Tăng tốc hoàn thiện khung pháp lý cho thuốc bảo vệ thực vật sinh học

Hội nghị nằm trong chuỗi các hội nghị quốc tế do Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp với Nhóm Công tác ASEAN về Hiệu lực sinh học (ABETF) và Hiệp hội CropLife Châu Á tổ chức từ ngày 6 – 8/1 nhằm thúc đẩy hoàn thiện khung pháp luật quản lý và đăng ký thuốc BVTV sinh học của Việt Nam bảo đảm hài hòa và hội nhập quốc tế.

Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nguyễn Quang Hiếu phát biểu khai mạc hội nghị.

Phát biểu khai mạc, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nguyễn Quang Hiếu cho biết, những năm gần đây, nông nghiệp Việt Nam chuyển mạnh theo hướng xanh hơn, an toàn hơn và bền vững hơn.

Các yêu cầu đặt ra là bảo đảm an toàn thực phẩm và sức khỏe cộng đồng; giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và hệ sinh thái nông nghiệp; nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh của nông sản trên thị trường trong nước và quốc tế.

Trong bối cảnh đó, thuốc BVTV sinh học được xác định là một trong những giải pháp quan trọng, góp phần giảm dần sự phụ thuộc vào thuốc hóa học, hỗ trợ triển khai quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), nông nghiệp sinh thái và nông nghiệp hữu cơ.

“Việc phát triển và sử dụng thuốc BVTV sinh học không chỉ là xu thế tất yếu, mà còn là yêu cầu khách quan đặt ra với công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực bảo vệ thực vật hiện nay”, ông Nguyễn Quang Hiếu nhấn mạnh.

Cũng theo Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nguyễn Quang Hiếu, thời gian qua, hệ thống pháp luật về quản lý thuốc BVTV của Việt Nam đã từng bước được hoàn thiện. Số lượng thuốc BVTV sinh học được nghiên cứu, đăng ký và đưa vào Danh mục được phép sử dụng có xu hướng tăng.

Tuy khung pháp lý về đăng ký thuốc BVTV sinh học đã có nhưng thực sự chưa đủ mạnh. Công tác khảo nghiệm, đánh giá hiệu lực và an toàn của thuốc sinh học còn gặp khó khăn. Bên cạnh đó, năng lực nghiên cứu, sản xuất trong nước còn hạn chế. Việc xây dựng các phương pháp thử đối với các thuốc BVTV là các vi sinh vật gặp nhiều khó khăn.

Sử dụng thuốc BVTV sinh học trong thực tế sản xuất cũng chưa đồng đều, phụ thuộc nhiều vào tập quán canh tác và nhận thức của người dân. Doanh nghiệp chưa chủ động, sẵn sàng cho việc phát triển các thuốc BVTV sinh học…

Ông Hiếu cho rằng, những tồn tại này đặt ra yêu cầu phải có cách tiếp cận quản lý phù hợp hơn, vừa tạo điều kiện phát triển thuốc BVTV sinh học, vừa bảo đảm quản lý chặt chẽ, an toàn và hiệu quả.

TS. Tan Siang Hee, Giám đốc Điều hành CropLife Châu Á phát biểu.

Tại Hội nghị, TS. Tan Siang Hee, Giám đốc Điều hành CropLife Châu Á khẳng định, các giải pháp bảo vệ thực vật tiếp tục đóng vai trò thiết yếu trong việc bảo vệ năng suất và sinh kế của nông dân, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu và áp lực sâu bệnh ngày càng gia tăng.

TS. Tan Siang Hee nhấn mạnh, bên cạnh thuốc BVTV hóa học vốn vẫn giữ vai trò quan trọng, các sản phẩm BVTV sinh học đang trở thành một cấu phần ngày càng cần thiết, giúp mở rộng “hộp công cụ” của người nông dân với những giải pháp bổ trợ linh hoạt, thân thiện hơn với hệ sinh thái và sản xuất bền vững.

"Mục tiêu của ngành không phải là thay thế hoàn toàn các giải pháp hiện có, mà là xây dựng một hệ thống quản lý hiện đại, khoa học, tạo điều kiện để cả thuốc BVTV hóa học và sinh học cùng phát huy vai trò theo hướng bổ trợ lẫn nhau.

Trong đó, hài hòa hóa nguyên tắc quản lý ở cấp khu vực ASEAN được xem là yếu tố then chốt giúp bảo đảm an toàn, minh bạch, giảm rào cản kỹ thuật và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, qua đó hỗ trợ nông dân tiếp cận đa dạng các công cụ quản lý dịch hại an toàn và hiệu quả”, Giám đốc Điều hành CropLife Châu Á chia sẻ.

Tại hội nghị, các đại biểu đã được cập nhật và trao đổi chuyên sâu về hệ thống đăng ký và quản lý thuốc BVTV sinh học của các nước ASEAN; kinh nghiệm từ các quốc gia và khu vực có hệ thống quản lý tiên tiến như Liên minh châu Âu, Hoa Kỳ, Brazil, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Các thảo luận tập trung vào những nội dung cốt lõi như phân loại sản phẩm, yêu cầu dữ liệu đăng ký, khảo nghiệm, quản lý chất lượng, quản lý dư lượng và đánh giá rủi ro sinh học.

Quang cảnh hội nghị.

Đặc biệt, trong phiên thảo luận chuyên sâu dành riêng cho Việt Nam, các khuyến nghị chính sách và bài học kinh nghiệm đã được chia sẻ trực tiếp với cơ quan quản lý, góp phần cung cấp cơ sở tham khảo quan trọng cho quá trình rà soát và hoàn thiện khung pháp lý trong thời gian tới.

“Các ý kiến đóng góp tại Hội nghị sẽ là cơ sở quan trọng để Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật nghiên cứu, tổng hợp, tham mưu cho Bộ trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chính sách quản lý thuốc BVTV sinh học trong thời gian tới”, Phó Cục trưởng Nguyễn Quang Hiếu khẳng định.

Hà Lan