Tài xế cần lưu ý quy định mới về kiểm định khí thải ô tô từ 1/3/2026

Cục Đăng kiểm Việt Nam vừa có văn bản yêu cầu các cơ sở đăng kiểm trên toàn quốc chuẩn bị các điều kiện về hạ tầng kỹ thuật, sẵn sàng cho việc cấp giấy chứng nhận đăng kiểm điện tử cho các xe đi kiểm định từ ngày 1/3. Các cơ sở đăng kiểm cần trang bị các thiết bị công nghệ thông tin như: Thiết bị chứa chữ ký số cá nhân cổng USB (USB-token) cho lãnh đạo bộ phận kiểm định (người chịu trách nhiệm ký giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường cho xe); mỗi người có quyền ký giấy chứng nhận phải được trang bị một token.

Ngoài ra cần chuẩn bị chứng thư số của cơ sở đăng kiểm để tích hợp vào thiết bị ký số của Cục Đăng kiểm Việt Nam. "Mỗi cơ sở đăng kiểm phải có 1 chứng thư số dạng này, trường hợp một đơn vị quản lý nhiều cơ sở kiểm định cần mua chứng thư số cho từng cơ sở đăng kiểm", Cục Đăng kiểm Việt Nam yêu cầu. Đặc biệt mỗi cơ sở cần có 1 máy chủ để cài đặt công cụ đồng bộ dữ liệu từ cơ sở dữ liệu cục bộ về cơ sở dữ liệu máy chủ Cục Đăng kiểm Việt Nam. Các máy trạm của đơn vị đăng kiểm sử dụng cho phần mềm cấp giấy chứng nhận đăng kiểm điện tử cũng cần đáp ứng yêu cầu có hệ điều hành Windows 10 trở lên. Đảm bảo 1/3 triển khai cấp giấy chứng nhận điện tử thông suốt.

Ngoài sẵn sàng điều kiện về hạ tầng thiết bị, Cục Đăng kiểm Việt Nam đề nghị các cơ sở đăng kiểm cần thực hiện cài đặt và chạy thử phần mềm, đảm bảo ngay ngày 1/3 khi bắt đầu triển khai, việc cấp giấy chứng nhận điện tử thực hiện trơn tru, thông suốt và chính xác. Theo kế hoạch, Cục Đăng kiểm Việt Nam sẽ tổ chức tập huấn nghiệp vụ về cấp giấy chứng nhận đăng kiểm đối với các cơ sở trên toàn quốc vào ngày 28/2 tới đây.

Từ ngày 1/3 sẽ áp dụng mức 1 đối với xe ô tô sản xuất trước năm 1999.

Ông Nguyễn Tô An, Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết: Cục Đăng kiểm Việt Nam đang nâng cấp, xây dựng lại toàn bộ hệ thống công nghệ thông tin theo hướng dữ liệu tập trung, cập nhật theo thời gian thực. Các phần mềm nghiệp vụ sẽ được thiết kế xoay quanh một cơ sở dữ liệu dùng chung, lưu trữ trên máy chủ của Cục Đăng kiểm Việt Nam. Mọi thông tin phát sinh tại các cơ sở đăng kiểm trên cả nước sẽ được cập nhật tức thời, hạn chế tối đa sự can thiệp thủ công.

Cục Đăng kiểm Việt Nam đang khẩn trương hoàn thiện phần mềm cấp giấy chứng nhận đăng kiểm điện tử cho xe cơ giới và xe máy chuyên dùng. Phần mềm này cũng tích hợp chức năng lập hồ sơ miễn kiểm định đối với các loại xe thuộc diện được miễn theo quy định. Dự kiến, toàn bộ hệ thống sẽ hoàn thành và đưa vào vận hành trong quý I/2026. Khi đó, trên tem kiểm định dán trên phương tiện sẽ được in mã QR. Chỉ cần quét mã, người dân và lực lượng chức năng có thể tra cứu đầy đủ chứng nhận đăng kiểm điện tử, thay thế cho giấy chứng nhận bản cứng như hiện nay.

Thông tin từ Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết thêm, từ ngày 1/3 sẽ áp dụng mức 1 đối với xe ô tô sản xuất trước năm 1999. Mức 2 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 1999 đến hết năm 2016. Mức 3 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021. Mức 4 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 2022. Để triển khai hiệu quả quy định mới, Cục Đăng kiểm Việt Nam yêu cầu các cơ sở đăng kiểm khẩn trương niêm yết công khai lộ trình áp dụng, mức khí thải, quy trình và phương pháp kiểm tra tại khu vực phòng chờ làm thủ tục kiểm định, giúp người dân và doanh nghiệp dễ dàng theo dõi, nắm bắt thông tin.

Đồng thời, khuyến cáo chủ xe, lái xe chủ động bảo dưỡng, sửa chữa phương tiện trước khi đưa đi kiểm định như thay dầu, thay lọc gió, vệ sinh buồng đốt, kiểm tra vòi phun, bơm cao áp, điều chỉnh tốc độ lớn nhất của động cơ theo đúng quy định của nhà sản xuất, kiểm tra hệ thống xử lý khí thải và cảm biến ô xy…

Chủ phương tiện cần sử dụng nhiên liệu, dầu bôi trơn và nước làm mát động cơ đúng theo khuyến cáo của nhà sản xuất để bảo đảm hiệu quả vận hành và kiểm soát khí thải. Đối với các xe ô tô còn giấy chứng nhận đăng kiểm hợp lệ, phương tiện vẫn được phép lưu hành đến hết chu kỳ kiểm định hiện tại; quy định mới về kiểm tra khí thải sẽ được áp dụng từ kỳ kiểm định tiếp theo.

Bên cạnh đó, quy trình đo khí thải ô tô chạy xăng phải thực hiện đầy đủ 3 bước. Ngoài ra, quy trình đo khí thải ô tô sử dụng động cơ diesel phải thực hiện đầy đủ 4 bước. Trường hợp không xác định được giới hạn tốc độ không tải lớn nhất của động cơ theo quy định của nhà sản xuất xe, cơ sở đăng kiểm chỉ tiếp tục thực hiện kiểm tra khi chủ xe có văn bản cam kết chịu trách nhiệm toàn bộ đối với mọi hư hỏng có thể phát sinh liên quan đến quá trình kiểm tra khí thải (theo mẫu quy định). Trường hợp chủ xe không cam kết, không thực hiện kiểm tra khí thải. Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường rõ rệt của động cơ theo hướng dẫn, đăng kiểm viên phải từ chối kiểm định ngay cả khi chủ xe muốn ký cam kết.

Phạm Huyền