Tăng tốc gỡ 'thẻ vàng' IUU: An Giang hỗ trợ tới 11 triệu đồng lắp đặt thiết bị tàu cá

Việc ban hành chính sách hỗ trợ ngư dân thể hiện quyết tâm của tỉnh trong nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân, cùng cả nước sớm tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC - Ảnh: VGP/LS

Hỗ trợ một lần đến hết năm 2026

Chiều 21/5, tại kỳ họp chuyên đề, Hội đồng nhân dân (HĐND) tỉnh An Giang khóa X đã thông qua Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ kinh phí nâng cấp, thay thế thiết bị giám sát hành trình (VMS) cho tàu cá trên địa bàn tỉnh.

Theo Nghị quyết, tỉnh áp dụng hai mức hỗ trợ từ ngân sách địa phương và các nguồn kinh phí hợp pháp khác. Cụ thể, trường hợp nâng cấp thiết bị VMS được hỗ trợ 50% chi phí thực tế nhưng tối đa không quá 5 triệu đồng/tàu; trường hợp thay thế mới thiết bị VMS được hỗ trợ 50% chi phí thực tế và tối đa không quá 11 triệu đồng/tàu.

Mỗi tàu cá chỉ được hưởng chính sách một lần. Thời gian hỗ trợ được thực hiện từ khi Nghị quyết có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2026.

Phát biểu tại kỳ họp, ông Nguyễn Thanh Nhàn, Chủ tịch HĐND tỉnh An Giang nhấn mạnh, chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là nhiệm vụ cấp bách đang được Trung ương chỉ đạo quyết liệt.

Theo ông Nguyễn Thanh Nhàn, đây không chỉ là vấn đề sinh kế của ngư dân mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế. Việc ban hành chính sách hỗ trợ thể hiện quyết tâm của tỉnh trong nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân, cùng cả nước sớm tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC.

2.687 thiết bị cần nâng cấp, thay thế

Để được nhận hỗ trợ, chủ tàu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định. Tàu cá phải có Giấy chứng nhận đăng ký, Giấy phép khai thác thủy sản, Giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật còn hiệu lực; đồng thời cam kết không vi phạm khai thác IUU, không khai thác vượt ranh giới vùng biển quy định và duy trì kết nối VMS liên tục.

Ngoài ra, thiết bị sau khi lắp đặt phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật theo Nghị định số 41/2026/NĐ-CP Quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản, có hóa đơn, chứng từ hợp pháp và chủ tàu chưa từng nhận chính sách hỗ trợ tương tự ở địa phương khác.

Trao đổi với Báo Điện tử Chính phủ, ông Lê Hữu Toàn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang cho biết, hiện các cấp, ngành và địa phương đang tập trung mọi nguồn lực để ngăn chặn, chấm dứt tình trạng tàu cá khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài.

Ông Lê Hữu Toàn cho biết thêm, từ năm 2021 đến nay, hoạt động khai thác thủy sản của tỉnh gặp nhiều khó khăn do ảnh hưởng sau dịch COVID-19, thiếu lao động trực tiếp trên tàu cá, giá nhiên liệu và nhu yếu phẩm tăng cao, nguồn lợi thủy sản suy giảm… khiến sản lượng khai thác và hiệu quả kinh tế đều giảm.

Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có khoảng 2.687 thiết bị cần được nâng cấp hoặc thay thế để đáp ứng yêu cầu kỹ thuật theo quy định pháp luật, trong đó có 1.429 thiết bị cần nâng cấp và 1.258 thiết bị cần thay mới.

Gỡ khó cho ngư dân, siết quản lý tàu cá

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang, thiết bị VMS là công cụ quan trọng giúp cơ quan chức năng và chủ tàu theo dõi, giám sát hoạt động khai thác thủy sản, góp phần ngăn chặn vi phạm IUU. Việc bảo đảm 100% tàu cá duy trì kết nối VMS được xem là điều kiện tiên quyết để Việt Nam gỡ “thẻ vàng” của EC.

Tuy nhiên, trong bối cảnh nghề khai thác thủy sản đang gặp nhiều khó khăn, chi phí nâng cấp hoặc thay thế thiết bị VMS khá lớn, vượt quá khả năng của nhiều ngư dân. Việc chậm nâng cấp thiết bị không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của ngư dân mà còn tiềm ẩn nguy cơ vi phạm quy định khai thác thủy sản, tác động trực tiếp đến nỗ lực chống khai thác IUU của địa phương và cả nước.

Ông Lê Hữu Toàn cho rằng, việc ban hành chính sách hỗ trợ là cần thiết, khách quan và cấp bách nhằm góp phần chấm dứt tình trạng tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài, đồng thời tạo thuận lợi cho công tác quản lý, kiểm soát hoạt động tàu cá trên biển.

Theo Nghị quyết, phần kinh phí còn lại ngoài mức hỗ trợ của Nhà nước sẽ do chủ tàu tự đóng góp. Chính sách này được kỳ vọng sẽ giúp ngư dân giảm bớt gánh nặng chi phí, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật và cùng ngành thủy sản cả nước hướng tới mục tiêu phát triển nghề cá bền vững.