TAND khu vực 2 – TP.HCM xét xử vụ án dân sự công ích, yêu cầu doanh nghiệp trả lại tài sản công

Vụ án liên quan đến việc quản lý, sử dụng khu nhà, đất là tài sản công tại số 17/3 đường 27, khu phố 33, phường Hiệp Bình, TP.HCM.

HĐXX TAND khu vực 2 do thẩm phán Danh Đời làm chủ toạ (Ảnh: Chu Phương)

Theo hồ sơ vụ án, người khởi kiện là VKSND khu vực 2 – TP.HCM, người bị kiện là Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức và UBND phường Hiệp Bình, TP.HCM.

Tài sản có nguồn gốc Nhà nước

Theo tài liệu VKS công bố tại phiên tòa, nhà, đất tại số 17/3 đường 27, phường Hiệp Bình là tài sản công thuộc sở hữu Nhà nước, được xác lập quyền sở hữu Nhà nước theo Quyết định số 44214/QĐ-UB ngày 4/10/1994 của UBND TP.HCM và giao Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức quản lý, khai thác.

Quá trình xác minh thể hiện, từ ngày 1/7/2003, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức và Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình đã ký nhiều hợp đồng thuê nhà, đất để phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đến ngày 6/7/2020, hai bên lập biên bản thanh lý hợp đồng thuê. Sau thời điểm này, các bên không tiếp tục ký hợp đồng mới hoặc gia hạn hợp đồng. Tuy nhiên, Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình vẫn tiếp tục quản lý, sử dụng khu nhà, đất.

Ngày 1/3/2021, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức có văn bản yêu cầu Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình giao trả mặt bằng và thanh toán tiền thuê cho đến khi hoàn tất việc bàn giao.

Theo VKS, từ năm 2021 đến thời điểm khởi kiện, dù đã nhiều lần đôn đốc, làm việc nhưng việc bàn giao mặt bằng vẫn chưa được thực hiện.

Đại diện VKSND khu vực 2 - TPHCM tại phiên toà (Ảnh: Chu Phương)

VKSND khởi kiện để bảo vệ lợi ích công

Tại Quyết định khởi kiện vụ án dân sự công ích, VKSND khu vực 2 xác định vụ việc có dấu hiệu xâm hại lợi ích công và cần được bảo vệ; đồng thời cho rằng hành vi vi phạm vẫn tiếp diễn. VKSND khu vực 2 quyết định khởi kiện vụ án để yêu cầu Tòa án giải quyết, thu hồi tài sản công.

Theo nội dung quyết định khởi kiện, VKSND khu vực 2 đề nghị Tòa án:

Thứ nhất, xác định việc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình tiếp tục quản lý, sử dụng nhà, đất kể từ ngày 6/7/2020 là không có căn cứ pháp luật.

Thứ hai, buộc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình chấm dứt việc chiếm hữu, quản lý và sử dụng trái pháp luật đối với tài sản công.

Thứ ba, buộc doanh nghiệp giao trả quyền sử dụng đất thuộc một phần các thửa đất số 1 và số 14, tờ bản đồ số 67 (tài liệu năm 2005), tại số 17/3 đường 27, khu phố 33, phường Hiệp Bình cho Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức theo hiện trạng được xác định tại biên bản thẩm định tại chỗ và bản vẽ hiện trạng.

Thứ tư, buộc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình tiếp tục thanh toán tiền sử dụng mặt bằng từ tháng 7/2026 cho đến khi thực tế hoàn trả mặt bằng, với mức 58.269.000 đồng/tháng hoặc theo mức giá được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền điều chỉnh.

Đáng chú ý, trong quá trình giải quyết vụ án, VKS cũng ghi nhận Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình đã sử dụng, khai thác diện tích đất trong thời gian dài; trong các giai đoạn có hợp đồng thuê, doanh nghiệp đã thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định.

Tại phiên tòa, đại diện VKS cho rằng cần ghi nhận quá trình sử dụng ổn định, lâu dài của Công ty Hòa Bình cũng như việc doanh nghiệp đã thực hiện nghĩa vụ tài chính trong thời gian thuê. Đồng thời, cần bảo đảm quyền lợi của doanh nghiệp nếu việc không được bảo đảm quyền sử dụng trong các giai đoạn ký hợp đồng thuê dẫn đến thiệt hại.

Trên cơ sở đánh giá hồ sơ, tài liệu, chứng cứ, đại diện VKSND khu vực 2 đề nghị HĐXX chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện, buộc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình chấm dứt việc chiếm hữu, quản lý, sử dụng tài sản công và giao trả phần diện tích đất nêu trên cho Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức.

Đồng thời, VKS đề nghị ghi nhận quá trình khai thác, sử dụng và quản lý của Công ty Hòa Bình đối với diện tích đất từ năm 1994 đến năm 2020, việc chấp hành pháp luật và thực hiện nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp; dành quyền khởi kiện cho Công ty Hòa Bình trong một vụ án khác nếu có thiệt hại phát sinh do quyền sử dụng không được bảo đảm trong thời gian ký kết hợp đồng thuê.

Đại diện Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình tại phiên toà. (Ảnh: Chu Phương)

Tòa án chấp nhận yêu cầu khởi kiện

Sau khi xem xét hồ sơ vụ án, lời trình bày của các bên và quan điểm của đại diện VKS tại phiên tòa, HĐXX TAND khu vực 2 – TP.HCM đã tuyên chấp nhận yêu cầu khởi kiện của VKSND khu vực 2 – TP.HCM.

HĐXX xác định việc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình tiếp tục quản lý, sử dụng nhà, đất tại số 17/3 đường 27, khu phố 33, phường Hiệp Bình kể từ ngày 6/7/2020 là không có căn cứ pháp luật; buộc doanh nghiệp chấm dứt việc chiếm hữu, quản lý và sử dụng đối với tài sản công này.

HĐXX buộc Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình giao trả quyền sử dụng đất thuộc một phần các thửa đất số 1 và số 14, tờ bản đồ số 67 cho Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận Thủ Đức theo hiện trạng được xác định tại biên bản thẩm định tại chỗ và bản vẽ hiện trạng.

Quang cảnh phiên toà. (Ảnh: Chu Phương)

Bên cạnh đó, Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình phải tiếp tục thanh toán tiền sử dụng mặt bằng với mức 58.269.000 đồng/tháng từ tháng 9/2026 cho đến khi hoàn tất việc bàn giao tài sản theo thỏa thuận được Tòa ghi nhận.

Về án phí dân sự sơ thẩm, Công ty TNHH Thương mại Hòa Bình phải chịu án phí theo quy định pháp luật.

Vụ án là một trong những trường hợp VKSND thực hiện quyền khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ lợi ích công, trong bối cảnh Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công đang được triển khai.

Hồ sơ thể hiện trước khi khởi kiện, VKSND khu vực 2 đã thực hiện các biện pháp theo quy định nhằm yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm và khắc phục hậu quả nhưng tài sản công vẫn chưa được giao trả.