Tạo nền tảng kết nối cung - cầu lao động, tăng 'sức mạnh' cho bảo hiểm thất nghiệp
Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, tính đến 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên của Việt Nam đạt 53,7 triệu người. Một bộ phận lớn người lao động vẫn thuộc khu vực phi chính thức và chưa tham gia đầy đủ lưới an sinh xã hội như BHXH, BHYT, BHTN, đòi hỏi việc đẩy mạnh xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về người lao động để kết nối và mở rộng chính sách an sinh.
Hiện đại hóa quản lý lao động, việc làm và phát triển thị trường lao động
Luật Việc làm năm 2025 có quy định về thông tin thị trường lao động bao gồm các nội dung: về cung lao động, cầu lao động, kết nối cung - cầu lao động; về đào tạo, trình độ kỹ năng nghề; về xu hướng tìm kiếm việc làm và nhu cầu sử dụng lao động; về tiền lương và thu nhập của người lao động.
Để khắc phục tình trạng thông tin thị trường lao động được thu thập, tổng hợp còn rời rạc, phân tán ở nhiều cấp, nhiều ngành, thiếu thống nhất, chưa được kết nối và quản lý trên một hệ thống tập trung, dẫn đến dữ liệu không đồng bộ, khó khai thác hiệu quả và thực hiện Luật Việc làm, ngày 12/12/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 318/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm về đăng ký lao động và hệ thống thông tin thị trường lao động, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc hiện đại hóa công tác quản lý lao động, việc làm và phát triển thị trường lao động đồng bộ, minh bạch, qua đó góp phần tăng “sức mạnh” cho chính sách BHTN.
Nghị định số 318 hoàn thiện cơ chế đăng ký lao động thống nhất trên toàn quốc thông qua quy định đối tượng đăng ký lao động bao gồm: người lao động thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc; người lao động đang có việc làm nhưng không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc; người thất nghiệp. Nghị định số 318 cũng quy định hình thức đăng ký lao động trực tuyến đối với người lao động đang có việc làm không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc và người thất nghiệp thông qua Sàn giao dịch việc làm quốc gia (https://www.vieclam.gov.vn) hoặc ứng dụng định danh điện tử VNeID.
Theo Nghị định số 318 cơ sở dữ liệu về người lao động được xây dựng thống nhất trên toàn quốc, do Bộ Nội vụ là cơ quan chủ quản. Hệ thống thông tin thị trường lao động được xây dựng và quản lý tập trung, thống nhất từ Trung ương đến địa phương, phục vụ công tác quản lý nhà nước, hoạch định chính sách, phân tích và dự báo thị trường lao động; đồng thời cung cấp thông tin cho người lao động, người sử dụng lao động và các tổ chức, cá nhân có nhu cầu; góp phần hoàn thiện thể chế thị trường lao động hiện đại, minh bạch, tạo nền tảng quan trọng cho kết nối cung - cầu lao động, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo đảm quyền lợi của người lao động trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia.
Ghép nối thông minh giữa nhu cầu tuyển dụng và năng lực thực tế của người lao động
Là địa phương tập trung nhiều lực lượng lao động, ngày 28/4/2026, UBND TP Hà Nội ban hành Kế hoạch số 174/KH-UBND về khảo sát, thu thập thông tin và chuẩn hóa dữ liệu thị trường lao động năm 2026, nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu lao động đồng bộ, hiện đại, phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước, phân tích, dự báo và hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô. Việc triển khai được thực hiện trên cơ sở cụ thể hóa các quy định tại Nghị định số 318/2025/NĐ-CP của Chính phủ.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được TP xác định là tăng cường tuyên truyền, phổ biến sâu rộng các quy định mới của Nghị định số 318/2025/NĐ-CP, giúp người lao động và người sử dụng lao động nắm rõ quyền lợi, nghĩa vụ cũng như quy trình đăng ký lao động theo quy định của pháp luật.
Đáng chú ý, TP Hà Nội xây dựng hệ thống quản trị hồ sơ số cho người tìm việc trong và ngoài nước; đồng thời tích hợp trí tuệ nhân tạo vào lõi hệ thống nhằm thực hiện chức năng ghép nối thông minh giữa nhu cầu tuyển dụng, yêu cầu vị trí việc làm, năng lực thực tế của người lao động và định hướng đào tạo nghề phù hợp.
Theo UBND TP, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý dữ liệu và kết nối việc làm được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả dự báo thị trường lao động, hỗ trợ người lao động tiếp cận việc làm phù hợp và giúp doanh nghiệp tuyển dụng hiệu quả hơn trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển kinh tế số.
