năm 2026:

Bạn Hồ Thị Thanh Hương, đoàn viên thanh niên phường Điện Bàn Bắc hào hứng khi được tham gia nhảy sạp, các trò chơi dân gian, dâng hoa, viếng hương và cùng bà con xuống đồng cấy lúa.

Qua những trải nghiệm thực tế này, Thanh Hương có cơ hội hiểu sâu hơn về các phong tục truyền thống cũng như nhịp sống sản xuất nông nghiệp của người dân quê hương.

“Em rất phấn khởi và tự hào khi được tham gia lễ hội. Đây là lần đầu tiên sau sáp nhập, phường tổ chức một sự kiện với quy mô khá lớn. Em mong thời gian tới, lễ hội tiếp tục được duy trì và mở rộng thêm nhiều hoạt động ý nghĩa để bà con, nhất là thế hệ trẻ chúng em, có cơ hội học hỏi, gìn giữ, phát huy những nét đẹp văn hóa truyền thống và lan tỏa rộng rãi đến bạn bè quốc tế”, Hương bày tỏ.

Người dân hướng dẫn du khách trồng lúa trong khuôn khổ lễ hội. Ảnh: HOÀNG DŨNG

Gìn giữ nét đẹp văn hóa lúa nước

Theo các bậc cao niên trong phường, Lễ hội Tịch điền có từ thời Tiền Lê, gắn với hình ảnh nhà vua trực tiếp xuống đồng cày những đường cày đầu tiên nhằm khuyến nông, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.

Tại vùng đất Điện Tiến trước đây, lễ hội là nét đẹp văn hóa truyền thống của làng Diệm Sơn, được duy trì vào ngày mùng 1/10 âm lịch hằng năm và gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Tái hiện hình ảnh trâu xuống đồng cày ruộng tại lễ hội. Ảnh: HOÀNG DŨNG

Bên cạnh các hoạt động lễ hội, năm nay địa phương thí điểm tour du lịch trải nghiệm “Một ngày làm nhà khoa học nông nghiệp hữu cơ”.

Chương trình góp phần giới thiệu nét văn hóa nông nghiệp truyền thống tới du khách, đồng thời gợi mở hướng kết nối các giá trị nghề nông với khoa học, công nghệ và phương thức sản xuất hiện đại.

Lần đầu tiên trải nghiệm gieo mạ trên đồng ruộng, chị Anastasia Kuznetsova (du khách người Nga) thích thú khi được trực tiếp tham gia một công đoạn gắn liền với nghề trồng lúa nước của người Việt.

Theo chị Kuznetsova, những hoạt động này giúp du khách quốc tế hiểu sâu hơn về đời sống, sinh hoạt và văn hóa nông nghiệp Việt Nam.

Chị cũng rất ấn tượng khi người dân địa phương vẫn duy trì trọn vẹn các nghi thức phong tục truyền thống, biến đó thành ngày hội lớn thu hút đông đảo cộng đồng cùng tham gia, trải nghiệm.

Ông Phan Quang Quốc Huy, Phó Chủ tịch UBND phường Điện Bàn Bắc cho biết địa phương duy trì lễ hội hằng năm nhằm cầu mong quốc thái dân an, mùa màng thuận lợi, nhân dân có cuộc sống sung túc, an lành.

Các bậc cao niên thực hiện nghi lễ cúng Thần Nông tại đình làng. Ảnh: HOÀNG DŨNG

Trong đó, lễ cúng Thần Nông là nghi thức quan trọng, thể hiện lòng thành kính và ước nguyện về một vụ mùa thắng lợi. Do địa bàn phường hiện còn diện tích sản xuất nông nghiệp khá lớn, mong ước mùa màng bội thu chính là nguyện vọng chung của cả chính quyền lẫn người dân địa phương.

Song song với việc bảo tồn các nghi lễ, địa phương còn hướng tới khai thác nét đặc trưng của lễ hội để phát triển du lịch cộng đồng. Hiện trên địa bàn đã có nhiều sản phẩm OCOP và sản phẩm đặc trưng gắn liền với cây lúa cùng hoạt động sản xuất nông nghiệp.

[VIDEO] - Lãnh đạo phường Điện Bàn Bắc chia sẻ về định hướng phát huy Lễ hội Tịch điền:

Đây là tiền đề thuận lợi để địa phương lồng ghép tổ chức lễ hội với việc giới thiệu sản phẩm, quảng bá hình ảnh quê hương, đồng thời gia tăng các hoạt động trải nghiệm cho du khách khi đến Điện Bàn Bắc.

“Thời gian tới, chúng tôi sẽ bảo tồn nghi lễ, tổ chức lễ hội ngày càng nề nếp, văn minh, an toàn và tiết kiệm. Địa phương cũng sẽ tăng cường quảng bá, kết nối lễ hội với các sản phẩm du lịch văn hóa, du lịch trải nghiệm; nghiên cứu xây dựng hồ sơ đề xuất nâng tầm lễ hội lên quy mô cấp thành phố”, ông Huy cho biết thêm.