Thách thức bảo quản hiện vật bằng giấy tại bảo tàng
Những năm qua, các cán bộ Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng (khu vực Đông Nam tỉnh) đã dày công sưu tầm, bảo quản các cổ vật, hiện vật lịch sử trong các giai đoạn, trong đó có hiện vật giấy. Điều này góp phần bổ sung, tạo sự phong phú cả về loại hình, chất liệu cho kho lưu giữ tư liệu, thu hút ngày càng nhiều du khách tới tham quan, nghiên cứu.
Bà Nguyễn Thị Hồng Oanh đang xử lý, lau dọn, bảo quản hiện vật bằng giấy tại kho lưu trữ
Thách thức trong bảo quản
Kho bảo quản hiện vật của Bảo tàng Lâm Đồng (khu vực Đông Nam tỉnh) không lớn, nhưng hiện đang lưu giữ hơn 30.000 hiện vật gốc có giá trị văn hóa, thẩm mỹ, phản ánh toàn diện về các giai đoạn lịch sử, xã hội của vùng đất phía Đông Nam tỉnh. Trong số đó có khoảng 1.212 hiện vật giấy, từ các sắc phong Triều Nguyễn, giấy tờ hành chính thời kháng chiến đến ảnh tư liệu vùng đất, nhật ký, lưu bút... Mỗi hiện vật không chỉ mang giá trị tư liệu, mà còn là một câu chuyện lịch sử sống động, một lát cắt ký ức độc đáo, không thể thay thế.
Nhẹ nhàng lật giở từng trang viết trong cuốn nhật ký chiến trường do các cựu chiến binh trao tặng cho bảo tàng, ông Uông Trung Hòa - Phụ trách Phòng Nghiệp vụ Bảo tàng tỉnh cho biết, hiện vật giấy rất “khó tính”. Không giống như hiện vật kim loại hay gốm sứ, việc xử lý hiện vật giấy đòi hỏi người phụ trách sự tinh tế tuyệt đối. Mỗi thao tác đều phải nhẹ nhàng, chính xác. Bởi hiện vật có độ bền cơ học thấp, tác động của môi trường nóng ẩm khiến dễ bị giòn, gãy mất mảnh, xốp mũn và côn trùng gặm nhấm, ố bẩn.
Nhiều người nhầm tưởng, chỉ cần đóng gói cẩn thận và cất kỹ trong chiếc hộp nào đó thì nó sẽ trường tồn. Nhưng đó là suy nghĩ sai lầm, vì với nhiều hiện vật bằng giấy, theo thời gian nếu không kịp thời bảo quản sẽ hư hỏng. Việc lưu giữ yêu cầu phải có kế hoạch và chuyên môn để tẩy ố vết bẩn, bóc tách từng trang, tu bổ, khôi phục lại diện mạo ban đầu khi hiện vật đã, đang hư hỏng, xuống cấp. Bên cạnh đó, còn cần được đầu tư về cơ sở vật chất, trang thiết bị, kinh phí phục vụ cho công tác bảo quản...
Sắc phong Vua Tự Đức đang được lưu giữ, trưng bày tại Bảo tàng tỉnh
Thầm lặng giữ hồn di sản giấy
Gắn bó với công việc tại bảo tàng gần 20 năm, bà Nguyễn Thị Hồng Oanh - viên chức Phòng Nghiệp vụ bảo tàng chia sẻ: “Có những tài liệu khi tiếp nhận, nhất là sách, tài liệu đóng tập do bảo quản không đúng cách nên ẩm ướt, kết dính lại, rất khó tách từng trang. Vì thế chúng tôi phải kiên nhẫn, cẩn thận tạo độ ẩm cho hiện vật cần bóc tách trong khoảng thời gian nhất định, để các trang giấy có độ mềm, giãn nở cần thiết. Với nguyên tắc đưa hiện vật về gần nhất với trạng thái ban đầu và gìn giữ càng ổn định càng tốt”.
Bà Oanh cho biết thêm, hiện vật giấy rất dễ hư hỏng và vật tư hóa chất mua khó khăn nên đa số bảo quản phòng ngừa bằng cách sử dụng chất hút ẩm, hay giấy rô-ki, giấy phi axit, làm túi đựng để hút ấm. Có một cách khác bảo quản theo dạng truyền thống là tạo bao bì bằng ống lồ ô, nứa, tre để quấn hiện vật dạng hình tròn rồi bỏ vào ống đậy nắp. Cách này bảo đảm hiệu quả đối với hiện vật dạng giấy khổ lớn, thuận tiện cho việc vận chuyển đi xa, không bị ướt, gấp, rách.
Không ồn ào như các hoạt động trưng bày, triển lãm và dù đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức trong công việc bảo quản, nhưng các nhân viên Phòng Nghiệp vụ bảo tàng vẫn lặng lẽ thực hiện nhiệm vụ phía sau cánh cửa kho lưu trữ. Chính sự lặng lẽ ấy góp phần làm phong phú kho tư liệu cả về loại hình lẫn chất liệu. Qua đó, nâng cao giá trị trưng bày, thu hút ngày càng nhiều du khách và nhà nghiên cứu đến tham quan, tìm hiểu.
Hiện vật giấy tuy nhỏ bé nhưng chứa đựng giá trị rất lớn về lịch sử, văn hóa, nếu không bảo quản tốt sẽ mất đi những bằng chứng quan trọng của quá khứ.
Ông Uông Trung Hòa, Phòng Nghiệp vụ Bảo tàng tỉnh.
Tin nóng
Vĩ đại trong tư tưởng, nhân cách và giản dị trong đời sống thường nhật, Chủ tịch Hồ Chí Minh để lại nhiều bài học sâu sắc cho xã hội hiện đại hôm nay.
Sáng 13-5, Sư đoàn 968 (Quân khu 4) phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương xã Hiếu Giang, tỉnh Quảng Trị tổ chức lễ truy điệu và an táng 3 hài cốt liệt sĩ do Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Sư đoàn 968 tìm thấy tại khu vực Đông Bắc, cao điểm 278, xã Hiếu Giang, tỉnh Quảng Trị.
Bài viết mới đăng trên Travel Off Path gần đây nhận định, Hà Nội đang trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn nhất châu Á nhờ đặc trưng văn hóa và những trải nghiệm khó tìm thấy ở nơi khác…
Thầy vẫn giữ nguyên tắc 'miệng đọc - tay viết - đầu suy nghĩ' như một nền tảng để sinh viên không chỉ nhớ chữ mà còn hiểu chiều sâu của văn bản
Tại đặc khu Phú Quốc, cảng cá An Thới nhộn nhịp từ khi trời chưa sáng hẳn. Đây là thời điểm tàu thuyền đánh bắt trở về sau một đêm ngoài khơi, mang theo hải sản chuẩn bị cho phiên chợ đầu ngày.
Nhắc đến Tây Tựu, nhiều người thường nghĩ ngay đến vùng đất nổi tiếng với nghề trồng hoa. Những cánh đồng cúc, ly, đồng tiền rực rỡ sắc màu đã làm nên thương hiệu cho mảnh đất ven đô này. Bên cạnh nghề trồng hoa, Tây Tựu còn được biết đến là vùng trồng rau xanh lâu đời của Hà Nội.
Tin mới
Hội tụ vẻ đẹp nguyên sơ của sông nước, núi non và bản sắc văn hóa đặc trưng, Na Hang mang trong mình vẻ đẹp tĩnh lặng nhưng đầy mê hoặc, như một viên ngọc xanh đang dần được đánh thức.
Hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), Trung tâm Huấn luyện và Bồi dưỡng nghiệp vụ (Phòng Tổ chức cán bộ - Công an Thành phố Hà Nội) đã tổ chức đợt hành quân rèn luyện kết hợp giáo dục truyền thống cho lực lượng chiến sĩ nghĩa vụ khóa 2026.
Trong không gian linh thiêng và đầy cảm xúc tại Di tích Cầu Tàu 914, đặc khu Côn Đảo, TP Hồ Chí Minh - nơi in đậm dấu ấn đau thương nhưng rực sáng ý chí kiên cường, bất khuất của biết bao thế hệ cha ông, chiều 12/5, các đại biểu từ khắp mọi miền của Tổ quốc hội tụ về đây tham dự Lễ 'Ước nguyện hòa bình'.
Sở hữu cảnh quan thiên nhiên kỳ vĩ, bản sắc văn hóa phong phú của 20 dân tộc và vị thế cửa ngõ Tây Bắc, tỉnh Lai Châu từ lâu được xem là vùng đất giàu tiềm năng du lịch của vùng núi phía Bắc. Tuy nhiên, ngành 'công nghiệp không khói' của tỉnh vẫn chưa phát triển tương xứng, đặc biệt lượng khách đến nhưng ở lại ít, chi tiêu thấp, sản phẩm du lịch đơn điệu. Tháo gỡ những 'nút thắt' này là điều kiện tiên quyết để du lịch Lai Châu 'cất cánh'.
Bộ Luận Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật được giảng giải bởi Hòa thượng Tuyên Hóa, Việt dịch Tỳ Kheo Thích Minh Định, gồm có 25 quyển. Bài viết này là những ý chính, cô đọng nhất của quyển 17.
Sớm cụ thể hóa bằng nhiều hoạt động thiết thực, trong đó mục tiêu lấy bảo tồn di sản làm nền tảng, lấy văn hóa làm nội lực để phát triển, bản sắc văn hóa được nuôi dưỡng từ chính sự tự giác và lòng tự hào của mỗi người dân Mường Lai.
Trong những ngày diễn ra Lễ hội Hoa Phượng Đỏ 2026, khu vực Dải vườn hoa trung tâm và Quảng trường Nhà hát TP. Hải Phòng trở thành 'sân khấu mở' rực rỡ sắc màu với các hoạt động diễu hành nghệ thuật, múa rối dân gian, âm nhạc và vũ đạo đường phố, đưa nghệ thuật hòa vào nhịp sống đô thị.
Giữa dòng chảy hội nhập, ẩm thực không chỉ dừng lại ở giá trị của một món ăn mà dần trở thành 'ngôn ngữ chung', kết nối những con người xa lạ qua từng hương vị.