Thành lập Thành phố Bắc Ninh, Thành phố Quảng Ninh là tất yếu

Thảo luận tại tổ về việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh, ĐBQH Trần Hoàng Ngân (TP. Hồ Chí Minh) cho rằng, đây là vấn đề 'tất yếu'. Các tiêu chí, tiêu chuẩn của thành phố trực thuộc Trung ương thì hai địa phương này đều đạt, thậm chí là vượt xa quy định.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang tại phiên thảo luận Tổ 2

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang tại phiên thảo luận Tổ 2

Sáng nay, 6/8, tiếp tục Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội thảo luận tại tổ về: Việc thành lập thành phố Quảng Ninh; Việc thành lập thành phố Bắc Ninh; Chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội; Việc điều chỉnh chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế đặc thù để xử lý một số khó khăn, vướng mắc đối với các dự án điện gió, điện mặt trời. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự phiên thảo luận tại Tổ 2, Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh.

Các tiêu chuẩn, tiêu chí đều đạt, thậm chí vượt trội

Thảo luận tại Tổ 2 về việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh, ĐBQH Trần Hoàng Ngân bày tỏ đồng tình cao với Báo cáo thẩm tra cũng như Tờ trình của Chính phủ.

ĐBQH Trần Hoàng Ngân (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

ĐBQH Trần Hoàng Ngân (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

Trong đó, Bắc Ninh và Quảng Ninh đã đáp ứng đủ 5 điều kiện của Luật Tổ chức chính quyền địa phương, phù hợp với quy hoạch, góp phần bảo đảm sự thống nhất của quốc gia, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội; bảo đảm đoàn kết dân tộc, phù hợp với các yếu tố lịch sử, truyền thống văn hóa địa phương và bảo đảm các tiêu chuẩn theo quy định.

Riêng về 7 tiêu chuẩn theo Nghị quyết số 1211 của Quốc hội để tỉnh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, cho rằng, hai địa phương đã có bảng phụ lục kèm theo rất chi tiết, đại biểu Trần Hoàng Ngân cũng cho rằng việc thành lập hai thành phố là tất yếu.

Trong đó, đối với Bắc Ninh, quy mô dân số của tỉnh hiện nay gần 2,5 triệu người, trong khi tiêu chuẩn quy định là khoảng 1,5 triệu người. Diện tích tự nhiên là trên 4.700 km², trong khi tiêu chuẩn là 1.500 km². Tỷ lệ số phường đạt 83,3%, trong khi tiêu chuẩn là 80%. Tỷ lệ đô thị hóa là 61,6%, tiêu chuẩn là 45%... Nhìn vào các tiêu chuẩn, đại biểu cho rằng, Bắc Ninh đều vượt khá xa.

Đặc biệt, Bắc Ninh, trong thời gian vừa qua có sự phát triển kinh tế rất mạnh, tăng trưởng rất cao: năm 2024 đạt 10,4%; năm 2025 đạt 10,7%; bình quân là 8,55%. Trong khi quy định của Quốc hội là phải cao hơn mức bình quân chung của cả nước là 6,7%, thì Bắc Ninh đạt 8,55%. Hay tiêu chí về thu nhập bình quân đầu người, bình quân cả nước là khoảng 65 triệu đồng/người/năm thì Bắc Ninh đạt 65,9 triệu đồng/người/năm.

"Những tiêu chuẩn trên đều vượt trội so với quy định đặt ra", đại biểu nhấn mạnh.

Đối với tỉnh Quảng Ninh, các tiêu chí cũng đều đạt và vượt. Riêng chỉ tiêu về dân số thì Quảng Ninh có 1.523.900 người. Nếu căn theo tiêu chí 1,5 triệu người thì chưa đạt nhưng đây là đô thị có đường biên giới quốc gia trên đất liền nên được áp dụng mức 50% tiêu chuẩn, do đó vẫn đạt yêu cầu.

Các tiêu chí về kinh tế của Quảng Ninh cũng rất cao. Tăng trưởng năm 2025 đạt 11,89%; năm 2024 đạt 8,26%; năm 2023 đạt 9,56%. GDP bình quân đầu người của tỉnh Quảng Ninh hiện nay cao nhất cả nước, đạt khoảng 257 triệu đồng/người, trong khi bình quân cả nước là khoảng 105 triệu đồng/người.

ĐBQH Nguyễn Thanh Tùng (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

ĐBQH Nguyễn Thanh Tùng (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

"Xét về tổng thể thì tôi ủng hộ. Cả 5 điều kiện và 7 tiêu chuẩn theo Nghị quyết số 1211 của Quốc hội đều được đáp ứng", đại biểu Trần Hoàng Ngân nhấn mạnh.

Cần chính sách mạnh mẽ để nông nghiệp cũng tăng trưởng hai con số

Tuy nhiên, đại biểu Trần Hoàng Ngân cũng lưu ý, các địa phương khi chuyển lên thành phố trực thuộc Trung ương luôn luôn có những áp lực nhất định, nhất là về hạ tầng đô thị, mật độ dân cư, hệ thống y tế, bệnh viện, trường học, vấn đề rác thải, xử lý nước thải... "Những vấn đề đó cần phải được đầu tư tương xứng".

Nếu được Quốc hội đồng ý thông qua việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh thì cả nước sẽ có 9 thành phố trực thuộc Trung ương, còn lại là 25 tỉnh.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân cho biết, các địa phương chưa đủ điều kiện trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thì phần lớn có GDP bình quân đầu người còn rất thấp. Đặc biệt là những địa phương còn giữ diện tích đất nông nghiệp lớn, tỷ trọng khu vực nông thôn cao, mức độ đô thị hóa thấp thì khu vực dịch vụ cũng phát triển chậm.

"Đây là một điều rất trăn trở. Mỗi lần có dịp về quê, tôi luôn có một suy nghĩ: tại sao người nông dân làm việc rất cần cù trên mảnh đất nông nghiệp của mình, nhưng thu nhập luôn thấp hơn so với khu vực đô thị? Vì vậy, nhiều người đã bỏ làng, bỏ quê, bỏ đất để lên đô thị làm việc. Đất nông nghiệp hiện nay chủ yếu do người lớn tuổi canh tác. Mà khi lực lượng lao động già hóa thì năng suất càng thấp, quy mô sản xuất lại càng thu hẹp", đại biểu Trần Hoàng Ngân chia sẻ.

ĐBQH Trần Anh Tuấn (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

ĐBQH Trần Anh Tuấn (TP. Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận tại Tổ 2

Từ thực tế đó, đại biểu mong muốn Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương và Quốc hội sớm có một nghị quyết táo bạo hơn, đột phá hơn để hỗ trợ các tỉnh, thành còn giữ nhiều đất nông nghiệp; hỗ trợ các địa phương đầu tư mạnh vào lĩnh vực nông nghiệp. Đại biểu đề nghị phải có chính sách đầu tư mạnh mẽ để nông nghiệp cũng tăng trưởng hai con số.

Theo đại biểu, nếu nhìn vào cơ cấu hiện nay thì công nghiệp và thương mại, dịch vụ có khả năng đạt tăng "trong tầm tay". Nhưng nông nghiệp trong suốt thời gian qua chỉ tăng trưởng quanh mức 3%, có lúc đạt khoảng 3,7%.

"Để tất cả các tỉnh, thành và các ngành đều hướng tới tăng trưởng hai con số thì nông nghiệp cũng phải tăng trưởng hai con số. Nông nghiệp vẫn là nền tảng bảo đảm an sinh xã hội và góp phần ổn định kinh tế vĩ mô. Vì vậy, rất cần những chính sách mạnh mẽ hơn cho lĩnh vực này", đại biểu nhấn mạnh.

Tờ trình của Chính phủ nêu rõ, Quảng Ninh là tỉnh có vị trí chiến lược quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội và quốc phòng, an ninh của vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và của cả nước, là tỉnh duy nhất ở Việt Nam có đường biên giới cả trên bộ và trên biển với Trung Quốc - thị trường tiêu thụ hàng hóa lớn của Việt Nam thông qua cửa khẩu quốc tế Móng Cái và là điểm trung chuyển hàng hóa quốc tế sầm uất, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển kinh tế cửa khẩu và thương mại song phương.

Tỉnh có hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, hiện đại cả về đường bộ, đường hàng không và đường biển. Năm 2025, tỉnh đã đóng góp vào quy mô GRDP cả nước là 2,87% và vùng đồng bằng sông Hồng là 9,4%; đóng góp vào tăng trưởng của cả nước là 4,1% và của vùng đồng bằng sông Hồng là 11,3%; toàn tỉnh có 247 dự án FDI với tổng vốn đăng ký đạt 17,05 tỷ USD, đứng thứ 7 cả nước và xếp thứ 4 trong vùng đồng bằng sông Hồng về thu hút vốn đầu tư nước ngoài; xếp thứ 6 cả nước về thu ngân sách, đóng góp vào thu ngân sách cả nước duy trì quanh mức 3,1%.

Với nền tảng kết cấu hạ tầng số, đô thị thông minh; giao thông - logistics hiện đại; du lịch biển, đảo, di sản; công nghiệp chế biến, chế tạo,... Quảng Ninh đang phát triển trở thành trung tâm kinh tế biển hiện đại, trung tâm du lịch của quốc gia, mang tầm quốc tế, đô thị xanh, thông minh, thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bắc Ninh có vị trí chiến lược ở cửa ngõ phía Đông Bắc Thủ đô Hà Nội, nằm trên hành lang kinh tế quan trọng kết nối ASEAN với thị trường Trung Quốc. Tỉnh đang từng bước hoàn thiện hệ thống giao thông đa phương thức (gồm đường bộ, đường sắt, đường thủy và đường không) với các công trình trọng điểm như cao tốc Hà Nội - Lạng Sơn, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình; đường bộ, đường sắt tốc độ cao kết nối với Hà Nội và các địa phương trong khu vực, Ga liên vận quốc tế Kép cùng hệ thống cảng và trung tâm logistics hiện đại, tạo lợi thế nổi trội về kết nối liên vùng và quốc tế.

Năm 2025, Bắc Ninh có quy mô kinh tế đứng thứ 5 cả nước, đứng thứ 3 vùng đồng bằng sông Hồng, chiếm 4,1% quy mô GDP cả nước và 13,6% của vùng đồng bằng sông Hồng; tăng trưởng kinh tế đạt 10,27%, đóng góp 5,34% vào tăng trưởng của cả nước và 15,3% vào tăng trưởng của vùng; thu ngân sách đạt trên 123,6 nghìn tỷ đồng. Đến nay, tỉnh có trên 3.660 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký trên 52 tỷ USD, đứng thứ 2 cả nước.

Bắc Ninh còn là vùng đất văn hiến lâu đời gắn với Thành cổ Luy Lâu - một trong những đô thị cổ sớm nhất Việt Nam, sở hữu kho tàng di sản văn hóa đặc sắc với 08 di sản được UNESCO ghi danh, tạo nền tảng để phát triển hài hòa giữa hiện đại và bản sắc.

Với nền tảng công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ hiện đại, logistics, kết cấu hạ tầng đồng bộ, gắn với bản sắc văn hóa Kinh Bắc đặc sắc, Bắc Ninh đang phát triển theo hướng đô thị thông minh, xanh, hiện đại, bền vững, có sức cạnh tranh và hội nhập quốc tế, từng bước khẳng định vai trò là cực tăng trưởng quan trọng của Vùng Thủ đô và cả nước.

Q. Chi; Ảnh: Phạm Thắng

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân: https://daibieunhandan.vn/thanh-lap-thanh-pho-bac-ninh-thanh-pho-quang-ninh-la-tat-yeu-10426339.html