Tái sử dụng bùn nạo vét thành nguồn vật liệu xây dựng và san lấp

Hội thảo do Trường Đại học Xây dựng Hà Nội phối hợp với Công ty TNHH Taiyo Kisokogyo (Nhật Bản) tổ chức.

GS.TS Nguyễn Hoàng Giang, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Xây dựng Hà Nội phát biểu khai mạc hội thảo.

Tái sử dụng bùn nạo vét từ sông ngòi

Hội thảo nằm trong khuôn khổ dự án PRES - "Khảo sát xác minh hoạt động kinh doanh nhằm mục tiêu phát triển bền vững ở khu vực tư nhân để triển khai hệ thống tái sử dụng bùn nạo vét từ sông tại Việt Nam", do Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) viện trợ không hoàn lại.

Phát biểu khai mạc hội thảo, GS.TS Nguyễn Hoàng Giang, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Xây dựng Hà Nội cho biết, trong quá trình phát triển hạ tầng, đô thị hóa và thích ứng với biến đổi khí hậu, hoạt động nạo vét sông, kênh, rạch và hệ thống thủy lợi là yêu cầu cần thiết. Tuy nhiên, lượng bùn nạo vét phát sinh ngày càng lớn, đặt ra thách thức về xử lý, vận chuyển, đổ thải, chi phí và tác động môi trường.

Theo ông Giang, việc nghiên cứu các giải pháp công nghệ để tái sử dụng bùn nạo vét, biến chất thải thành nguồn vật liệu có ích cho xây dựng và san lấp là hướng đi có ý nghĩa khoa học, thực tiễn và môi trường rất lớn.

Toàn cảnh hội thảo.

Công nghệ trộn ống (Pipe Mixing) của Nhật Bản được giới thiệu tại hội thảo là giải pháp xử lý và cải thiện tính chất bùn nạo vét, tạo nguồn vật liệu đắp được sử dụng tại chỗ, góp phần giảm khối lượng bùn phải đổ thải hoặc chôn lấp.

Ông Miyajima, Văn phòng JICA Việt Nam cho biết, cùng với quá trình phát triển kinh tế và đô thị hóa mạnh mẽ tại Việt Nam, các hoạt động mở rộng hệ thống kênh rạch, duy tu, nạo vét luồng lạch, cải tạo các tuyến sông đô thị ngày càng gia tăng, kéo theo khối lượng lớn bùn đất nạo vét phát sinh hằng năm.

Trong bối cảnh thiếu hụt bãi xử lý bùn thải và những tác động tiêu cực đến môi trường từ hoạt động xử lý chưa phù hợp, việc tìm kiếm giải pháp vừa giảm thiểu tác động môi trường, vừa sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên là yêu cầu cấp thiết.

Theo ông Miyajima, công nghệ do Công ty Taiyo Kisokogyo đề xuất cho phép xử lý bùn đất nạo vét bằng cách bổ sung các chất phụ gia và vật liệu cải tạo nhằm nâng cao cường độ, tính ổn định để tái chế thành đất cải tạo có thể sử dụng lại.

Giải pháp này được kỳ vọng góp phần giảm lượng chất thải, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giải quyết tình trạng thiếu hụt vật liệu xây dựng phục vụ gia cố đê điều và phát triển hạ tầng.

Cần hoàn thiện hành lang pháp lý và đánh giá hiệu quả kinh tế

Tại hội thảo, ông Tsuchiya Atsuo, Thành viên HĐQT, Công ty TNHH Taiyo Kisokogyo đã giới thiệu công nghệ trộn ống (Pipe Mixing) và báo cáo kết quả thử nghiệm của dự án.

Theo đó, công nghệ này cho phép xử lý bùn nạo vét thông qua việc bổ sung các chất phụ gia và vật liệu cải tạo nhằm nâng cao cường độ, tính ổn định của bùn, từ đó tái chế thành nguồn vật liệu có thể sử dụng cho công tác đắp nền, san lấp và một số hạng mục hạ tầng.

Công nghệ tái sử dụng bùn nạo vét bằng công nghệ trộn ống (Pipe Mixing) mở ra hướng tiếp cận mới trong xử lý chất thải, tận dụng nguồn tài nguyên tại chỗ phục vụ xây dựng hạ tầng.

Các kết quả nghiên cứu, thử nghiệm trong khuôn khổ dự án PRES cho thấy tiềm năng tạo nguồn vật liệu đắp sử dụng tại chỗ, góp phần giảm khối lượng bùn phải đổ thải hoặc chôn lấp, đồng thời giảm tác động môi trường từ hoạt động nạo vét. Đây được xem là hướng tiếp cận phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững, kinh tế tuần hoàn và sử dụng hiệu quả tài nguyên.

Tham luận tại hội thảo, các chuyên gia đánh giá việc nghiên cứu chuyển hóa bùn nạo vét từ chất thải thành vật liệu xây dựng có ý nghĩa lớn đối với công tác bảo vệ môi trường cũng như đáp ứng nhu cầu vật liệu san lấp tại địa phương.

Các đại biểu tham quan và chụp ảnh lưu niệm tại dự án.

Tuy nhiên, để công nghệ Pipe Mixing có thể triển khai rộng rãi trong thực tế, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Ninh Bình cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu, làm rõ các vấn đề liên quan đến hành lang pháp lý, hiệu quả kinh tế và khả năng áp dụng phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Theo đó, cần xây dựng cơ sở pháp lý cho việc chuyển đổi bùn nạo vét từ chất thải thành nguồn tài nguyên phục vụ xây dựng. Đồng thời đánh giá cụ thể hiệu quả kinh tế của công nghệ, từ chi phí xử lý, sử dụng vật liệu gia cố đến giá thành sản phẩm cuối cùng để làm cơ sở triển khai trên thực tế.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng lưu ý đến sự khác biệt về tính chất hóa lý của bùn nạo vét tại từng khu vực, yêu cầu phân tích đầu vào, giải pháp xử lý lượng nước phát sinh trong quá trình sản xuất nhằm bảo đảm các yêu cầu về môi trường.

Công nghệ tái sử dụng bùn nạo vét bằng công nghệ Pipe Mixing mở ra hướng tiếp cận mới trong xử lý chất thải và tận dụng nguồn tài nguyên tại chỗ phục vụ phát triển hạ tầng.

Đồng thời, đây cũng là cơ sở để các cơ quan quản lý, nhà khoa học và doanh nghiệp tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện giải pháp kỹ thuật, cơ chế chính sách và mô hình triển khai phù hợp với điều kiện thực tiễn tại Việt Nam.